KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Doğuş Üniversitesi Dergisi / 2026 / Cilt: 27 Sayı: 1

HİZMET SAĞLAYICININ ÇEKİCİLİĞİNİN ALGILANAN RİSK, GÜVEN VE SATIN ALMA NİYETİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: CİNSİYET VE MESLEK FARKLILIKLARI

THE EFFECTS OF SERVICE PROVIDER ATTRACTIVENESS ON PERCEIVED RISK, TRUST AND PURCHASE INTENTION: GENDER AND OCCUPATIONAL DIFFERENCES

Gizem Açıkbaş(BEYKOZ ÜNİVERSİTESİ)0009-0003-0731-8601
Özge Baruönü(DOĞUŞ ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-5533-775X
Sayfa
1622–1636
Yayın Tarihi
2026-09-25
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışma, pazarlama uzmanlarının iletişim stratejileri tasarlarken ve hizmet sağlayıcıları konumlandırırken cinsiyeti ve algılanan riski dikkate almaları gerektiğini göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışmanın amacı, fiziksel çekicilik, mesleki risk düzeyi (yüksek risk: doktor; düşük risk: seramik sanatçısı) ve cinsiyete göre hizmet sağlayıcılara yönelik müşteri güvenini, algılanan riski ve satın alma niyetini etkileyen faktörleri karşılaştırmalı olarak incelemektir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Yöntem: Senaryo temelli kesitsel bir tasarım kullanılmış olup, 2 (Cinsiyet: Kadın/Erkek) × 2 (Meslek: Doktor/Seramik Sanatçısı) × 2 (Çekicilik Düzeyi: Çekici/Daha Az Çekici) faktöriyel bir yapı benimsenmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışma, pazarlama uzmanlarının iletişim stratejileri tasarlarken ve hizmet sağlayıcıları konumlandırırken cinsiyeti ve algılanan riski dikkate almaları gerektiğini göstermektedir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:480 katılımcı
⚙️Değişkenler:Fiziksel çekicilik · Algılanan risk · Satın alma niyeti

Özet

Bu çalışmanın amacı, fiziksel çekicilik, mesleki risk düzeyi (yüksek risk: doktor; düşük risk: seramik sanatçısı) ve cinsiyete göre hizmet sağlayıcılara yönelik müşteri güvenini, algılanan riski ve satın alma niyetini etkileyen faktörleri karşılaştırmalı olarak incelemektir. Yöntem: Senaryo temelli kesitsel bir tasarım kullanılmış olup, 2 (Cinsiyet: Kadın/Erkek) × 2 (Meslek: Doktor/Seramik Sanatçısı) × 2 (Çekicilik Düzeyi: Çekici/Daha Az Çekici) faktöriyel bir yapı benimsenmiştir. Toplam 480 katılımcı çalışmaya dahil edilmiş ve bunlar sekiz deney senaryosuna rastgele atanarak her bir senaryoda n = 60 katılımcı olacak şekilde gruplara yerleştirilmiştir. Senaryolar ön testlerle doğrulanmıştır ve çekicilik düzeylerini temsil eden görseller ile akademik nitelikleri vurgulayan özgeçmişler içermektedir. Sonuçlar, fiziksel çekiciliğin etkisinin hizmet sağlayıcının cinsiyetine ve algılanan mesleki riskine göre farklılık gösterdiğini ortaya koymaktadır. Fiziksel çekicilik, hizmet değerlendirmelerinde bağlama bağlı bir değişken olarak işlev görmektedir. Yüksek riskli mesleklerde çekiciliğin etkisi azalırken, uzmanlık ve güvenilirlik göstergeleri önem kazanmaktadır. Çalışma, pazarlama uzmanlarının iletişim stratejileri tasarlarken ve hizmet sağlayıcıları konumlandırırken cinsiyeti ve algılanan riski dikkate almaları gerektiğini göstermektedir.

Abstract

The aim of this study is to comparatively examine the factors influencing customer trust, perceived risk, and purchase intention toward service providers based on physical attractiveness, occupational risk level (high risk: doctor; low risk: ceramic artist), and gender. Methodology: A scenario-based cross-sectional design with a 2 (Gender: Female/Male) × 2 (Occupation: Doctor/Ceramic Artist) × 2 (Attractiveness Level: Attractive/Less Attractive) factorial structure was employed. The total sample consisted of 480 participants (N = 480), with n = 60 participants randomly assigned to each of the eight experimental scenarios. Results indicate that the effect of physical attractiveness differs depending on the service provider’s gender and perceived occupational risk. Physical attractiveness functions as a context-dependent variable in service evaluations. In high-risk occupations, the influence of attractiveness diminishes, while professional competence and credibility emerge as primary determinants of consumer behavior. These findings suggest that marketing professionals should consider gender and perceived risk when designing communication strategies and positioning service provider.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Açıkbaş, G., Baruönü, Ö. (2026). HİZMET SAĞLAYICININ ÇEKİCİLİĞİNİN ALGILANAN RİSK, GÜVEN VE SATIN ALMA NİYETİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: CİNSİYET VE MESLEK FARKLILIKLARI. Doğuş Üniversitesi Dergisi, Cilt: 27 Sayı: 1, 1622–1636. https://doi.org/10.31671/doujournal.1932118

