Dergiler / Endüstri Mühendisliği / 2025 / Cilt: 36 Sayı: 3

KAYNAKLI İMALATTA İSTATİSTİKSEL PROSES KONTROL YÖNTEMLERİ İLE PROSES PERFORMANSININ ANALİZİ

ANALYSIS OF PROCESS PERFORMANCE USING STATISTICAL PROCESS CONTROL METHODS IN WELDING MANUFACTURING

Sayfa
467–492
Yayın Tarihi
2025-12-25
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Özellikle 10. günde gözenek hatalarında ani artış gözlenmiş; yapılan kök neden analizi sonucunda bir kaynak makinesinde gaz regülatörü arızası tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Günümüzde küresel rekabet ortamında şirketlerin sürdürülebilirliği ve başarısı, üretim süreçlerindeki kalite ve verimliliğin korunmasına bağlıdır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Özellikle kaynaklı imalat süreçlerinde meydana gelen hatalar üretim maliyetlerini artırmakta ve ürün kalitesini olumsuz etkilemektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Özellikle 10. günde gözenek hatalarında ani artış gözlenmiş; yapılan kök neden analizi sonucunda bir kaynak makinesinde gaz regülatörü arızası tespit edilmiştir.
🔬Tür:Laboratuvar & Saha Deneyi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:SPC (İstatistiksel Proses Kontrol) · Kaynaklı Üretim · Kaynaklı İmalatta Kalite Kontrol

Özet

Günümüzde küresel rekabet ortamında şirketlerin sürdürülebilirliği ve başarısı, üretim süreçlerindeki kalite ve verimliliğin korunmasına bağlıdır. Özellikle kaynaklı imalat süreçlerinde meydana gelen hatalar üretim maliyetlerini artırmakta ve ürün kalitesini olumsuz etkilemektedir. Bu çalışma, kaynaklı imalat süreçlerinde kaliteyi artırmak ve hata oranlarını düşürmek amacıyla İstatistiksel Proses Kontrol (SPC) yöntemlerinin uygulanabilirliğini incelemektedir. Bu çalışma, hızlı tren hatlarında elektrik enerjisinin iletilmesinin sağlayan katener direklerin üretimini gerçekleştiren bir firmada yürütülmüştür; 25 gün boyunca üretim süreci izlenerek, kaynak dikişlerinde oluşan hata tipleri ve bu hataların oluşma sıklığı ayrıntılı bir biçimde analiz edilmiştir. Üretim sürecinde karşılaşılan en yaygın hata türleri nüfuziyet eksikliği ve gözenek oluşumu olup, toplam hata oranı %0,24 olarak belirlenmiştir. SPC kapsamında kullanılan kontrol diyagramları, histogramlar ve Pareto analizleri sayesinde, süreç içi sapmalar ve hata eğilimleri net biçimde ortaya konmuştur. Özellikle 10. günde gözenek hatalarında ani artış gözlenmiş; yapılan kök neden analizi sonucunda bir kaynak makinesinde gaz regülatörü arızası tespit edilmiştir. Hataların kök nedenlerini belirlemek amacıyla balık kılçığı (Ishikawa) diyagramı kullanılmış ve hataların büyük ölçüde insan faktörü, makine ayarları, malzeme durumu ve çevresel koşullardan kaynaklandığı görülmüştür. Çalışma, SPC yöntemlerinin kaynaklı imalat süreçlerine sistematik bir yaklaşım kazandırdığını; süreç kontrolü, önleyici bakım ve operatör eğitimleri ile kalite seviyesinin sürdürülebilir biçimde artırılabileceğini ortaya koymuştur. Bu kapsamda, istatistiksel Proses Kontrol (SPC) tekniklerinin, kaynaklı imalat süreçlerinde de etkili şekilde kullanılabileceğini somut verilerle göstermiştir. Bu yönüyle, SPC’nin kaynak proseslerine entegrasyonu konusunda literatürdeki boşlukları doldurmaya yönelik önemli bir uygulamalı örnek sunmuştur.

