Akılcılığın Temelleri

Özet

Giri ş [ss. VII-XI]’te temas edildiği gibi1, İslâm kelâmında salt akılcılık sözkonusu de ğildir. Bu alanla ilgili olarak, sadece akılcı eğilimlerden söz edebiliriz ve‘ak ılcı’ ve ‘akılcılık’ terimleri, sadece bazı kelâmî meseleler münasebetiyle doğruolarak kullan ılır. Bununla birlikte, İslâm kelâmında akılcılık alanına giren konularbulundu ğu için, bu terimi kullanmayı tercih etmekteyim. Mu‘tezilîler, kimi öğretilerindeböylesi bir ak ılcılığa çok yakın bir konumda idiler, fakat onların dindarlığı [da]yads ınamaz, çünkü onlar için vahiy merkezî bir mesele idi. Mu‘tezilî fikirleri kendia şırılıklarına, yani aklı, bütün bilgilerin kaynağı olarak görmeye kadar götüren İbnRâvendî gibi bilginler [birer] mülhid (unbelievers)dirler.