Hadislerin Yazılı Kaydı ve Literatür Esaslı Bir Disiplin Olma Süreci: A. Sprenger, I. Goldziher ve G. Schoeler’in Yaklaşımları

Özet

Batılı İslâm araştırıcılarının hadis alanında en çok yoğunlaştıkları iki çalışma alanı ön plâna çıkmaktadır. Bunlardan birisi isnad ve metin merkezli araştırmalarla hadisleri tarihlendirme ve sıhhatini tespit etme çabası, diğeri ise hadislerin erken dönemde yazılı tespitinin başlangıcı ve hadislerin Arap edebiyatının bir kolu olarak kitaplaşma sürecini ne zaman tamamladığı sorunudur. Bu çalışmada hadislerin yazılı kaydı ve onların kitaplaşma süreci konusunda oryantalist dünyanın değerlendirme ve analizlerinin bir serencamı ortaya konmaya çalışılacaktır. Bütün oryantalistlerin görüşünü dillendirmek makalenin hacmini aşacağı için burada bir sınırlamaya gidilerek konu Alman oryantalizmi çerçevesinde ve Alman oryantalizminde bu konuda birbiriyle ilişkili çalışmalar yaparak adeta halef-selef konumunda olan Sprenger-Goldziher-Schoeler çizgisi özelinde ele alınacaktır.