Dergiler / Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi / 2026 / Volume: 26 Issue: 2

TÜRK KAMU YÖNETİMİNİN HİZMET KAPISINDAN İSTİHDAM KAPISINA DÖNÜŞÜMÜ: SEBEPLER VE SONUÇLAR BAĞLAMINDA BİR DEĞERLENDİRME

TRANSFORMATION OF TURKISH PUBLIC ADMINISTRATION FROM A SERVICE GATEWAY TO AN EMPLOYMENT GATEWAY: AN EVALUATION IN THE CONTEXT OF CAUSES AND CONSEQUENCES

Yusuf Uysal(KÜTAHYA DUMLUPINAR ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-3872-3119
Sayfa
—
Yayın Tarihi
2025-06-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışmada nitel araştırma yöntemleri kullanılmış olup veriler ikincil kaynak taraması ile elde edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Kamu yönetiminin öncelikli amacı, kamu yararına odaklanmış optimal bir yapıya ve sürekli bir işlevselliğe sahip olmak ve kamu hizmetlerinin etkili, verimli, ekonomik ve vatandaş memnuniyetini esas alarak sunulmasını sağlamaktır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu bağlamda çalışmanın amacı, kamu yönetiminin hizmet kapısından istihdam kapısına dönüşümünde etkili olan sebepler ve bu dönüşümün ortaya çıkardığı sorunların incelenmesidir.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışmada nitel araştırma yöntemleri kullanılmış olup veriler ikincil kaynak taraması ile elde edilmiştir.
🔬Tür:Research Article
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Public Administration · Public Administration Problems · Public Personnel

Özet

Kamu yönetiminin öncelikli amacı, kamu yararına odaklanmış optimal bir yapıya ve sürekli bir işlevselliğe sahip olmak ve kamu hizmetlerinin etkili, verimli, ekonomik ve vatandaş memnuniyetini esas alarak sunulmasını sağlamaktır. Bu amaç, kamu yönetiminin kamu hizmetlerinden esas sorumlu olan, sorun çözen, hizmet üreten bir hizmet merkezi veya hizmet kapısı niteliklerini öncelikli ve zorunlu olarak akla getirmektedir. Ancak kamu yönetimi, bir kısım sebeplerle bu ideal yapı ve özelliklerinden uzaklaşabilmekte; sınırsız kaynaklara sahip olan, kişisel faydanın öncelikli olduğu, geçim temin edilen, istihdam sağlayan veya istihdam kapısı olan bir yapıya dönüşebilmektedir. Daha öz bir deyişle, hizmet kapısı idealiyle ve amacıyla ihdas edilen kamu yönetimi birimleri, istihdam kapısına dönüşebilmekte ve/veya böyle bir olumsuz algı oluşabilmektedir. Bu bağlamda çalışmanın amacı, kamu yönetiminin hizmet kapısından istihdam kapısına dönüşümünde etkili olan sebepler ve bu dönüşümün ortaya çıkardığı sorunların incelenmesidir. Çalışmada nitel araştırma yöntemleri kullanılmış olup veriler ikincil kaynak taraması ile elde edilmiştir.

Abstract

The primary goal of public administration is to have an optimal structure and continuous functionality focused on the public interest and to ensure that public services are provided effectively, efficiently, economically and based on citizen satisfaction. This goal primarily and necessarily brings to mind the qualities of public administration as a service center or service gateway primarily responsible for public services, solving problems and producing services. However, public administration may deviate from this ideal structure and its features for various reasons; it can transform into an entity with unlimited resources that prioritizes personal gain, provides livelihood, offers employment, or serves as a gateway to jobs. In other words, public administration units established with the ideal and purpose of being a gateway to service can turn into a gateway to employment and/or such a negative perception can occur. In this context, the purpose of the study is to examine the causes that are effective in the transformation of public administration from a service gate to an employment gate and the problems that this transformation brings about. Qualitative research methods were used in the study and the data was obtained through secondary source scanning.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Uysal, Y. (2025). TÜRK KAMU YÖNETİMİNİN HİZMET KAPISINDAN İSTİHDAM KAPISINA DÖNÜŞÜMÜ: SEBEPLER VE SONUÇLAR BAĞLAMINDA BİR DEĞERLENDİRME. Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Volume: 26 Issue: 2. https://doi.org/10.53443/anadoluibfd.1591804

