KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / HUMANITAS - Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi / 2026 / Cilt: 14 Sayı: Ek Sayı

KURUMSAL AYRIMCILIKTAN DİJİTAL NEFRET SÖYLEMİNE: CAIR RAPORU VE X PLATFORMU ÜZERİNDEN ABD’DE İSLAMOFOBİ

Şerif Arslan(ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-4369-8982
Sayfa
21–51
Yayın Tarihi
2026-07-02
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulgular, kurumsal raporlarda izlenen ayrımcılık örüntülerinin dijital ortamda açık İslamofobik nefret söylemi aracılığıyla yeniden üretildiğini göstermekte; böylece yapısal İslamofobi ile dijital söylemsel şiddet arasındaki kesişimi görünür kılmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma, ABD’de yükselen İslamofobinin güncel görünümünü hem kurumsal veriler hem de dijital kamusal alandaki tepkiler üzerinden bütüncül bir çerçevede analiz etmeyi amaçlamaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Çalışmanın temel dayanağı olan CAIR 2025 Civil Rights Report, Müslüman bireyler tarafından yapılan 8.658 ayrımcılık şikâyetini içermekte ve özellikle işyeri ayrımcılığı, güvenlik kurumlarıyla temas ve nefret suçları kategorilerinde yoğunlaşan başvurular aracılığıyla Müslümanlara yönelik ayrımcılık örüntülerini görünür kılmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Bulgular, kurumsal raporlarda izlenen ayrımcılık örüntülerinin dijital ortamda açık İslamofobik nefret söylemi aracılığıyla yeniden üretildiğini göstermekte; böylece yapısal İslamofobi ile dijital söylemsel şiddet arasındaki kesişimi görünür kılmaktadır.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:2025 Verileri
⚙️Değişkenler:İslamofobi · CAIR · dijital nefret söylemi

Özet

Bu çalışma, ABD’de yükselen İslamofobinin güncel görünümünü hem kurumsal veriler hem de dijital kamusal alandaki tepkiler üzerinden bütüncül bir çerçevede analiz etmeyi amaçlamaktadır. Çalışmanın temel dayanağı olan CAIR 2025 Civil Rights Report, Müslüman bireyler tarafından yapılan 8.658 ayrımcılık şikâyetini içermekte ve özellikle işyeri ayrımcılığı, güvenlik kurumlarıyla temas ve nefret suçları kategorilerinde yoğunlaşan başvurular aracılığıyla Müslümanlara yönelik ayrımcılık örüntülerini görünür kılmaktadır. Bu veriler resmi ulusal istatistikler olmaktan ziyade sivil hak ihlallerine ilişkin başvuruları yansıtan kurumsal kayıtlar niteliğindedir. Literatürde nadiren birlikte ele alınan bu kurumsal veriler, çalışmada CAIR’ın raporu duyurduğu X platformu paylaşımının altında yer alan 17 kullanıcı yorumu ile ilişkilendirilmiştir. Nitel söylem analizi, yorumların önemli bir bölümünde Müslümanların “tehdit”, “şiddet” ve “terör” ekseninde kriminalize edildiğini; dini değerlere yönelik aşağılayıcı ifadelerin ve CAIR’ı gayrimeşrulaştıran söylemlerin belirginleştiğini ortaya koymaktadır. Veri seti sayıca sınırlı olmakla birlikte, yorumların içerik yoğunluğu ve tematik dağılımı dijital ortamda yeniden üretilen İslamofobik söylem kalıplarını görünür kılmaktadır. Bulgular, kurumsal raporlarda izlenen ayrımcılık örüntülerinin dijital ortamda açık İslamofobik nefret söylemi aracılığıyla yeniden üretildiğini göstermekte; böylece yapısal İslamofobi ile dijital söylemsel şiddet arasındaki kesişimi görünür kılmaktadır. Bu yönüyle çalışma, ABD’de İslamofobinin hem kurumsal hem de dijital düzeyde eşzamanlı işleyişine dair özgün bir katkı sunmaktadır

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Arslan, Ş. (2026). KURUMSAL AYRIMCILIKTAN DİJİTAL NEFRET SÖYLEMİNE: CAIR RAPORU VE X PLATFORMU ÜZERİNDEN ABD’DE İSLAMOFOBİ. HUMANITAS - Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 14 Sayı: Ek Sayı, 21–51. https://doi.org/10.20304/humanitas.1844650

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (59)