Abstract

In today’s globally competitive environment, companies must maintain quality and efficiency to ensure sustainable success. In welded manufacturing processes, errors not only raise production costs but also compromise product quality. This study explores the application of Statistical Process Control (SPC) methods to reduce defect rates and enhance quality in welded production. Conducted at a company manufacturing catenary poles—critical components supplying electricity to high-speed train lines—the study monitored production over 25 days, analyzing welding defects in detail. The most frequent defects were lack of penetration and porosity, with an overall defect rate of 0.24%. SPC tools such as control charts, histograms, and Pareto analysis were used to identify process variations and defect trends. A spike in porosity defects was observed on Day 10, and root cause analysis traced the issue to a gas regulator malfunction in a welding machine. An Ishikawa (fishbone) diagram helped categorize root causes, which were primarily linked to human factors, machine settings, material conditions, and environmental influences. The study demonstrates that SPC provides a structured, data-driven approach to managing welded manufacturing processes. Implementing process control, preventive maintenance, and operator training significantly improved quality levels. These findings highlight SPC’s effectiveness in reducing variation and preventing defects in welding operations, filling a gap in the literature regarding its integration in such processes. Ultimately, the study offers practical insights into how manufacturers can apply SPC techniques to enhance process reliability and product quality in welded production environments.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Sarı, H. (2025). KAYNAKLI İMALATTA İSTATİSTİKSEL PROSES KONTROL YÖNTEMLERİ İLE PROSES PERFORMANSININ ANALİZİ. Endüstri Mühendisliği, Cilt: 36 Sayı: 3, 467–492. https://doi.org/10.46465/endustrimuhendisligi.1770616

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (35)

