KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi / 2025 / Cilt: 16 Sayı: 48

Para Politikası ve Gelir Eşitsizliği İlişkisi: Kırılgan Beşli Ülkelerinde Nedensellik Analizi

The Relationship between Monetary Policy and Income Inequality: Causality Analysis in Fragile Five Countries

Seda Bayrakdar(ANKARA HACI BAYRAM VELİ ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-3879-6561
Sayfa
1183–1200
Yayın Tarihi
2025-11-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Analiz kapsamında ele alınan dönemde Brezilya, Güney Afrika ve Türkiye açısından Gini katsayısından politika faizine doğru tek yönlü nedensellik ilişkisi ve Brezilya, Güney Afrika’da ise geniş para arzından politika faizine doğru tek yönlü bir nedensellik ilişkisinin tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Gelir dağılımı eşitsizliği birçok ülkenin onlarca senedir gündeminde olan önemli bir sosyo-ekonomik problemdir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Gelir dağılımı eşitsizliği durumunda başta ekonomik büyüme ve sosyal refah bu süreçten olumsuz etkilenecektir.
💡
Sonuç & Katkı:Analiz kapsamında ele alınan dönemde Brezilya, Güney Afrika ve Türkiye açısından Gini katsayısından politika faizine doğru tek yönlü nedensellik ilişkisi ve Brezilya, Güney Afrika’da ise geniş para arzından politika faizine doğru tek yönlü bir nedensellik ilişkisinin tespit edilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2017 Verileri
⚙️Değişkenler:Gelir Eşitsizliği · Para Politikası · Kırılgan Beşli

Özet

Gelir dağılımı eşitsizliği birçok ülkenin onlarca senedir gündeminde olan önemli bir sosyo-ekonomik problemdir. Gelir dağılımı eşitsizliği durumunda başta ekonomik büyüme ve sosyal refah bu süreçten olumsuz etkilenecektir. Bu nedenle hem ekonomik hedeflere ulaşmada hem de sosyal adaletin sağlanmasında gelir dağılımı eşitsizliklerinin ortadan kaldırılması gerekmektedir. Bu çalışmada gelir eşitsizliği konusunda ihmal edilen para politikasının etkileri Kırılgan Beşli olarak isimlendirilen (Brezilya, Hindistan, Endonezya, Güney Afrika ve Türkiye) ülkelerde 1994-2017 dönemi için panel veri nedensellik analizi ile araştırılmaktadır. Çalışmada bu ülkelerde uygulanan para politikası araçlarından politika faizi, geniş para arzı ve gelir eşitsizliği arasındaki nedensellik ilişkisi incelenmiştir. Analiz kapsamında ele alınan dönemde Brezilya, Güney Afrika ve Türkiye açısından Gini katsayısından politika faizine doğru tek yönlü nedensellik ilişkisi ve Brezilya, Güney Afrika’da ise geniş para arzından politika faizine doğru tek yönlü bir nedensellik ilişkisinin tespit edilmiştir.

Abstract

Income inequality is a significant socioeconomic problem that has been on the agenda of many countries for decades. Income inequality will negatively impact economic growth and social welfare. Therefore, eliminating income inequalities is necessary both to achieve economic goals and to ensure social justice. This study investigates the effects of monetary policy, which has been neglected in income inequality, in the Fragile Five countries (Brazil, India, Indonesia, South Africa, and Turkey) using panel data causality analysis for the period 1994-2017. The study examines the causal relationship between the policy rate, the broad money supply, and income inequality, which are among the monetary policy instruments implemented in these countries. A unidirectional causal relationship from the Gini coefficient to the policy rate was found for Brazil, South Africa, and Turkey during the period covered in the analysis, while a unidirectional causal relationship from the broad money supply to the policy rate was found for Brazil and South Africa.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Bayrakdar, S. (2025). Para Politikası ve Gelir Eşitsizliği İlişkisi: Kırılgan Beşli Ülkelerinde Nedensellik Analizi. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, Cilt: 16 Sayı: 48, 1183–1200. https://doi.org/10.21076/vizyoner.1649187

