Dergiler / Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi / 2026 / Cilt: 15 Sayı: 1

Gastronomide sağlıklı beslenme trendi ve yiyecek renklerinin rolü

Healthy diet trend in gastronomy and the role of food colors

Ali Şen(KARAMANOĞLU MEHMETBEY ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-4310-362X
Kenan Dal(KARAMANOĞLU MEHMETBEY ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-5571-472X
Sayfa
780–796
Yayın Tarihi
2025-03-23
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Yapılan literatür incelemesinde sağlıklı beslenmede önemli bir yere sahip olan renkli yiyecekler hakkında yeterli bilgiye rastlanılmadığı tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Geçmişten günümüze insanların içinde bulunduğu kültürün gelenek ve görenekleri yeme-içme alışkanlıkları üzerine etki etmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bununla birlikte ekonomik ve teknolojik gelişmeler hayatta kalabilmek için tüketilen yiyecek ve içeceklerin tüketim sürecini değiştirmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Yapılan literatür incelemesinde sağlıklı beslenmede önemli bir yere sahip olan renkli yiyecekler hakkında yeterli bilgiye rastlanılmadığı tespit edilmiştir.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Yiyeceklerin Rengi · Sağlıklı Beslenme · Beslenme Trendleri

Özet

Geçmişten günümüze insanların içinde bulunduğu kültürün gelenek ve görenekleri yeme-içme alışkanlıkları üzerine etki etmiştir. Bununla birlikte ekonomik ve teknolojik gelişmeler hayatta kalabilmek için tüketilen yiyecek ve içeceklerin tüketim sürecini değiştirmiştir. Bu değişimler sosyal bir varlık olan insanda yiyecek ve içecekleri daha sağlıklı, daha lezzetli, daha estetik bir sunumla deneyimleme arzusu oluşturmaktadır. Bu gelişen ve değişen durumlar gastronomide yeni trendler meydana getirmiştir. Bu trendlerin içinde önemli bir yere sahip olan yiyecek renkleri sağlık seçimlerinin ön belirtisi olmasının yanında eğlence aracı, gündemde kalma, moda ve statü göstergesi haline gelmiştir. Dijital ortamlarda paylaşılan yiyeceklerin renk ve dış görünüşleriyle ön plana çıktığı görülmektedir. Yapılan literatür incelemesinde sağlıklı beslenmede önemli bir yere sahip olan renkli yiyecekler hakkında yeterli bilgiye rastlanılmadığı tespit edilmiştir. Sağlıklı beslenme ve yiyecek renkleri konusunda geçmişte yapılan tüm çalışmalar incelenerek bilgiler derlenmiştir. Bu çalışmanın sağlıklı olarak bilinen mor renkli yiyecekler, siyah renkli yiyecekler, yeşil renkli yiyecekler, kırmızı renkli yiyecekler, sarı renkli yiyecekler, turuncu renkli yiyecekler, mavi renkli yiyecekler ve beyaz renkli yiyecekler hakkında literatüre daha fazla katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Yapılacak benzer çalışmalar beslenme trendlerinin evrimine doğru bir yön vermenin yanında tüketici tercihlerini daha anlamlı kılacaktır.

Abstract

From past to present, the traditions and customs of the culture in which people live have influenced their eating and drinking habits. However, economic and technological developments have changed the consumption process of food and beverages consumed to survival. These changes create a desire in humans, as social beings, to experience food and beverages in a healthier, more delicious and more aesthetically pleasing presentation. These developing and changing situations have created new trends in gastronomy. Food colors, which have an important place in these trends, have become a tool for entertainment, a trending topic, a fashion and status indicator, as well as a preliminary indicator of healthy choices. It is seen that foods shared in digital environments stand out with their color and appearance. In the literature review, it was determined that there was not enough information about colorful foods, which have an important place in healthy nutrition. Information was compiled by examining all past studies on healthy nutrition and food colors. It is thought that this study will further contribute to the literature on purple-colored foods, black-colored foods, green-colored foods, red-colored foods, yellow-colored foods, orange-colored foods, blue-colored foods and white-colored foods, which are known to be healthy. Similar studies will not only provide a correct direction for the evolution of nutritional trends but will also make consumer preferences more meaningful.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Şen, A., Dal, K. (2025). Gastronomide sağlıklı beslenme trendi ve yiyecek renklerinin rolü. Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, Cilt: 15 Sayı: 1, 780–796. https://doi.org/10.48146/odusobiad.1412891

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (79)

  1. Akarçay, E. (2016). Beslenmenin Sosyolojisi Orta Sınıfların Yeme İçme ve Eğlence Örüntüleri. Phoenix Yayınları. Ankara.
