Dergiler / Fırat Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi / 2021 / Cilt: 26 Sayı: 2

SELÇUKLU DEVLETİ VE SÜNNİ MEZHEPLERİN ŞİÎ - BÂTİNÎLERLE MÜCADELESİ

Abdurrahman Gülmez(Gümüşhane Üniversitesi İlahiyat Fakültesi)0000-0002-7155-7047
Sayfa
341–361
Yayın Tarihi
2021-12-31
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu çalışmada özellikle dönemin Farsça ana kaynakları kullanılarak konuya açıklık getirilmeye çalışılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:11. yüzyılda Büyük Selçuklular Orta Asya, İran ve Ortadoğu’da büyük bir güç haline gelerek Sünnî İslam dünyasının koruyuculuğunu üstlenip, Sünnî mezhepleri koruyup bunların halk içindeki gücünü de arkasına alarak Şiî, Râfizî ve Bâtınîlere karşı büyük bir mücadele vermiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Tuğrul Bey döneminden sultan Berkyaruk ve Sultan Sencer dönemine kadar devam eden mücadeleler ele alınmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu çalışmada özellikle dönemin Farsça ana kaynakları kullanılarak konuya açıklık getirilmeye çalışılmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Selçuklular · Şii · Bâtıni

Özet

11. yüzyılda Büyük Selçuklular Orta Asya, İran ve Ortadoğu’da büyük bir güç haline gelerek Sünnî İslam dünyasının koruyuculuğunu üstlenip, Sünnî mezhepleri koruyup bunların halk içindeki gücünü de arkasına alarak Şiî, Râfizî ve Bâtınîlere karşı büyük bir mücadele vermiştir. Tuğrul Bey döneminden sultan Berkyaruk ve Sultan Sencer dönemine kadar devam eden mücadeleler ele alınmıştır. Çalışmada Selçukluların Şiî ve Bâtınîlere karşı aldıkları önlemler ve buna karşı Şiîlerin yaptıkları faaliyetler ele alınmıştır. Selçuklu sultanlarının asıl amacı Sünnî mezheplerden destek alarak Şiî, Râfizî ve Bâtınîlerin devlet kademelerine sızmasını engellemekti ancak bunda başarılı olamamıştır. Çünkü Şiîler, Selçukluların bütün devlet kademelerine sızarak devletin zayıflamasında önemli rol oynamışlardır. Aynı zamanda Şiî Bâtınîlerle mücadele eden önemli devlet adamlarına da suikastlar yaparak devleti zayıflatmışlardır. Bu çalışmada, üstünlük sağlamak için her alanda rekabet eden Sünnî ve Şiî grupların mücadelesinin önemi üzerinde durulmuş ve devlet ile muhalifler arasındaki rekabete sebep olan dini ve siyasi olaylara dikkat çekilerek muhalif grupların devlete nasıl sızdığı ya da sızdırıldığına değinilmiştir. Bu çalışmada özellikle dönemin Farsça ana kaynakları kullanılarak konuya açıklık getirilmeye çalışılmıştır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Gülmez, A. (2021). SELÇUKLU DEVLETİ VE SÜNNİ MEZHEPLERİN ŞİÎ - BÂTİNÎLERLE MÜCADELESİ. Fırat Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 26 Sayı: 2, 341–361. https://ajindex.com/articles/1171519

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (5)

  1. Referans1 Nasıreddin Monşi Kermani, Nesa’im Eleshar Men Leta’im Elahbar Der Tariğ-e Vüzera, haz. Mircelaleddin Hüseyni Ermevi, Abbas Serefrazi, İttilaat Yayınları, Tahran, 1364
  2. Referans2 Necmeldin ebuel-rica kumi, Tarih-i Vüzera, Haz. Muhamemd Taki Daneş Pecuh, Müessese Mütalaat ve tahkikat-e Ferhengi, 1363, Tahran
  3. Referans3 Nizamülmülk, siyasetname, 18. Baskı, İş Bankası Yayınları, İstanbul, 2016
  4. Referans4 Nasır Hüsrev, Sefername, çev. Abdülvehap Tarzi, Milli Eğitim Bakanlığı, İstanbul, 1967
  5. Referans5 Feth b. Ali Bundari isfahani, Çev. Mohammed Hüseyin Celili Kermanşahi, İntişaret-e Bunyad Ferheng-e İran, Tahran, 1356