  1. Aktar, A. (2022). Çağdaş maliyet yönetimi teknikleri ve uygulamaları, Kalite maliyetleri, 61-76. İstanbul: Efe Akademik Yayıncılık
  2. Andespa, I. (2020). Analisis pengendalian mutu dengan menggunakan Statistical Quality Control (SQC) Pada Pt.Pratama Abadi Industri (Jx) Sukabumi. E-Jurnal Ekonomi Dan Bisnis Universitas Udayana, 2, 129-160. Doi: https://doi.org/10.24843/EEB.2020.v09.i02.p02
  3. ASQ. (2023). The Cost of Quality (CoQ). American Society for Quality. Erişim adresi: https://asq.org/quality-resources/cost-of-quality
  4. Bai, C., Dallasega, P., Orzes, G., ve Sarkis, J. (2020). Industry 4.0 technologies assessment: A sustainability perspective. International Journal of Production Economics, 229, 107776. Doi: http://dx.doi.org/10.1016/j.ijpe.2020.107776
  5. Bangun, C. S., Maulana, A., Rasjidin, R., ve Rahman, T. (2022). Application of SPC and FMEA methods to reduce the level of hollow product defects. Jurnal Teknik Industri, 8(1), 12–16. Doi: https://doi.org/10.24014/jti.v8i1.16681
  6. Catbas, F. N., Alver, N., Bagci, U., ve Alqurashi, I. (2025). A review of ultrasonic testing and evaluation methods with applications in civil NDT/E. Journal of Nondestructive Evaluation, 44, 53. Doi: https://doi.org/10.1007/s10921-025-01190-0
  7. Chaturvedi, M., ve Vendan, S. A. (2022). Advanced Welding Techniques. Berlin, Germany: Springer. Chauveau, D. (2018). Review of NDT and process monitoring techniques usable to produce high-quality parts by welding or additive manufacturing. Welding in the World, 62(5), 1097–1118. Doi: https://doi.org/10.1007/s40194-018-0609-3
  8. Cook, G. E., Maxwell, J. E., Barnett, R. J., ve Strauss, A. M. (1997). Statistical process control application to weld process. IEEE Transactions on Industry Applications, 33(2), 454–463. Doi: https://doi.org/10.1109/28.568010
  9. Çelik, M. (2013). Kaynak bağlantılarında konvansiyonel ve gelişmiş ultrasonik muayene yöntemlerinin karşılaştırmalı analizi. (Yüksek Lisans Tezi). İstanbul Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
  10. Deepak, J. R., Bupesh Raja, V. K., Srikanth, D., Surendran, H., ve Nickolas, M. M. (2021). Non-destructive testing (NDT) techniques for low carbon steel welded joints: A review and experimental study. Materials Today: Proceedings, 3732–3737. Doi: https://doi.org/10.1016/ j.matpr.2020.11.578
  11. Dong, H., Dong, Z., Liu, D., ve Yang, Y. (2020). Quality prediction and control of assembly and welding process for ship group product based on digital twin. Scanning, 2020, Article ID 3758730, Doi: https://doi.org/10.1155/2020/3758730
  12. Feigenbaum, A. V. (1991). Total Quality Control (3. baskı). New York, USA: McGraw-Hill.
  13. Gourd, L. M., Eryürek, İ. B., Bodur, O., ve Dikicioğlu, A. (1996). Kaynak teknolojisinin esasları. Birsen.
  14. Gupta, B. C. (2021). Statistical quality control: using MINITAB, R, JMP and Python. New York, USA: John Wiley and Sons
  15. Gupta, M., Khan, M. A., Butola, R., ve Singari, R. M. (2022). Advances in applications of Non-Destructive Testing (NDT): A review. Advances in Materials and Processing Technologies, 8(2), 2286–2307. Doi: https://doi.org/10.1080/2374068X.2021.1909332
  16. Heizer, J. ve Render, B. (2006). Operation Management. New Jersey, USA: Prentice Hall
  17. Juran, J. M., ve Godfrey, A. B. (1999). The quality control process. New York, USA: McGraw-Hill.
  18. Manova, K., and Yu, Z. (2017). Your export success depends on it! Chinese firms’ product scope and product quality. Erişim Adresi: http://voxeu.org/article/quality-and-quality-variation-beget-export-success
  19. Mason, B., ve Antony, J. (2000). Statistical process control: an essential ingredient for improving service and manufacuring quality. Managing Service Quality: An International Journal, 10(4), 233-238. Doi: https://doi.org/10.1108/ 09604520010341618.
  20. Mercan, S. (2019). Kaynak bağlantılarında hasar analizi. International Journal of Innovative Engineering Applications, 3(2), 67-75. Erişim Adresi: https://dergipark.org.tr/en/pub/ijiea/issue/50973/650354
  21. Messler Jr, R. W. (2024). Principles of welding: processes, physics, chemistry, and metallurgy. New York, USA: John Wiley ve Sons.
  22. Montgomery, D. C. (2020). Introduction to statistical quality control (8. baskı). New York, USA: John Wiley ve Sons.
  23. Neyestani, B. (2017). Principles and contributions of total quality mangement (tqm) gurus on business quality improvement, Zenodo. Doi: https://doi.org/10.5281/zenodo.345428
  24. Park, S. H. (2025). Early detection of steel tube welded joint failure using SPC-I nonlinear ultrasonic technique. Journal of Failure Analysis and Prevention, 15(6). Doi: https://doi.org/10.1177/14759217241235057
  25. Pyzdek, T., ve Keller, P. A. (2018). The Six Sigma Handbook (5. baskı). New York, USA: McGraw-Hill Education.
  26. Ramadayanti, N., ve Suryadi, A. (2024). Welding quality control using the SQC (Statistical Quality Control) method in an effort to minimize the occurrence of rejects at PT. XYZ. International Journal of Mechanical and Industrial Control Systems Engineering, 1(4). Doi: https://doi.org/10.61132/ijmicse.v1i4.125
  27. Rizvi, S. A., ve Ali, W. (2020). Multi attribute decision making parametric optimization in weld bead by gas metal arc welding through grey relation analysis: A case study. International Journal of Engineering, Science and Technology, 12(2), 59-66. Doi: https://doi.org/10.4314/ijest.v12i2.7
  28. Shaloo, M., Schnall, M., Klein, T., Huber, N., ve Reitinger, B. (2022). A review of non-destructive testing (NDT) techniques for defect detection: Application to fusion welding and future wire arc additive manufacturing processes. Materials, 15(10), 3697. Doi: https://doi.org/10.3390/ma15103697
  29. Shi, X. (2024). Application of ultrasonic non-destructive testing in industrial pipeline inspection. Applied Mathematics and Nonlinear Sciences, 9(1). Doi: https://doi.org/10.2478/amns-2024-0684
  30. Tanık, M., ve Emir, U. (2024). Toplam kalite yönetiminde istatistiksel kalite kontrol tekniklerinin endüstriyel bir projede kaynak hataları üzerinde uygulanması. Premium E-Journal of Social Sciences, 8(44), 1004–1018. Doi: https://doi.org/10.5281/zenodo.13151908
  31. Tawar, A., ve Sohani, N. (2020). Implementation of statistical process control in a sheet metal manufacturing ındustry. International Research Journal of Engineering and Technology, 7(9), 2408-2413. Erişim Adresi: https://www.irjet.net/archives/V7/i9/IRJET-V7I9429.pdf
  32. Tran-Dang, H., ve Kim, D.-S. (2021). The physical ınternet in the era of digital transformation: perspectives and open issues. IEEE Access, 9, 164613–164631. Institute of Electrical and Electronics Engineers. Doi: http://dx.doi.org/10.1109/access.2021.3131562
  33. Vikri, M. Z., ve Dyah, R. (2018). Penerapan metode statistical quality control (SQC) dalam meminimalisir cacat produk paving block K300–T6 Di PT. Ase Gresik. Jurnal Pendidikan Teknik Mesin, 6(03), 86-92. Erişim Adresi: https://ejournal.unesa.ac.id/index.php/jurnal-pendidikan-teknik-mesin/article/view/23612
  34. Wang, X.-J., Zhou, J.-H., Yan, H.-C., ve Pang, C. K. (2017). Quality monitoring of spot welding with advanced signal processing and data-driven techniques. Transactions of the Institute of Measurement and Control, 40(7), 2291–2302. Doi: https://doi.org/10.1177/0142331217700703
  35. Tawar, A., ve Sohani, N. (2020). Implementation of statistical process control in a sheet metal manufacturing ındustry. International Research Journal of Engineering and Technology, 7(9), 2408-2413. Erişim Adresi: https://www.irjet.net/archives/V7/i9/IRJET-V7I9429.pdf