Dergiler / Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2026 / Cilt: 1 Sayı: 49

Toplum 5.0’ın Sosyo-Ekonomik Gelişmedeki Rolü’nün SWOT Analizi İle Değerlendirilmesi

A SWOT Analysis of the Role of Society 5.0 on Socio-Economic Development

Abidin Öncel(SAKARYA ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-1166-0288
Şeniz Sevinç Aydoğan(SAKARYA ÜNİVERSİTESİ)
Erdem Erhan(SAKARYA ÜNİVERSİTESİ)
Sayfa
13–39
Yayın Tarihi
2025-07-25
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Yeni pazarlar keşfetmek, müşteri ilişkilerini geliştirmek, akıllı ve sürdürülebilir şehirler oluşturmak, eğitim ve sağlık sektörlerini iyileştirmek, yeniliği teşvik etmek, üretkenliği artırmak ve makineler ile insanlar arasında güvenli iş birlikleri oluşturmak Toplum 5.0’ın sunduğu fırsatlar arasında yer alırken, olası iş kayıpları, yıkıcı rekabet, düzenleyici yasal engeller, siber güvenlik riskleri ve Ar-Ge faaliyetlerindeki zorluklar ise potansiyel tehditleri oluşturmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Japonya'nın öncülük ettiği Toplum 5.0 paradigması ile Endüstri 4.0'ın yapay zekâ, nesnelerin interneti ve diğer benzer teknolojilerinin toplumsal hayata entegre edilerek insan odaklı sosyo-ekonomik gelişmenin sağlanması amaçlanmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Toplum 5.0’ın sosyo-ekonomik gelişmedeki rolü SWOT analizi ile değerlendirildiğinde; işletmelerin daha verimli ve stratejik kararlar alabilmesi, rutin işlerin otomasyonu sayesinde zaman tasarrufu sağlanması, sürdürülebilir uygulamalara ve yenilikçi çözümlere katkıda bulunması ve inovasyon odaklı üretimin gerçekleştirilebilmesi vurgulanabilecek güçlü yönler olurken, yüksek başlangıç maliyetleri, veri gizliliği ve etiğine ilişkin endişeler, vasıflı işgücü bulmadaki zorluklar ve yapay zeka odaklı sistemlere geçiş sırasında kültürel uyum zorluğu zayıf yönler olmuştur.
💡
Sonuç & Katkı:Yeni pazarlar keşfetmek, müşteri ilişkilerini geliştirmek, akıllı ve sürdürülebilir şehirler oluşturmak, eğitim ve sağlık sektörlerini iyileştirmek, yeniliği teşvik etmek, üretkenliği artırmak ve makineler ile insanlar arasında güvenli iş birlikleri oluşturmak Toplum 5.0’ın sunduğu fırsatlar arasında yer alırken, olası iş kayıpları, yıkıcı rekabet, düzenleyici yasal engeller, siber güvenlik riskleri ve Ar-Ge faaliyetlerindeki zorluklar ise potansiyel tehditleri oluşturmaktadır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Toplum 5.0 · Süper Akılı Toplum · Yapay Zeka

Özet

Japonya'nın öncülük ettiği Toplum 5.0 paradigması ile Endüstri 4.0'ın yapay zekâ, nesnelerin interneti ve diğer benzer teknolojilerinin toplumsal hayata entegre edilerek insan odaklı sosyo-ekonomik gelişmenin sağlanması amaçlanmaktadır. Toplum 5.0’ın sosyo-ekonomik gelişmedeki rolü SWOT analizi ile değerlendirildiğinde; işletmelerin daha verimli ve stratejik kararlar alabilmesi, rutin işlerin otomasyonu sayesinde zaman tasarrufu sağlanması, sürdürülebilir uygulamalara ve yenilikçi çözümlere katkıda bulunması ve inovasyon odaklı üretimin gerçekleştirilebilmesi vurgulanabilecek güçlü yönler olurken, yüksek başlangıç maliyetleri, veri gizliliği ve etiğine ilişkin endişeler, vasıflı işgücü bulmadaki zorluklar ve yapay zeka odaklı sistemlere geçiş sırasında kültürel uyum zorluğu zayıf yönler olmuştur. Yeni pazarlar keşfetmek, müşteri ilişkilerini geliştirmek, akıllı ve sürdürülebilir şehirler oluşturmak, eğitim ve sağlık sektörlerini iyileştirmek, yeniliği teşvik etmek, üretkenliği artırmak ve makineler ile insanlar arasında güvenli iş birlikleri oluşturmak Toplum 5.0’ın sunduğu fırsatlar arasında yer alırken, olası iş kayıpları, yıkıcı rekabet, düzenleyici yasal engeller, siber güvenlik riskleri ve Ar-Ge faaliyetlerindeki zorluklar ise potansiyel tehditleri oluşturmaktadır.