  1. Ahmed, S. (2014). The cultural politics of emotion (2nd ed.). Edinburgh University Press.
  2. Aktaş, M. (2014). Avrupa’da yükselen İslamofobi ve medeniyetler çatışması tezi. Ankara Avrupa Çalışmaları Dergisi, 13(1). 31-54
  3. Albayrak, M. (2021). İslam’da hoşgörü ve barış: Tarihsel ve sosyolojik bir değerlendirme. İstanbul Üniversitesi Yayınları.
  4. APPG (2018). Islamophobia defined: Report on the inquiry into a working definition of Islamophobia. UK Parliament.
  5. Arslan, D. A. (2019). Dünyada ve Türkiye’de medya ve İslamofobi. Dünya İnsan Bilimleri Dergisi, 2019(2), 28-52.
  6. Awan, I. (2016). Islamophobia on social media: A qualitative analysis of the Facebook’s walls of hate. International Journal of Cyber Criminology, 10(1), 1-20.
  7. Awan, I. (2022). Cyber-Islamophobia: Racism, hate crime and the digital sphere. Routledge.
  8. Aydın, M., & Açıkmeşe, S. (2008). İslam Örneğinde Küreselleşen Dünyada Kimliğe Dayalı Güvenlik Tehditleri. Uluslararası İlişkiler / International Relations, 5(18), 197-214. http://www.jstor.org/stable/43926435.
  9. Babacan, M. (2023). “Were you treated differently because you wore the hijab?”: Everyday Islamophobia, racialization and young Turks in Britain. Ethnicities, 23(1), 64-87.
  10. Barth, N., Wagner, E., Raab, P., & Wiegärtner, B. (2023). Contextures of hate: Towards a systems theory of hate communication on social media platforms. The Communication Review, 26(3), 209-252. https://doi.org/10.1080/10714421.2023.2208513.
  11. Güdül, S. & Bayar, E. (2022). Avrupa’da İslamofobi: Aşırı sağ ve popülist partilerin seçim malzemesi. Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 57(3), 1969-1989. https://doi.org/10.15659/3.sektor-sosyal-ekonomi.22.08.1922.
  12. Bayraklı, E., & Hafez, F. (2019). European Islamophobia Report 2018. SETA.
  13. Bayraklı, E., & Hafez, F. (2021). European Islamophobia Report 2020. SETA.
  14. Bayraklı, E., & Yerlikaya, T. (2017). Müslüman toplumlarda İslamofobi: Türkiye örneği. Ombudsman Akademik, 4(7), 51-70.
  15. Bleich, E. (2011). What Is Islamophobia and How Much Is There? Theorizing and Measuring an Emerging Comparative Concept. American Behavioral Scientist, 55(12), 1581-1600.
  16. Bozan, M. (2018). Küresel gücün tahkiminde düşmanca bir tavır; İslâmofobi. Bartın Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 9(18). 221-239. https://izlik.org/JA32CJ86HE.
  17. Cesari, J. (2021). We God’s people: Christianity, Islam and Hinduism in the world of nations. Cambridge University Press. https://doi.org/10.1017/9781108554466
  18. Creswell, J. W., & Plano Clark, V. L. (2018). Designing and conducting mixed methods research (3rd ed.). Sage.
  19. Dhamoon, R., & Abu-Laban, Y. (2009). Dangerous (Internal) Foreigners and Nation-Building: The Case of Canada. International Political Science Review, 30(2), 163-183. https://doi.org/10.1177/0192512109102435
  20. Düzgün, Ş. A. (2017). Avrupa'da intifada: İslamofobi ve Batı'da İslam'ın geleceği üzerine. İlahiyat Akademi, 6, 105-112. https://izlik.org/JA39CU32AR
  21. Fairclough, N. (1995). Critical discourse analysis: The critical study of language. Longman.
  22. Farkas, J., & Neumayer, C. (2020). Fake news as a floating signifier: Hegemony, antagonism and the politics of falsehood. Routledge.
  23. Farkas, J., & Schou, J. (2019). Post-Truth, Fake News and Democracy; Mapping the Politics of Falsehood. Routledge.
  24. Garner, S. (2010). Racisms: An introduction (2nd ed.). Sage. https://doi.org/10.4135/9781446279106
  25. Gillespie, T. (2018). Custodians of the Internet: Platforms, content moderation, and the hidden decisions that shape social media. Yale University Press.
  26. Gölcü, A., & Çuhadar, M. (2017). Batı toplumlarında İslamofobinin üretilmesinde medyanın rolü. Ombudsman Akademik, 7, 71-99. https://izlik.org/JA75JL49PS
  27. Grosfoguel, R. (2012). The Multiple Faces of Islamophobia. Islamophobia Studies Journal. 1(1):9-33. https://doi.org/10.13169/islastudj.1.1.0009.
  28. Hafez, F. (2018). Schools of thought in Islamophobia studies. Islamophobia Studies Journal, 4(2), 210-225. https://doi.org/10.13169/islastudj.4.2.0210.
  29. Hall, S. (1997). Representation: Cultural representations and signifying practices. Sage.
  30. Helbling, M., & Traunmüller, R. (2020). What is Islamophobia? Disentangling citizens’ feelings toward ethnicity, religion and religiosity using a survey experiment. British Journal of Political Science, 50(3), 811-828. https://doi.org/10.1017/S0007123418000054
