Dergiler / Uluslararası Uygur Araştırmaları Dergisi / 2017 / Sayı: 10

YENİ UYGUR TÜRKÇESİNDE BENZERLİK İŞLEVLİ YAPIM EKLERİ

Sayfa
14–21
Yayın Tarihi
2017-12-01
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Yapılan incelemelerde benzerlik işlevli eklerin dil bilgisi kitaplarında çoğunlukla isimden isim yapan ekler arasında verilmiş olduğu, eklerden bir kısmının belirtilmediği tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bir dilde veya lehçede benzetme görevi söz sanatlarıyla veya o dilin görevli kelime ve ekleriyle yapılır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Güney-Doğu Türk Lehçeleri grubuna mensup Yeni Uygur Türkçesinde diğer Türk lehçelerinde olduğu gibi benzerlik işlevli çok sayıda ek mevcuttur.
💡
Sonuç & Katkı:Yapılan incelemelerde benzerlik işlevli eklerin dil bilgisi kitaplarında çoğunlukla isimden isim yapan ekler arasında verilmiş olduğu, eklerden bir kısmının belirtilmediği tespit edilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Yeni Uygur Türkçesi · Benzerlik İşlevi · Yapım Ekleri

Özet

Bir dilde veya lehçede benzetme görevi söz sanatlarıyla veya o dilin görevli kelime ve ekleriyle yapılır. Güney-Doğu Türk Lehçeleri grubuna mensup Yeni Uygur Türkçesinde diğer Türk lehçelerinde olduğu gibi benzerlik işlevli çok sayıda ek mevcuttur. Yapılan incelemelerde benzerlik işlevli eklerin dil bilgisi kitaplarında çoğunlukla isimden isim yapan ekler arasında verilmiş olduğu, eklerden bir kısmının belirtilmediği tespit edilmiştir. Uygur Türkçesinde benzerlik işlevli fiilden isim yapan ekler de bulunmaktadır. Benzerlik işlevli ekler arasında Eski Türkçeden bu yana bilinenlerin yanı sıra başka dillerden Uygur Türkçesine girmiş olan ekler de yer almaktadır. Bu çalışmada Yeni Uygur Türkçesindeki benzerlik işlevli yapım ekleri incelenmiş ve sınıflandırılmıştır

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Güneri, A. D. (2017). YENİ UYGUR TÜRKÇESİNDE BENZERLİK İŞLEVLİ YAPIM EKLERİ. Uluslararası Uygur Araştırmaları Dergisi, Sayı: 10, 14–21. https://ajindex.com/articles/122707

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (20)

  1. DENY J. (2012). Türk Dil Bilgisi. İstanbul: Kabalcı Yayınevi.
  2. ECKMANN Janos (1988). Çağatayca El Kitabı. İstanbul: Edebiyat Fakültesi Basımevi.
  3. ERCİLASUN Ahmet Bican (2008). “La Enklitiği ve Türkçede Bir ‘Pekiştirme Enklitiği’ Teorisi”. Dil Araştırmaları Dergisi, Sayı:2 Bahar, s.35-56.
  4. ERCİLASUN Ahmet Bican (2007). “Türkçede Benzerlik Bildiren +m Morfemi”. Dil Araştırmaları Dergisi, Sayı: 1 Güz, s.9-20.
  5. ERGİN Muharrem (1980). Türk Dil Bilgisi. İstanbul: Boğaziçi Yayınları.
  6. GABAİN A. von (1988a). “ Eski Türkçe”.Tarihî Türk Şiveleri (Çev. Mehmet Akalın). Ankara: Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü Yayınları
  7. GABAİN, A. von (1988b). Eski Türkçenin Grameri. Ankara: Türk Tarih Kurumu Basımevi.
  8. GENCAN Tahir Nejat (2001). Dilbilgisi. Ankara: Ayraç Yayınevi.
  9. HACIEMİNOĞLU Necmettin (1998). Karahanlı Türkçesi Grameri. Ankara: TDK Yayınları.
  10. Hazirqi Zaman Uygur Tili. Ürümçi: Sincaň Xalq Neşriyati. 2002.
  11. Hazirqi Zaman Uyġur Tiliniň İzahlik Luğiti. Pekin: Milletler Neşriyatı. III. Cilt.
  12. KİNCSES-NAGY Éva (2012). “Çağatayca +(X)mtUl yapım Eki Hakkında”. AÜ DTCF Türkoloji Dergisi 19, s. 33-42.
  13. KORKMAZ Zeynep (1994). Türkçede Eklerin Kullanılış Şekilleri ve Ek Kalıplaşması Olayları. Ankara: TDK Yayınları. III. Baskı.
  14. KORKMAZ Zeynep (2003). Türkiye Türkçesi Grameri. Ankara: TDK Yayınları.
  15. NECİPOVİÇ NECİP Emir (1995). Yeni Uygur Türkçesi Sözlüğü. Ankara: TDK Yayınları. ÖZTÜRK Rıdvan (2010). Yeni Uygur Türkçesi Grameri. Ankara: TDK Yayınları.
  16. SEREBRENNİKOV B. A.; GADJİEVA N. Z. ( 2011). Türk Yazı Dillerinin Karşılaştırmalı Tarihî Grameri. Ankara: TDK Yayınları.
  17. TÖMÜR Hemit (1987). Hazirqi Zaman Uyġur Tili Grammatikisi. Béyciŋ: Milletler Neşriyati.
  18. Türkçe Sözlük (2005). Ankara: Türk Dil Kurumu.
  19. HACIEMİNOĞLU Necmettin (1998). Karahanlı Türkçesi Grameri. Ankara: TDK Yayınları.
  20. SEREBRENNİKOV B. A.; GADJİEVA N. Z. ( 2011). Türk Yazı Dillerinin Karşılaştırmalı Tarihî Grameri. Ankara: TDK Yayınları.