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (56)

  1. Akgül, O. (2018). Türkiye’de asgari ücret sisteminin uluslararası standartlar açısından değerlendirilmesi. İstanbul Harf Yayınları.
  2. Aman, A., Ahmad, U. ve Saleem, S. M. (2021). Investigating the link between macroeconomic factors and income inequality of Asian countries. iRASD Journal of Economics, 3(3), 376–388.
  3. Amaral, P. (2017). Monetary policy and inequality (Economic Commentary No. 2017-01). Federal Reserve Bank of Cleveland.
  4. Aoki, K., Proudman, J. ve Vlieghe, G. (2002). Houses as collateral: Has the link between house prices and consumption in the U.K. changed?. Economic Policy Review, 8(1), 163–177.
  5. Artekin, A. Ö. ve Soydal, H. (2017). 2001-2015 döneminde uygulanan para politikalarının “Kırılgan Beşli” ülkeleri üzerindeki etkileri. Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 17(33), 175–187.
  6. Ayako, S. ve Frost, J. (2014). How does unconventional monetary policy affect inequality? Evidence from Japan (Working Paper No. 423). De Nederlandsche Bank.
  7. Bayrakdar, S. (2024). Makroekonomik verilerin yorumlanması: Türkiye ekonomisinin analizi (3. Baskı). Nobel Akademik Yayıncılık Eğitim Danışmanlık.
  8. Bozik, M. S. (2019). Reel faiz oranı ve gelir eşitsizliği üzerindeki etkisi. İktisat Politikası Araştırmaları Dergisi – Journal of Economic Policy Researches, 6(2), 107–120.
  9. Breusch, T. S. ve Pagan, A. R. (1980). The Lagrange multiplier test and its applications to model specification in econometrics. The Review of Economic Studies, 47(1), 239–253.
  10. Broer, T., Kramer, J. ve Mitman, K. (2022). The curious incidence of monetary policy across the income distribution (Working Paper Series No. 416). Sveriges Riksbank.
  11. Brown, C. (1999). Minimum wages, employment, and the distribution of income. O. Ashenfelter ve D. Card (Ed.), Handbook of Labor Economics (Vol. III, Chapter 32) içinde (s. 2153). Elsevier.
  12. Bükey, A. M. ve Çetin, B. I. (2017). Türkiye’de gelir dağılımına etki eden faktörlerin en küçük kareler yöntemi ile analizi. Maliye Araştırmaları Dergisi, 3(1), 103–117.
  13. Büyükdeniz, A. (1991). Türkiye’de faiz politikaları: 1980 sonrası politika ve uygulamaların ekonomi üzerindeki etkileri. İstanbul Bilim ve Sanat Vakfı Yayınları.
  14. Carpenter, S. B. ve Rodgers, W. M., III. (2004). The disparate labor market impacts of monetary policy. Journal of Policy Analysis and Management, 23(4), 813–830.
  15. Ceyhan, S. ve Peçe, M. A. (2020). Reel faizlerin gelir adaletsizliği üzerindeki etkileri: Seçilmiş OECD ülkeleri için bir panel ARDL analizi. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 16(1), 35–46.
  16. Chadwick, G. M. (2018). Dependence of “fragile five” and “troubled ten” emerging markets' financial system to US monetary policy and monetary policy uncertainty (TCMB Working Paper No. 18/17). Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası. https://tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/e2bf6b43-6823-46cf-88c7-288da10bc3d1/wp1817.pdf?MOD=AJPERES&CACHEID=ROOTWORKSPACE-e2bf6b43-6823-46cf-88c7-288da10bc3d1-mravgtB
  17. Champernowne, D. G. ve Cowell, F. A. (1998). Economic inequality and income distribution. University of Cambridge London School of Economics and Political Science. Cambridge University Press.
  18. Chiara, G. (2018). Conventional and unconventional monetary policy vs. households income distribution: An empirical analysis for the euro area. Journal of International Money and Finance, 85(C), 187–214.