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (38)

  1. Agthe, M., Spörrle, M., & Maner, J. K. (2011). Does being attractive always help? Positive and negative effects of attractiveness on social decision making. Personality and Social Psychology Bulletin, 37(8), 1042–1054. DOI: 10.1177/0146167211410355.
  2. Argo, J. J., Dahl, D. W., & Morales, A. C. (2008). Positive consumer contagion: Responses to attractive others in a retail context. Journal of Marketing Research, 45(6), 690–701. DOI: 10.1509/jmkr.45.6.690.
  3. Calvo, M. G., Gutiérrez-García, A., & Beltrán, D. (2018). Neural time course and brain sources of facial attractiveness vs. trustworthiness judgments. Cognitive, Affective, & Behavioral Neuroscience, 18(6), 1233–1247. DOI: 10.3758/s13415-018-0634-0
  4. Chaudhuri, A., & Holbrook, M. B. (2001). The chain of effects from brand trust and brand affect to brand performance: The role of brand loyalty. Journal of Marketing, 65(2),81–93. DOI: 10.1509/jmkg.65.2.81.18255
  5. Chia, R. C., Allred, L. J., Grossnickle, W. F., & Lee, G. W. (1998). Effects of attractiveness and gender on the perception of achievement-related variables. The Journal of Social Psychology, 138(4), 471–477. DOI: 10.1080/00224549809600401
  6. Churchill, G. A. (1991). Marketing research: Methodological foundations. Dryden Press.
  7. da Silva, M. A., Costa, R. A., & Moreira, A. C. (2018). The influence of travel agents and tour operators’ perspectives on a tourism destination: The case of Portuguese intermediaries on Brazil’s image. Journal of Hospitality and Tourism Management, 34, 93–104. DOI: 10.1016/j.jhtm.2018.01.002
  8. Dawson, S. A., & Patzer, G. L. (1986). The physical attractiveness phenomena. Journal of Marketing, 50(4), 256–267. DOI: 10.2307/1251302
  9. DeShields, O. W., Kara, A., & Kaynak, E. (1996). Source effects in purchase decisions: The impact of physical attractiveness and accent of salesperson. International Journal of Research in Marketing, 13(1), 89–101. DOI: 10.1016/0167-8116(95)00036-4
  10. Dion, K., Berscheid, E., & Walster, E. (1972). What is beautiful is good. Journal of Personality and Social Psychology, 24(3), 285–290. DOI: 10.1037/h0033731.
  11. Eagly, A. H., & Makhijani, M. G. (1991). What is beautiful is good, but…: A meta-analytic review of research on the physical attractiveness stereotype. Psychological Bulletin, 110(1), 109–128. DOI: 10.1037/0033-2909.110.1.109
  12. Gong, Y., Wang, H., Xia, Q., Zheng, L., & Shi, Y. (2021). Factors that determine a patient’s willingness to doctor selection in online healthcare communities: A trust theory perspective. Technology in Society, 64, 101510. DOI: 10.1016/j.techsoc.2020.101510.
  13. Howe, L. C., Leibowitz, K. A., & Crum, A. J. (2019). When your doctor “gets it” and “gets you”: The critical role of competence and warmth in the patient provider interaction. Frontiers in Psychiatry, 10, 475.DOI: 10.3389/fpsyt.2019.00475
  14. Jia, J. S., Shiv, B., & Rao, S. (2014). The product-agnosia effect: How more visual impressions affect product distinctiveness in comparative choice. Journal of Consumer Research, 41(2), 342–360. DOI: 10.1086/676600
  15. Johnson, S. K., Podratz, K. E., Dipboye, R. L., & Gibbons, E. (2010). Physical attractiveness biases in ratings of employment suitability: Tracking down the “beauty is beastly” effect. The Journal of Social Psychology, 150(3),301–318.DOI: 10.1080/00224540903365414
  16. Kaplan, R. M. (1978). Is beauty talent? Sex interaction in the attractiveness halo effect. Sex Roles, 4(2), 195–204. DOI: 10.1007/BF00287504
  17. Kim, S. C., Kim, H. B., Jeong, W. S., et al. (2018). Comparison of facial proportions between beauty pageant contestants and ordinary young women of Korean ethnicity: A three-dimensional photogrammetric analysis. Aesthetic Plastic Surgery, 42, 748–758. DOI: 10.1007/s00266-018-1071-8
  18. Kotler, P., Kartajaya, H., & Setiawan, I. (2017). Marketing 4.0: Moving from traditional to digital. Wiley.
  19. Li, C., Cui, H., & Liu, Q. (2019). The beautiful helper: Effects offrontline employee physical attractiveness on customer satisfaction. International Journal of Hospitality Management, 76, 101–110. DOI: 10.1016/j.ijhm.2018.04.005
