Dergiler / Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi / 2026 / Cilt: 71 Sayı: 2

AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ KARARLARI IŞIĞINDA GİZLİ SORUŞTURMACININ TANIKLIĞI SORUNU

The Problem of Witnessing of Undercover Investigator in the Light of the Decisions of European Court of Human Rights

Güneş Okuyucu Ergün(ANKARA UNIVERSITY, FACULTY OF LAW, -)0000-0001-5401-2312
Sayfa
803–818
Yayın Tarihi
2022-06-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu bağlamda CMK m. 139/3’e eklenen gizli soruşturmacının duruşmada hazır bulunma hakkına sahip bulunanlar olmadan veya ses ya da görüntüsü değiştirilerek özel ortamda dinleneceğine ve Tanık Koruma Kanunu’nun 9. maddesinin kıyasen uygulanacağına ilişkin hükmün yerindeliği üzerinde durulacaktır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Karmaşık, çok boyutlu ve çok yönlü yapısı nedeniyle organize suçların önlenmesi ve ortaya çıkarılması oldukça güçtür.
📊
Temel Bulgular & Veri:Kişi hak ve özgürlüklerini sınırlayan bir tedbir olan gizli soruşturmacı görevlendirilmesinin usul ve esasları oldukça tartışmalıdır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu bağlamda CMK m. 139/3’e eklenen gizli soruşturmacının duruşmada hazır bulunma hakkına sahip bulunanlar olmadan veya ses ya da görüntüsü değiştirilerek özel ortamda dinleneceğine ve Tanık Koruma Kanunu’nun 9. maddesinin kıyasen uygulanacağına ilişkin hükmün yerindeliği üzerinde durulacaktır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Organize Suçlar · Gizli Soruşturmacı · Gizli Tanıklık

Özet

Karmaşık, çok boyutlu ve çok yönlü yapısı nedeniyle organize suçların önlenmesi ve ortaya çıkarılması oldukça güçtür. Bu nedenle bir takım gizli koruma tedbirlerinin benimsenmesi yoluna gidilmektedir. Gizli soruşturmacı görevlendirilmesi de bunlardan biridir. Kişi hak ve özgürlüklerini sınırlayan bir tedbir olan gizli soruşturmacı görevlendirilmesinin usul ve esasları oldukça tartışmalıdır. Ancak bu çalışmada gizli soruşturmacı görevlendirilmesi bütün yönleriyle değil, yalnızca tanık olarak dinlenmesi hususu ile sınırlı olarak ve konuyla ilgili AİHM kararları göz önünde bulundurulmak suretiyle ele alınacaktır. Bu bağlamda CMK m. 139/3’e eklenen gizli soruşturmacının duruşmada hazır bulunma hakkına sahip bulunanlar olmadan veya ses ya da görüntüsü değiştirilerek özel ortamda dinleneceğine ve Tanık Koruma Kanunu’nun 9. maddesinin kıyasen uygulanacağına ilişkin hükmün yerindeliği üzerinde durulacaktır.

Abstract

Prevention and discovery of organised crimes are quite difficult because of their complex, multidimensional and multidirectional nature. Therefore, certain undercover protection measures are adopted. Appointment of an undercover investigator is one of such measures. The procedure and principles for the appointment of an undercover investigator is quite questionable as it is a measure that restricts human rights and freedoms. However, this paper does not intend to analyse all aspects of the appointment of an undercover investigator but only limited to the issue of hearing him as an anonymous witness and in light of the relevant ECHR decisions. Although it was certain that undercover investigator could be heard as witness, the method and bases of this examination, and whether the identity of the undercover investigator could be held colfidential or the protection measures regarding witnesses were applicable remained controversial as the first version of the article 139/3 of Criminal Procedure Code did not contain any explicit provisions on these subjects. In 2018, a provision was added to the article 139/3 of the Criminal Procedure Code by the Law no 7078 regarding the witnessing of undercover investigator in the absence of those who have the right to attend hearings or in a special environment by changing voice or sight, and regarding the application of article 9 of the Witness Protection Law by analogy. However the appropriateness of the aforementioned provision is very controversial.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Ergün, G. O. (2022). AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ KARARLARI IŞIĞINDA GİZLİ SORUŞTURMACININ TANIKLIĞI SORUNU. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: 71 Sayı: 2, 803–818. https://doi.org/10.33629/auhfd.1102583