  2. Akkın, C., Eğrilmez, S., & Afrashi, F. (2004, Eylül 10-25). Renklerin insan davranış ve fizyolojisine etkileri. Türk Oftalmoloji Derneği XXXVI. [Kongre]. 33, 274- 282.
  3. Akgül, D., & Güneş, D. (2016, Nisan 29). Renkler, Anlamları ve Marka Bilinirliği Üzerindeki Etkisi: Kırşehir Örneği. 14. Ulusal İşletmecilik Kongresi, Aksaray. https://www.researchgate.net/publication/301695624_RENKLER_ANLAMLARI_VE_MARKA_BILINIRLIGI_UZERINDEKI_ETKISI_KIRSEHIR_ORNEGI_COLORS_MEANINGS_AND_THE_EFFECT_ON_BRAND_AWARENESS_THE_CASE_OF_KIRSEHIR
  4. Aksoy, M., & Sezgi, G. (2015). Gastronomi turizmi ve güneydoğu anadolu bölgesi gastronomik unsurları. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 3(3), 79-89.
  5. Alibaba Group Holding Limited. (2023). Mor Mısır [Fotoğraf]. https://s.alicdn.com/@sc04/kf/H459ba36f2ef14aeaa9af394195b09faay.jpg
  6. Aoki, H. Kuze, N., & Kato, Y. (2002). Anthocyanins isolated from purple corn (Zea mays L.). Foods And Food Ingredients Journal Of Japan,199.
  7. Arlı, M. & Gümüş, H. (2007, Eylül 10-15). Mutfak Kültüründe Çorbalar. ICANAS, Uluslararası Asya ve Kuzey Afrika Çalışmaları Kongresi. Ankara, 143-158.
  8. Arslan, T.E. (2019, Aralık 11). Yiyecek İçecek Trendleri. Gastrofest. https://www.gastrofests.com/2019-beslenme-trendleri/
  9. Baysal A. (2007). Beslenme. Hatiboğlu Yayınevi. Ankara (11.Basım).
  10. Baysal, T., & Ersus, S. (1999). Karotenoidler ve İnsan Sağlığı. Gıda, 24 (3), 177-185.
  11. Boredpanda. (2017). Siyah Dondurma [Fotoğraf]. Little.damage. https://miro.medium.com/v2/resize:fit:1400/format:webp/0*gaEY8PgpX86CaK-9.jpg
  12. Bozok, D., & Yalın, G. (2018). Gastronomide Yeni Trend: Siyah Yiyecekler. Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi, 2(1), 252-261.
  13. Bozkoyun, M., & Baytar, İ. (2020). Tuzlu balık ve ayran aşının Van ilinin gastronomi turizmindeki yeri. Journal of Humanities and Tourism Research, 41-58. https://www.doi.org/10.14230/johut918
  14. Ceylan, Ş., Saral, Ö., Özcan, M., & Harşıt, B. (2017). Yaban mersininin (Vaccinium myrtillus L.) farklı çözücü ekstraktlarındaki antioksidan ve antimikrobiyal aktivitelerinin belirlenmesi. Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 21-27. https://doi.org/10.17474/artvinofd.271088
  15. Clydesdale, M. (1994). Changes in Color and Flavor and Their Effect on Sensory Perception in Elderly. Nutrition Revews, 5, 19-20.