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (69)

  1. Acar, A. & Sevinç, İ. (2005). 1980 sonrası Türk kamu yönetiminin merkez örgütünde yapılan reform çalışmaları. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (13), 19-37.
  2. Acar, O. K. (2019). Personel yönetiminden insan kaynakları yönetimine: Cumhuriyet dönemi kamu personel yönetim tarihçesi. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 24(1), 119-146.
  3. Al, H. (2008). Yeni kamu yönetimi (1. Baskı). İstanbul: Değişim Yayınları.
  4. Altan, Y. (2016). Türk kamu personel rejiminde reform ihtiyacı: reformu gerektiren dış etkenler ekseninde bir değerlendirme. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(15), 381- 398.
  5. Altın, M. (2020). Devlet memurluğunun sosyolojisi. The Journal of Social Science, 4(8), 644-657. doı: 10.30520/tjsosci.784384
  6. Aykaç, B. (1997). Kamu bürokrasisi ve Türk kamu personel yönetiminde bürokratik eğilimler. Ankara: Yükseköğretim Kurulu Matbaası.
  7. Azam, M., & Prakash, N. (2010). A distributional analysis of the public-private wage differential in India (IZA Discussion Paper No. 5132). Bonn.
  8. Berksoy, T., & Yıldırım, N. E. (2017). Yolsuzluk kavramına genel bir bakış: problemler ve çözüm önerileri, Journal of Awareness, 2(1), 1-18.
  9. Bouckaert, G. (1990). History of the productivity movement. Public Prodictivity &Manaagement Review, 14, 53-89.
  10. Bozkurt, Ö., & Ergun, T. & Sezen, S. (2008). Kamu yönetimi sözlüğü. Ankara: TODAİE Yayınları.
  11. Caponi, V. (2017). The effects of public sector employment on the economy (IZA World of Labor No. 332) doi: 10.15185/izawol.332
  12. Chassamboulli, A., & Gomes, P. (2023). Public-sector employment, wages and education decisions (IZA Institute of Labour Economics, IZA DP No. 16001).
  13. Chatterji, M., & Mumford, K. & Smith, P.N. (2007). The public-private sector gender wage differential: evidence from matched employee-workplace data (IZA Discussion Paper No. 3158).
  14. Çamur, Ö. (2020). Kamu yönetiminde liyakatin önemi: adalet temelinde bir değerlendirme. Gaziantep Unıversıty Journal of Socıal Scıences, 19(2), 459-474.
  15. Çelik, O., & Selim, S. (2014). Türkiye’de kamu ve özel sektör ücret farklılıklarının kantil regresyon yaklaşımı ile analizi. Yönetim ve Ekonomi, 21(1), 205-232.
  16. Çitci, O. (1988). Türkiye’de kamu görevlilerinin sayısal görünümü, Amme İdaresi Dergisi, 21(3), 39-59.
  17. Demirbaş, M., & Türkoğlu, M. (2002). Kamu iktisadi teşebbüslerinin özelleştirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 7(1), 241-264.
  18. Depalo, D., Giordano, R., & Papapetrou, E. (2015). Public–private wage differentials in euro-area countries: evidence from quantile decomposition analysis (Banca D’Italia, Temi di discussione Working papers No. 907).
  19. Enerji Bir Sen (2024). 657 sayılı devlet memurları kanunu ve iş güvencesi. https://www.enerjibirsen.org.tr/tr/657_sayili_devlet_memurlari_kanunu_ve_is_guvencesi-1454 adresinden erişildi.
  20. Eraslan, M.T. & Tozlu, A. (2011). Kamu yönetiminde performansa dayalı ücret sistemi. Sayıştay Dergisi, 81, 33-62.
  21. Eryılmaz, B. (1995). Kamu yönetimi (2. Baskı). İzmir: Akademi Kitabevi.