  20. Lin, L., Hoegg, J., & Aquino, K. (2018). When beauty backfires: The effects of server attractiveness on consumer taste perceptions. Journal of Retailing, 94(3), 296–311. DOI: 10.1016/j.jretai.2018.04.003
  21. Lin, Y.-Y. (2004). Organizational identity and its implication on organization development. In Proceedings of the Academy of Human Resource Development International Conference (803–810). ERIC.
  22. Little, A. C., Jones, B. C., & DeBruine, L. M. (2011). Facial attractiveness: Evolutionary - based research. Philosophical Transactions of the Royal Society B: Biological Sciences, 366(1571), 1638–1659.
  23. Ma, F., Xu, F., & Luo, X. (2016). Children’s facial trustworthiness judgments: Agreement and relationship with facial attractiveness. Frontiers in Psychology, 7, 499. DOI: 10.3389/fpsyg.2016.00499
  24. Malhotra, N. K. (2010). Marketing research: An applied orientation (6th ed.). Upper Saddle River, NJ: Pearson Prentice Hall.
  25. Mandagi, D. W., Centeno, D. D., & Indrajit. (2021). Brand gestalt scale development and validation: A takeoff from tourism destination branding. Journal of Destination Marketing & Management, 19, 100539. DOI: 10.1016/j.jdmm.2020.100539
  26. Manhas, P. S., & Tukamushaba, E. K. (2015). Understanding service experience and its impact on brand image in the hospitality sector. International Journal of Hospitality Management, 45, 77–87. DOI: 10.1016/j.ijhm.2014.11.010
  27. McColl, R., & Truong, Y. (2013). The effects of facial attractiveness and gender on customer evaluations during a web-video sales encounter. Journal of Personal Selling & Sales Management, 33(1), 117-128.
  28. Mello, M. M., Frakes, M. D., Blumenkranz, E., & Studdert, D. M. (2020). Malpractice liability and health care quality: A review. JAMA,323(4), 352–366. DOI: 10.1001/jama.2019.21411
  29. Ohanian, R. (1990). Construction and validation of a scale to measure celebrity endorsers’ perceived expertise, trustworthiness, and attractiveness. Journal of Advertising, 19(3), 39–52. DOI: 10.1080/00913367.1990.10673191
  30. Reingen, P. H., & Kernan, J. B. (1993). Social perception and interpersonal influence: Some consequences of the physical attractiveness stereotype in a personal selling setting. Journal of Consumer Psychology, 2(1), 25–38. DOI: 10.1016/S1057-7408(08)80073-3
  31. Sigelman, C. K., Elias, L. R., & Danker, G. B. (1986). Gender, physical attractiveness, and electability: An experimental investigation of voter biases. Journal of Applied Social Psychology, 16(3), 229–248.DOI: 10.1111/j.1559-1816.1986.tb01137.x
  32. Söderlund, M., & Julander, C.-R. (2009). Physical attractiveness of the service worker in the moment of truth and its effects on customer satisfaction. Journal of Retailing and Consumer Services, 16(3), 216–226. DOI: 10.1016/j.jretconser.2008.11.008
  33. Spence, M. (1973). Job market signaling. The Quarterly Journal of Economics, 87(3), 355–374. DOI: 10.2307/1882010.
  34. Throsby, D. (1994). The production and consumption of the arts: A view of cultural economics. Journal of Economic Literature, 32(1), 1–29.
  35. Wagemans, J., Feldman, J., Gepshtein, S., Kimchi, R., Pomerantz, J. R., van der Helm, P. A., & van Leeuwen, C. (2012). A century of Gestaltpsychology in visual perception: II. Conceptual and theoretical foundations. Psychological Bulletin, 138(6), 1218–1252. DOI: 10.1037/a0029334.
  36. Wan, L. C., & Wyer, R. S., Jr. (2015). Consumer reactions to attractive service providers: Approach or avoid? Journal of Consumer Research, 42(4), 578–595. DOI: 10.1093/jcr/ucv046
  37. Wang, S. S., Moon, S.-I., Kwon, K. H., Evans, C. A., & Stefanone, M.A. (2010). Face off: Implications of visual cues on initiating friendship on Facebook. Computers in Human Behavior, 26(2), 226–234. DOI: 10.1016/j.chb.2009.10.001
  38. Yeh, W.-C., Lee, C.-C., Yu, C., Wu, P.-S., Chang, J.-Y., & Huang, J.-H. (2020). The impact of physical attractiveness and intellectual competence on loyalty. Sustainability, 12(10), 3970. DOI: 10.3390/su12103970