  19. Cœuré, B. (2012, October 17). What can monetary policy do about inequality? International Day for the Eradication of Poverty, Intergroup “Extreme Poverty and Human Rights,” Fourth World Committee Event, European Parliament, Brussels.
  20. Coibion, O., Gorodnichenko, Y., Kueng, L. ve Silvia, J. (2016). Innocent bystanders: Monetary policy and inequality in the U.S. (NBER Working Paper No. 18170). National Bureau of Economic Research.
  21. Creel, J. ve El Herradi, M. (2019). Shocking aspects of monetary policy on income inequality in the Euro area (Working Paper No. 15). Sciences Po OFCE.
  22. Çetin, B. I. (2013). İktisadi sistemler bağlamında gelir dağılımı-kredi ekonomisi ilişkisi ve Türkiye (Çalışma ve Sosyal Güvenlik Eğitim ve Araştırma Merkezi Yayınları No. 41). Ankara.
  23. Davtyan, K. (2016). Income inequality and monetary policy: An analysis on the long run relation (Working Paper). Research Institute of Applied Economics, Barcelona.
  24. Dilber, C. ve Hatipoğlu, M. (2022). Enflasyon ve gelir dağılımı arasındaki nedensellik ilişkisi: Gelişmekte olan OECD ülkeleri üzerine bir araştırma. Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7(3), 342–347.
  25. Dumitrescu, E. I. ve Hurlin, C. (2012). Testing for Granger non-causality in heterogeneous panels. Economic Modelling, 29(4), 1450–1460.
  26. El Diwany, T. (2011). Faiz sorunu (2. Baskı). (M. Saraç, Çev.). İz Yayıncılık.
  27. Erataş Sönmez, F. ve Sağlam, Y. (2019). Gelişmekte olan ülkeler için finansal gelişim ile ekonomik büyüme arasındaki ilişki: Panel nedensellik analizi. Sosyoekonomi, 27(42), 87–106.
  28. Ersoy, İ., Baykal, B. ve Deniz, P. (2008). Impact of monetary and fiscal policies on income inequality in European monetary union. Marmara Journal of European Studies, 16(1–2), 79–90.
  29. Furceri, D., Prakash, L. ve Zdzienicka, A. (2018). The effects of monetary policy shocks on inequality. Journal of International Money and Finance, 85(C).
  30. Goodness, C. A., Matthew, W. C. ve Gupta, R. (2019). The effectiveness of monetary and fiscal policy shocks on U.S. inequality: The role of uncertainty. Quality ve Quantity: International Journal of Methodology, 53(1), 283–295.
  31. Gornemann, N., Kuester, K. ve Nakajima, M. (2012). Monetary policy with heterogeneous agents (Working Paper No. 12-21). Federal Reserve Bank of Philadelphia. https://www.philadelphiafed.org/research-and-data
  32. Hohberger, S., Priftis, R. ve Vogel, L. (2018). The distributional effects of conventional monetary policy and quantitative easing: Evidence from an estimated DSGE model (Working Papers in Economics and Finance No. 2018/12). JRC-Joint Research Centre.
  33. Husain, S., Sohag, K., Hasan, R. ve Shams, S. M. R. (2020). Interest rate and income disparity: Evidence from Indonesia. Strategic Change, 29(6), 665–672.
  34. Kamacı, A. (2019). Yeni kırılgan beşli ülkelerinde gelir eşitsizliğinin ekonomik büyümeye etkileri. Fiscaoeconomia, 3(3), 58–71.
  35. Karabulut, T. (2006). Türkiye’de kişisel gelir dağılımı araştırmalarının analizi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 9(1), 21–36.
  36. Khan, Z. ve Khan, M. A. (2023). The effect of monetary policy on income inequality: Empirical evidence from Asian and African developing economies. Journal of Central Banking Theory and Practice, 12(3), 133–158.