  16. Corbin, J., & Strauss, A. (2008). Basics of qualitative research: Techniques and procedures for developing grounded theory (3rd ed.). Sage Publications, Inc. https://doi.org/10.4135/9781452230153
  17. Çalışkan, N., Karadağ, E., & Çalışkan, F. (2010). Eğitim, iletişim ve öğretmenin beden dili. Kök Yayıncılık. Ankara.
  18. Çalışkan, N., & Kılıç, E. (2014). Farklı Kültürlerde ve Eğitimsel Süreçte Renklerin Dili. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(3), 69-85.
  19. Çelik, H. (2006). Karadeniz Bölgesindeki asitli topraklar için mükemmel bir meyve, likapa (yaban mersini). Çiftçi Dünyası Of Ziraat Odası Yayın Organı, 2(2), 2-5.
  20. D-Market Elektronik Hizmetler ve Tic. A.Ş. (2023). Reyon Ermenek Doğal Black Turtle Siyah Fasülye Tohumu [Fotoğraf]. https://productimages.hepsiburada.net/s/120/550/110000069848551.jpg/format:webp
  21. Demirdöğmez, M. (2021). Girişimlerin (İşletmelerin) Kullandıkları Renkler ve Pazarlamada Renk Psikolojisi. Dijital Comunication Journal International Indexed & Refereed, 92-105. http://dx.doi.org/10.51295/dicoj.37
  22. Demirören Tv Holding A.Ş.- CNN ™ CNN Inc. A Warner Media Company. All Rights Reserved. (2019). Yaban mersini [Fotoğraf]. https://image.cnnturk.com/i/cnnturk/75/0x555/5d7e128217aca92370718372.jpg
  23. Dijital Platform Gıda Hizmetleri A.Ş. (2023). Yerli Mor Patates [Fotoğraf]. https://images.migrosone.com/sanalmarket/product/28297052/28297052-5c7c3e-1650x1650.jpg
  24. Dijital Platform Gıda Hizmetleri A.Ş. (2023). Siyah Havyar [Fotoğraf]. https://images.migrosone.com/tazedirekt/product/18030242/18030242-e31ca5-680x454.jpg
  25. Essich, L. Nkebiwe, P., Schneider, M., & Ruser, R. (2020). Is Crop Residue Removal to Reduce N₂O Emissions Driven by Quality or Quantity? A Field Study and Meta-Analysis. Agriculture, 10, 546. https://doi.org/10.3390/agriculture10110546
  26. Exotic-seeds.store. (2023). Mor Soğan [Fotoğraf]. https://www.exotic-seeds.store/9550-large_default/mor-sogan-tohumlari-tetenyi-rubin.jpg
  27. Fox, R. (2003). Food and eating: an anthropological perspective. Social Issues Research Centre, 1–21.
  28. Gıda2000, (2020, Kasım 24). GNT Group’tan 2021’in yiyecek ve içecek renk trendleri. Kırmızı Kek. Gıda Teknolojisi ve Tarım Dergisi. https://www.gida2000.com/gnt-grouptan-2021in-yiyecek-ve-icecek-renk-trendleri.html.
  29. Gökkya K. (2023). Siyah Sarımsak [Fotoğraf]. https://i.lezzet.com.tr/images-xxlarge-secondary/siyah-sarimsak-neye-iyi-gelir-nasil-kullanilir-7af0736c-e65c-4c2f-9367-5de0ee84bef6.jpg
  30. Göde, G., Kayaardı, S., Uyarcan, M., & Söbeli, C. (2021) Tarihin gelişim sürecinde Türk yemek kültürü ve beslenme alışkanlıklarının değişimi. Food and Health, 7(3), 216-226. https://doi.org/10.3153/FH21023