  31. Helmond, A. (2015). The platformization of the web: Making web data platform ready. Social Media + Society, 1(2), 1-11. https://doi.org/10.1177/2056305115603080
  32. Hopkins, P. (2021). Social geography III: Committing to social justice. Progress in Human Geography, 45(2), 382-393. https://doi.org/10.1177/0309132520913612
  33. Holsti, O. R. (1969). Content analysis for the social sciences and humanities. Addison-Wesley.
  34. Jaber, N. (2022). Islamophobia: Definition, history, and aspects. Jurnal Pendidikan Islam, 5(22). 327-338. https://doi.org/10.31538/nzh.v5i2.1991.
  35. Kaya, A. (2022). Avrupa’da bir yönetsellik biçimi olarak İslamofobizm. Marmara Üniversitesi Avrupa Araştırmaları Enstitüsü Avrupa Araştırmaları Dergisi, 30(1), 1-23. https://doi.org/10.29228/mjes.427.
  36. Krippendorff, K. (2018). Content analysis: An introduction to its methodology (4th ed.). Sage.
  37. Massanari, A. (2015). Participatory culture, community, and play: Learning from Reddit. Peter Lang. https://doi.org/10.3726/978-1-4539-1501-1.
  38. Matamoros-Fernández, A. (2017). Platformed racism: the mediation and circulation of an Australian race-based controversy on Twitter, Facebook and YouTube. Information, Communication & Society, 20(6), 930-946. https://doi.org/10.1080/1369118X.2017.1293130.
  39. Matamoros-Fernández, A., & Farkas, J. (2021). Racism, Hate Speech, and Social Media: A Systematic Review and Critique. Television & New Media, 22(2), 205-224. https://doi.org/10.1177/1527476420982230.
  40. Neuendorf, K. A. (2017). The content analysis guidebook (2nd ed.). Sage.
  41. Noble, S. U. (2018). Algorithms of oppression: How search engines reinforce racism. NYU Press.
  42. Özarslan, S. (2023). Avrupa’da İslamofobi’nin tarihi kökleri ve güncel nedenleri. Akif, 53(1), 62–74. https://doi.org/10.51121/akif.2023.32
  43. Papacharissi, Z. (2015). Affective publics: Sentiment, technology, and politics. Oxford University Press.
  44. Perry, B. (2014). Gendered Islamophobia: Hate crime against Muslim women. Social Identities, 20(1), 74-89. https://doi.org/10.1080/13504630.2013.864467
  45. Pitcan, M., Marwick, A. E., & Boyd, D. (2018). Performing a vanilla self: Respectability politics, social class, and the digital world. Journal of Computer-Mediated Communication, 23(3), 163-179. https://doi.org/10.1093/jcmc/zmy008
  46. Safi, İ. (2019). İslamofobinin tarihsel kökenleri ve nedenleri üzerine düşünceler. Turkish Studies, 14(2). 733-744. http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.14815.
  47. Said, E. W. (1978). Orientalism. Pantheon Books.
  48. Samur, H. (2017). Avrupa’nın önyargılarının ve çelişkilerinin bir sonucu olarak İslamofobi. Yönetim Bilimleri Dergisi, 15(29), 147-173. https://izlik.org/JA85XX34NR
  49. Sayyid, S. (2018). Recalling the Caliphate: Decolonisation and world order. Oxford University Press.
  50. Sayyid, S., & Vakil, A. (2011). Thinking through Islamophobia: Global perspectives. Hurst.
  51. Starbird, K. (2019). Disinformation's spread: bots, trolls and all of us. Nature, 571(449), 51-64. https://doi.org/10.1038/d41586-019-02235-x
  52. Temel, M. (2019). Türkiye’de medya ve İslamofobi araştırmaları. Medya ve Din Araştırmaları Dergisi, 2(1), 93-121.
  53. Temel, M., & Aydın, H. (2025). İslam dini öğreticilerinin İslamofobik tecrübeleri: İlmanya örneği. Erciyes Akademi, 39(1), 96-126. https://doi.org/10.48070/erciyesakademi.1600836
  54. Uçar, A. K. (2021). Nefret söylemi, dijital linç ve Twitter. Journal of Social and Humanities Sciences Research, 8(77), 3110-3115. http://dx.doi.org/10.26450/jshsr.2894
  55. van Dijk, T. A. (1993). Principles of critical discourse analysis. Discourse & Society, 4(2), 249-283. https://doi.org/10.1177/0957926593004002006
  56. Vidgen, B., Yasseri, T., & Margetts, H. (2022). Islamophobes are not all the same! A study of far right actors on Twitter, Journal of Policing, Intelligence and Counter Terrorism, 17:1, 1-23, https://doi.org/10.1080/18335330.2021.1892166.
  57. Wodak, R. (2015). The politics of fear: What right-wing populist discourses mean. Sage. https://doi.org/10.4135/9781446270073
  58. Yılmaz, A., & Geylani, D. (2022). Islamophobia, xenophobia and racism. Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 7(2), 25-32. https://izlik.org/JA58ZF27ZL
  59. Zuboff, S. (2019). The Age of Surveillance Capitalism: The Fight for a Human Future at the New Frontier of Power. PublicAffairs