  37. Kumhof, M. ve Rancière, R. (2010). Inequality, leverage, and crises (IMF Working Paper No. 10/268). International Monetary Fund.
  38. Lambrecht, N. (2015). Monetary policy and inequality [Master's Thesis]. Universiteit Gent Repository.
  39. Lenza, M. ve Slacalek, J. (2019). How does monetary policy affect income and wealth inequality? Evidence from quantitative easing in the Euro area (Working Paper Series No. 2190). European Central Bank. https://www.ecb.europa.eu/pub/research/working-papers/html/index.en.html
  40. Lopez, L. ve Weber, S. (2017). Testing for Granger causality in panel data. The Stata Journal, 17(4), 972–984.
  41. Moscone, F. ve Tosetti, E. (2009). A review and comparison of tests of cross-section independence in panels. Journal of Economic Surveys, 23(3), 528–561.
  42. Pesaran, M. H. (2007). A simple panel unit root test in the presence of cross-section dependence. Journal of Applied Econometrics, 22(2), 265–312.
  43. Pesaran, M. H. ve Yamagata, T. (2008). Testing slope homogeneity in large panels. Journal of Econometrics, 142(1), 50–93.
  44. Pesaran, M. H., Ullah, A. ve Yamagata, T. (2008). A bias-adjusted LM test of error cross-section independence. The Econometrics Journal, 11(1), 105–127.
  45. Solt, F. (2024). Measuring income inequality across countries and over time: The standardized world income inequality database. Social Science Quarterly, 101(3), 183–1199.
  46. Şerbetçi, G. (2015). Türkiye’de uygulanan finansal politikaların gelir dağılımı üzerindeki etkisi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 4(1), 93–116.
  47. Taghizadeh-Hesary, F., Yoshino, N. ve Shimizu, S. (2018). Inequality in Japan (ADBI Working Paper Series No. 837). Asian Development Bank Institute. https://www.adb.org/publications/inequality-japan
  48. Taşcı, F. (2019). Sabahattin Zaim ile iktisat, toplum ve siyaset. İktisat Yayınları.
  49. TCMB. (2025). Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası para politikası. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası. https://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/TR/TCMB+TR/Main+Menu/Temel+Faaliyetler/Para+Politikasi/PPK/2025 adresinden 12 Şubat 2025 tarihinde alınmıştır.
  50. Trapeznikova, I. (2019). Measuring income inequality. IZA World of Labor, 462. https://wol.iza.org/uploads/articles/495/pdfs/measuring-income-inequality.one-pager.pdf adresinden 7 Ocak 2025 tarihinde alınmıştır.
  51. Tunalı, H. ve Yalçınkaya, Y. (2016). Analysis of the relationship between inflation and exchange rate in the application of unconventional monetary policy. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Mecmuası, 66(2), 61–112.
  52. Villanthenkodath, M. A. ve Mahalik, M. K. (2022). Does real interest rate reduce income inequality in India? Evidence from multivariate framework analysis. European Journal of Government and Economics, 11(2), 193–209.
  53. Williamson, S. D. (2008). Monetary policy and distribution. Journal of Monetary Economics, 55(6), 1038–1053.
  54. Yerdelen Tatoğlu, F. (2020a). İleri panel veri analizi: Stata uygulamalı (4. Baskı). Beta Basım Yayım Dağıtım A.Ş.
  55. Yousaf, T., Ghouse, G. ve Rehman, A. U. (2018). Impact of monetary policy on socio-economic indicators: A case study of developing Asian economies. PIDE Working Paper. https://psde.pide.org.pk/wp-content/uploads/2018/12/Mian-Ghulam-Ghouse.pdf
  56. Züllig, G. (2015). Monetary policy, the lower bound, and inequality: Evidence from a panel VAR [Master’s Thesis]. University of St. Gallen.