  31. Güneş, E., Özata, E., & Sormaz, Ü. (2015). Turizmde Gastronomi. Sosyal Bilimler Dergisi, 1(2), 67-73.
  32. Halse, A. O. (1968). The use of color interiors. Mc Graw Hill.
  33. Hopia, A., Sandell, M., & Paakki, M. (2016). Consumer’s Reactions to Natural, Atypically Colored Foods: An Investigation using Blue Potatoes. Journal of Sensory Studies, (31); 2016:78-89. https://doi.org/10.1111/joss.12193
  34. Hosseinpoor, A.R., Doorslaer V.E., Speybroeck, N., Naghavi, M., Mohammad, K., Majdzadeh, R., Delavar, B., Jamshidi, H., & Vega, J. (2006). Decomposing socioeconomic inequality in infant mortality in Iran. International Journal of Epidemiology, 35(5); 1211- 1219. https://doi.org/10.1093/ije/dyl164
  35. Hürriyet Gazetecilik ve Matbaacılık A.Ş. (2014). Siyah Hamburger [Fotoğraf]. https://image.hurimg.com/i/hurriyet/75/750x422/55ea8770f018fbb8f885eb76.jpg
  36. Işık, M., Biber, L., Öztekin, A., & Öztekin, H. (2006). Genel ve Teknik İletişim. Eğitim Kitabevi Yayınları. Konya.
  37. İnan, A. (1987). Makaleler ve incelemeler. Türk Tarih Kurumu Yayınları. Ankara.
  38. Jalil, N. A. Yunus, R. M., & Said, N. (2011). Environmental Colour Impact upon Human Behaviour: A Review. Procedia- Social and Behavioral Sciences, (35):54-62. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2012.02.062
  39. Kahraman, N. Yıldırım, K., & Atılgan, A. (2016). The Effects of the Color of Product on Quality Perception, Çötok, T. Ve Şahin, Y(ed). Social ScienceS: a FreSh Start, 220-226, Prague.
  40. Kargiglioğlu, Ş. (2015). Gaziantep’te Gastronomi Turizmi: Gaziantep’i Gastronomi Turizmi Kapsamında Ziyaret Eden Yerli Turistlerin Görüşleri Üzerine Bir Araştırma (Yayın No. 421656) [Yüksek lisans tezi, İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi]. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/giris.jsp
  41. Kasnak, C., & Palamutoğlu, R. (2015). Doğal Antioksidanların Sınıflandırılması ve İnsan Sağlığına Etkileri. Türk Tarım – Gıda Bilim ve Teknoloji Dergisi, 3(5), 226-234. https://doi.org/10.24925/turjaf.v3i5.226-234.171
  42. Kimura, S., Tung, Y.C., Pan MH., Su, N.W., Lai, Y.J., & Cheng, K.C. (2017). Black garlic: A critical review of its production, bioactivity, and application. Journal of Food and Drug Analysis, 25,62-70. https://doi.org/10.1016/j.jfda.2016.11.003
  43. Kokoma İç ve Dış Tic. Paz. A.Ş. (2023). Siyah Mercimek [Fotoğraf]. https://www.kokoma.com.tr/cdn/shop/articles/siyahpirinc_640x550_crop_center.jpg?v=1685608852
  44. Kuşçu, A. (2002). Sürekli Sistemde Kurutma İşleminin Kırmızı Biberde Kalite Özelliklerine Etkisi (Yayın No. 128260) [Yüksek lisans tezi, Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü]. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/giris.jsp
  45. Mes Televizyon ve Radyo Yayıncılık A.Ş. (2019, Eylül 15). Yaban Mersin’i Tüketmek İçin 4 Önemli Neden. https://www.cnnturk.com/saglik/yaban-mersini-tuketmek-icin-4-onemli-neden?page=1
  46. Mojica, L. Meyer, A., Berhow, M., & de Mejia, E. G. (2015). Bean cultivars (Phaseolus vulgaris L.) have similar high antioxidant capacity, in vitro inhibition of aamylase and a-glucosidase while diverse phenolic composition and concentration. Food Research International, 69, 38–48. https://doi.org/10.1016/j.foodres.2014.12.007
  47. Mol, A. (2009). Good taste: The embodied normativity of the consumer-citizen. Journal of Cultural Economy, 2(3), 269–283. https://hdl.handle.net/11245/1.310747
  48. National Health and Medical Research Council. (2006). Nutrient reference values for Australia and New Zealand: including recommended dietary intakes. Endorsed by the NHMRC.Australia, 1-309.