  22. Eryılmaz, B. (2012). Kamu yönetimi (5. Baskı). Kocaeli: Umuttepe Yayınları.
  23. Eryılmaz, B. (2018), Kamu yönetimi (11. Baskı). Kocaeli: Umuttepe Yayınları.
  24. Europeaan Commission. (2024). Anti-corruption. https://home-affairs.ec.europa.eu/policies/internal-security/corruption_en adresinden erişildi.
  25. Forni, L., & Giordano, R. (2003). Employment ın the publıc sector. SSRN Electronic Journal. doi: 10.2139/ssrn.478242
  26. Gökçe, O. & Şahin, A. (2002). 21. yüzyılda Türk bürokrasisinin sorunları ve çözüm önerileri. Selçuk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Sosyal ve Ekonomi Araştırmalar Dergisi, 2(3), 1-27.
  27. Gözler, K., & Kaplan, G. (2012). İdare hukuku dersleri (32. Baskı). Bursa: Ekin Basım Yayın Dağıtım.
  28. Gözübüyük, Ş. (2003). Yönetim hukuku. Ankara: Turhan Kitabevi.
  29. Güler, B. A. (2005). Kamu personeli. Ankara: İmge Kitabevi.
  30. Gülmez, M. (1973). Türk kamu görevlilerinin sayısal evrimi. Amme İdaresi Dergisi, 6(3), 27-47.
  31. Günay, D., & Günay, A. (2011). 1933’den günümüze Türk yükseköğretiminde niceliksel gelişmeler. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi, 1(1), 1-22
  32. Günday, M. (2015). İdare hukuku (10. Baskı). Ankara: İmaj Yayınları.
  33. Kamrádová, L. ve Sciskalová, M. (2020). Selected problems of public administration officials, 11th International Scientific Conference da sunulan bildiri, Vilnius, Lithuania.
  34. Karahanoğulları, O. (2015). Kamu hizmeti (3.Baskı). Ankara: Turhan Kitabevi
  35. Kayar, N. (2013). Kamu personel yönetimi. Bursa: Ekin Yayınevi.
  36. Kestane, D. (2003). Performansa dayalı ücret sistemi ve kamu kesiminde uygulanabilirliği. Maliye Dergisi, 142, 126-144.
  37. Köseoğlu, Ö., & Şen, M. L. (2014). Kamu sektöründe performans yönetimi: politikalar, uygulamalar ve sorunlar. Akademik İncelemeler Dergisi, 9(2), 113-135.
  38. Kutal, G. (1992). Eksik istihdam kavramı ve Türkiye'de tarım dışı sektörlerde eksik istihdam sorunu. İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 1(2), 275-282.
  39. Memurlar.net. (2019, Mayıs 21). KPSS istatistikleri yayımlandı. https://www.memurlar.net/haber/830932/kpss-istatistikleri-yayimlandi.html, adresinden erişildi.
  40. OECD. (2021). Employment in general government as a percentage of total employment: OECD.
  41. ÖSYM. (2024). KPPS sayısal bilgiler. https://www.osym.gov.tr/TR,29153/2024.html adresinden erişildi.
  42. Övgün, B. & Sayan, İ.Ö. & Zengin, O. (2018). Türk kamu yönetiminde performans değerlendirmesi ve denetimi mümkün mü? Sosyal Bilimler Metinleri, 2018(02), 74-92.
  43. Özdemir, Ö. (2010). Kamu personelinin verimlilik yaklaşımı. Ankara: Mattek Matbaacılık Basım Yayın Tanıtım.
  44. Population Today. (2024). Bugün türkiye nüfusu. https://populationtoday.com/tr/tr-turkey/ adresinden erişildi.
  45. Sayan, İ.Ö., & Demirci, A.G. (2018). Kamu personelinin değerlendirilmesinde performans sistemine geçiş sürecinin analizi. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 73(2), 667-700.
  46. Sayan, İ.Ö. (2016). Türkiye’de kamu personel sisteminde sorun alanları ve çözüm önerileri. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 71(3), 669-691.