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (19)

  1. Alacakaptan, Uğur. “Çıkar Amaçlı Suç Örgütü Kurma Suçu”. İçinde Prof. Dr. Çetin Özek Armağanı, 45-60. İstanbul: Galatasaray Üniversitesi Yayınları, 2004.
  2. Centel, Nur, ve Hamide Zafer. Ceza Muhakemesi Hukuku. 17. Bası. İstanbul: Beta Yayıncılık, 2020.
  3. Erdem, Mustafa Ruhan. Ceza Muhakemesinde Organize Suçlulukla Mücadelede Gizli Soruşturma Tedbirleri. Ankara: Seçkin Yayınevi, 2001.
  4. Ergün, Güneş Okuyucu. “Witness Anonymity in Turkish Criminal Law: Some Comparative Observations”. Journal of Comparative Law 4, sy 1 (2009): 170-81.
  5. Europol. “Organised Crime Groups Fuel a Rise in Violent Crime in the EU”. Erişim 12 Nisan 2022. https://www.europol.europa.eu/media-press/newsroom/news/organised-crime-groups-fuel-rise-in-violent-crime-in-eu.
  6. Kunter, Nurullah. Muhakeme Hukuku Dalı Olarak Ceza Muhakemesi Hukuku. İstanbul: Beta Yayıncılık, 1989.
  7. Levi, Michael. “Organising Financial Crimes: Breaking the Economic Power of Organised Crime Groups?” İçinde Global Organized Crime, 117-26. Springer, 2003.
  8. Mlodinow, Leonard. Subliminal: How Your Unconscious Mind Rules Your Behavior. London: Penguin Random House, 2014.
  9. Nuhoğlu, Ayşe. “Gizli Soruşturmacı Görevlendirilmesi”. İçinde Ord. Prof. Dr. Sulhi Dönmezer Armağanı, C. II. Ankara, 2008.
  10. Özbek, Veli Özer. Organize Suçluluk ile Mücadelede Kullanılan Gizli Görevlinin Görevin Gerektirdiği Suçlar Bakımından Cezalandırılabilirliği. Ankara: Yetkin Yayınları, 2003.
  11. . “Türk Hukuku’nda Gizli Soruşturmacının Ceza Sorumluluğu”. CHKD 2, sy 1-2 (2014): 135-55.
  12. Özbek, Veli Özer, Koray Doğan, ve Pınar Bacaksız. Ceza Muhakemesi Hukuku. 13. Bası. Ankara: Seçkin Yayınevi, 2020.
  13. Özek, Çetin. “Organize Suç”. İçinde Prof. Dr. Nurullah Kunter’e Armağan, 195-297. İstanbul, 1998.
  14. Öztürk, Bahri, Durmuş Tezcan, Mustafa Ruhan Erdem, Özge Sırma Gezer, Yasemin Saygılar Kırıt, Özlem Özaydın, Esra Alan Akcan, ve Efser Erden Tütüncü. Ceza Muhakemesi Hukuku. Ankara: Seçkin Yayınevi, 2020.
  15. Sprack, John. A Practical Approach to Criminal Procedure. Oxford: Oxford University Press, 2015.
  16. Tonini, Paolo. Manuale di procedura penale. Milano: Giuffrè, 2015.
  17. Toroslu, Nevzat, ve Metin Feyzioğlu. Ceza Muhakemesi Hukuku. Ankara: Savaş Yayınevi, 2019.
  18. Ünver, Yener, ve Hakan Hakeri. Ceza Muhakemesi Hukuku. Ankara: Adalet Yayınevi, 2020.
  19. Yenisey, Feridun, ve Ayşe Nuhoğlu. Ceza Muhakemesi Hukuku. Ankara: Seçkin Yayınevi, 2020.