  49. Nazarov S. (2017). Fastfood Yemek [Fotoğraf]. İstockphoto LP. https://www.istockphoto.com/tr/collaboration/boards/j4hH6gsGRUaYzk4gukGZtQ
  50. Nil Company Gıda A.Ş. (2021). Kuru Kayısı [Fotoğraf]. https://nilcompanygida.com/wp-content/uploads/2021/10/hbr1.jpg
  51. Nisa Organik. (2023). Mor Havuç [Fotoğraf]. https://nisaorganik.com/wp-content/uploads/2021/02/536784ac-9968-43a4-b44b-e1725a246188.jpg
  52. Nyt Bilgi Teknolojileri Sanayi ve Ticaret A.Ş. (2023). Yeşil Çorba [Fotoğraf]. Yeşil Sebzeler Neden Sık Sık Tüketilmeli? İşte Yanıtı! Mucizevi 10 Sebze. https://i.nefisyemektarifleri.com/2023/09/21/yesil-sebzeler-neden-sik-sik-tuketilmeli-iste-yaniti-mucizevi-10-sebze.jpg
  53. Olgaç, S. (2016). Menü Tasarımı. Anadolu Üniversitesi Yayınları.Eskişehir, 98-30.
  54. Onedio. (2016). Kalamar Mürekkepli Makarna [Fotoğraf]. https://img-s2.onedio.com/id-580080054fe9987825f2ad47/rev-0/w-1200/h-900/f-jpg/s-9861eb61b20d801cd584d95de3100c74edac285c.jpg
  55. Özcan, M. (2018). Renklerin tüketimde ve sağlıkta önemi. Black Sea Journal of Agriculture, 1(3), 83-88.
  56. Özdemir, B. (2020). Gastronomi Akımlarında Sağlıklı Mor Yiyecekler. GSI Journals Serie b: Advancements In Business and Economics, 3 (1), 16-30. https://doi.org/10.5281/zenodo.4030210
  57. Özdemir, G., & Altıner, D.D. (2019). Gastronomi Kavramları ve Gastronomi Turizmi Üzerine Bir İnceleme. Erzincan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12, (1), 1-14.
  58. Özdemir, D. M. (2019). Çocukluk Çağı Zehirlenmelerinde Son 10 Yılın Analizi ve Önceki 33 Yıl ile Karşılaştırılması (Yayın No. 550373) [Uzmanlık Tezi, Hacettepe Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ve Anabilim Dalı]. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/giris.jsp
  59. Öztan, T. (2006). Mor Havuç, Konsantresi, Şalgam Suyu, Nar Suyu ve Nar Ekşisi Ürünlerinde Antioksidan Aktivitesi Tayini ve Fenolik Madde Profilinin Belirlenmesi (Yayın No. 222296) [Yüksek lisans tezi, İstanbul Teknik Üniversitesi]. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/giris.jsp
  60. Ristovski-Slijepcevic, S., Chapman, G. E., & Beagan, B. L. (2008). Engaging with healthy eating discourse(s): Ways of knowing about food and health in three ethnocultural groups in Canada. Appetite, 50(1). https://doi.org/10.1016/j.appet.2007.07.001
  61. Rösch, R., & Jungvogel, A. (2018). Vollwertig essen und trinken nach den 10 Regeln der Dge. Deutschen Gesellschaft für Ernährung e.V. (DGE).
  62. Sarıışık, M., & Nazlı Kardeş, C. (2019). Gastronomi Akımları ile Renklerin İlişkisi Üzerine Bir İnceleme. International Conference On Eurasian Economies, 430-436.