  47. Saydam, M. (2018). Türk kamu yönetimi için önerilen yeni değerlendirme sistemi: personel başarı değerlendirme sistemi (PBDS). Yasama Dergisi, 38, 70-109.
  48. Shamugia, E. (2023). Employment in public sector: empirical evidence from
  49. georgia, CES Working Papers, 15(1), 57-70.
  50. Shand, D. (2007). Performance auditing and performance budgeting. M. Robinson (Ed.),
  51. Performance budgeting (s. 88-109) içinde. Londra: Palgrave Macmillan.
  52. Şahin, Y. (2010). Yönetim bilimi ve Türk kamu yönetimi (2. Baskı). Ankara: Murathan Yayınları.
  53. Şen, M. L. (2020). Türkiye’de kamu personel rejiminin sistemsel sorunları, Strategic Public Management Journal, 6(12), 70-85.
  54. TC Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı. (2024). Kamu istihdamı. https://www.sbb.gov.tr/kamu-istihdami/ adresinden erişildi.
  55. TC Cumhurbaşkanlığı. (2024). TOBB Genel Kurulu’nda yaptıkları konuşma. https://www.tccb.gov.tr/konusmalar/353/152399/tobb-genel-kurulu-nda-yaptiklari-konusma adresinden erişildi.
  56. Turan, E., Çetin, S., & Bayraktar, E. (2019). Kamu yönetiminde kayırmacılık ve yozlaşmanın önlenmesinde yetenek yönetimi yaklaşımının değerlendirilmesi. Türk İdare Dergisi, 91(489), 287-308.
  57. Tutum, C. (1976). Yönetimin siyasallaşması ve partizanlık. Amme İdaresi Dergisi, 9(4), 9-32.
  58. Tutum, C. (1990). Kamu personeli sorunu. Amme İdaresi Dergisi, 23(3), 31-45.
  59. Türkiye İstatistik Kurumu. (2024). İstatistik veri portalı. https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori? p=Nufus-ve-Demografi-109 adresinden erişildi.
  60. Uysal, Y., & Atmaca, Y. (2020). Üniversite öğrencilerinin kamu personeli ve kamu personel sistemi algılarını ölçmeye yönelik bir analiz: Gediz Meslek Yüksekokulu örneği. Journal of Awareness, 4(5), 463-484.
  61. Uysal, Y. (2020a). Klasik kamu yönetiminden yeni kamu işletmeciliği ve post- YKİ’ye kamu hizmetlerinde değişim ve dönüşüm üzerine bir değerlendirme. International Journal of Management and Administrations, 4(7), 112-135.
  62. Uysal, Y. (2020b). Türk kamu yönetiminde sorunlar ve reformlar üzerine değerlendirmeler. Uluslararası Akademik Birikim Dergisi, 1(1), 12-31.
  63. Ünal, A.Y. & Tolmaç, S. (2024, Şubat 6). Türkiye nüfusu 85 milyon 372 bini geçti. Anadolu Ajansı. https://www.aa.com.tr/tr/gundem/turkiye-nufusu-85-milyon-372-bini-gecti/3128825 adresinden erişildi.
  64. Weber, M. (1986). Sosyoloji yazıları. (Çev: T. Parla). İstanbul: Hürriyet Vakfı Yayınları.
  65. World Bank Group. (2021). Public sector employment and compensation: an assessment framework. World Bank Group.
  66. World Bank. (2024). Combating corruption. https://www.worldbank.org/en/programs/anticorruption-for-development adresinden erişildi.
  67. YÖK (2024a). Üniversitelerimiz. https://www.yok.gov.tr/universiteler/universitelerimiz adresinden erişildi.
  68. YÖK (2024b). Tercih sihirbazı. https://yokatlas.yok.gov.tr/tercih-sihirbazi-t4-tablo.php?p=ea, adresinden erişildi.
  69. Yuluğ, M. (1971). Kamu kesiminde istihdam sorunu ve yeni personel rejimi, Amme İdaresi Dergisi, 4(2), 46-51.