Fikret Yıldırım, Irk Bitig ve Orhon Yazılı Metinlerin Dili, Ankara: Türk Dil Kurumu

Özet

Dünyanın dört bir yanında bıraktığı izlerle köklü bir tarihe sahip olan Türkler, geçmişten günümüze Köktürk, Uygur, Arap, Kiril ve Latin alfabesi gibi farklı yazı sistemlerini barındıran yazıtlar inşa etmiş, eserler kaleme almışlardır. Bu yazıt ve eserlerden hareketle Türklerin dili, tarihi, gelenek - görenek yapısı, ekonomik, askerî ve siyasi politikaları gibi maddi ve manevi değerlerine ışık tutulmuştur. Prof. Dr. Talat Tekin’in de belirttiği üzere “yazıldığı dilin özellikleri göz önüne alındığında Maniheist ny lehçesini sergileyen ve bu dil özelliklerinden hareketle 9. yy. ın başında yazıldığı düşünülen, Doğu Türkistan’da Bin Buda Mağaraları’nda bulunmuş olan Irk Bitig” (Tekin, 2017: 13) de Uygur Türkçesi Dönemi ve genel olarak Eski Türk Dili kapsamında son derece önemli bir eser niteliğindedir. Irk Bitig’in fal kitabı özelliği sergilemesinin yanında diğer runik harfli metinlerden bir farkı da eserin tamamının kitap olarak ele geçirilmiş olmasıdır.