  63. Sharma, R. (2007). Renklerle tedavi. Nokta Yayınları. İstanbul.
  64. Singh, S. (2006). Current Research Development Impact Of Color On Marketing. Management Decision, 44(6), s.783-789. https://doi.org/10.1108/00251740610673332
  65. Soner, F. (2013). Gastronomy Tourism: A Solution for Small Cities Marketing And Regional Development (Yayın No. 348808) [Yüksek lisans tezi, Yeditepe Üniversitesi]. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/giris.jsp
  66. Spence, C. (2015). On the Psychological İmpact of Food Colour. Spence flavour, 4(21), 2-16. https://www.doi.org/10.1186/s13411-015-0031-3
  67. Suzuki M., Kimura R., Kido Y., Inoue T., Moritani T., & Nagai N. (2017). Color of Hot Soup Modulates Postprandial Satiety, Thermal Sensation, and Body Temparature In Young Women. In Appetite, 114:209-216. https://doi.org/10.1016/j.appet.2017.03.041
  68. Şahin, M., & Mankan, E. (2021). Gastronomide Trendler: Restoranlarda Yerel Ürün Kullanımı, Yenilikçi ve Hikâyesi Olan Yemekler Yaratma. International Journal of Arts & Social Studies (ASSTUDIES) Dergisi, (4), 7.
  69. Şensoy, F., & Tiritoğlu, S. (2018). Beslenme Arkeolojisi: Günümüz Ankara Yemeklerinde Geçmişin İzleri. Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi, 2(Ek.1), 209-233.
  70. Şengör, G.F.Ü., Ceylan, Z., Doğruyol H., & Gönülal O. (2017). Mürekkep Balığı'nın (sepia officinalis, l. 1758) Yenilebilir Vücut Kısımlarının Besin Bileşimi ve Randımanının Belirlenmesi. Gıda ve Yem Bilimi Teknolojisi Dergisi, 0 (17), 29-33.
  71. Turkuvaz Haberleşme ve Yayıncılık A.Ş. (2022). Soğuk Çorba [Fotoğraf]. https://iasbh.tmgrup.com.tr/ac84f1/812/468/0/511/2146/1748?u=http://i.tmgrup.com.tr/sfr/2013/12/26/Orjinal/434694194388.jpg
  72. Uçar, T. F. (2004). Görsel iletişim ve grafik tasarım. İnkılâp Yayınevi. İstanbul.
  73. Uçuk, C. (2017). Gastronomide tabak tasarım teknikleri ve yenilikçi sunum anlayışları (Yayın No. 469158) [Yüksek lisans tezi, Gaziantep Üniversitesi]. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/giris.jsp
  74. Uluslararası Kuru ve Kabuklu Meyveler Kongresi (International Nut and Dried Fruit Council-INC). (2021, Mayıs 25-27). Kuru Meyve Trendi Dünyada Yükselişte. https://nilcompanygida.com/services/kuru-meyve-trendi-dunyada-yukseliste/
  75. Woodall, G., & Coolby, C. (2011, Mart). The Results are in: Social Media Techniques vs. Focus Groups for Qualitative Research. MRA’s Alert! Magazine, 23-27. https://rockresearch.com/wp-content/uploads/2016/04/ALERT_March_2011.pdf
  76. Yawadio, R. Tanimori, S., & Morita, N. (2007). Identification of phenolic compounds isolated from pigmented rices and their aldose reductase inhibitory activities. Food Chem, 101:1616–1625. https://doi.org/10.1016/j.foodchem.2006.04.016
  77. Yemek Sepeti Elektronik İletişim Perakende Gıda A.Ş. (2017). Siyah Kuruvasan [Fotoğraf]. https://cdn.yemek.com/mncrop/620/412/uploads/2017/05/siyah-kruvasan.jpg
  78. Yılmaz, H., & Erden, G. (2017). Renklerin Çorbaların Tat Algısı Üzerindeki Etkilerini Belirlemeye Yönelik Bir Araştırma. Journal Of Tourism and Gastronomy Studies, 5(special issue2), 265-275. https://jotags.net/index.php/jotags/article/download/292/481/461
  79. Zıllıoğlu, M. (2007). İletişim nedir?. Cem Yayınevi, İstanbul (3. Baskı).