Abstract

Recently, Japan pioneered the implementation of the Society 5.0 paradigm, aiming to create a people oriented society by integrating Industry 4.0 technologies like artificial intelligence and the Internet of Things. This model seeks to enhance socio-economic development through technological innovation. A SWOT analysis of Society 5.0 highlights several strengths: enabling businesses to make strategic decisions, saving time through automation, contributing to sustainability, and driving innovation. However, challenges include high initial costs, data privacy concerns, a shortage of skilled labor, and difficulties with cultural adaptation during the transition to artificial intelligence-based systems. Opportunities arise in exploring new markets, improving customer relationships, creating smart cities, and advancing education and healthcare. However, potential threats include job losses, regulatory barriers, cybersecurity risks, and obstacles in R&D.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Öncel, A., Aydoğan, Ş. S., Erhan, E. (2025). Toplum 5.0’ın Sosyo-Ekonomik Gelişmedeki Rolü’nün SWOT Analizi İle Değerlendirilmesi. Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 1 Sayı: 49, 13–39. https://doi.org/10.35343/kosbed.1595912

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (45)

  1. Akman, A.Z. (2023). Toplum 5.0 yapılanmasında dijital dönüşüm ile örgüt kültürü etkileşiminin yeri: Bir alan araştırması [Yayımlanmamış doktora tezi]. Necmettin Erbakan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  2. Arı, E.S. (2021). Süper Akıllı Toplum: Toplum 5.0. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23(1), 455-479. https://doi.org/10.16953/deusosbil.808359
  3. Bissadu, K. D., Sonko, S., & Hossain, G. (2024). Society 5.0 enabled agriculture: Drivers, enabling technologies, architectures, opportunities and challenges. Information Processing in Agriculture. Advance online publication. https://doi.org/10.1016/j.inpa.2024.04.003
  4. Borja, M.A. (2017, November 7). Smart human-centered service systems of the future. In Future services & societal systems in Society 5.0 [Conference presentation]. 159-176. https://www.researchgate.net/profile/David-Nordfors/publication/332736096_Disrupting_Unemployment/links/5cc71b5892851c8d220d5556/Disrupting-Unemployment.pdf#page=239.
  5. Bryndin, E. (2018). System synergetic formation of Society 5.0 for development of vital spaces on basis of ecological, economic and social programs. Annals of Ecology and Environmental Science, 2(4), 12-19. https://sryahwapublications.com/article/download/2637-5338.0204002.
  6. Büyükgöze, S., & Dereli, E. (2019). Toplum 5.0 ve dijital sağlık. VI. Uluslararası Bilimsel ve Mesleki Çalışmalar Kongresi: Fen ve Sağlık, (ss. 07-10). https://www.researchgate.net/profile/Selma-Bulut-2/publication/339091615_Toplum_50_Ve_Dijital_Saglik/links/5e3d4c5692851c7f7f238cd3/Toplum-50-Ve-Dijital-Saglik.pdf
  7. Büyükbingöl, A. (2021). ACP yaklaşımı çerçevesinde Toplum 5.0’ın gerçekleştirilebilirliği, fırsat ve tehditler [Yayımlanmamış doktora tezi]. Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  8. Calp, M.H., & Bütüner, R. (2020). Toplum 5.0: Akıllı toplum için etkili teknoloji. 7. Uluslararası Yönetim Bilişim Sistemleri Konferansı: Sağlık Bilişimi ve Analitiği (ss. 127-136). https://gcris.pau.edu.tr/bitstream/11499/53536/1/TRB%C4%B0LD%C4%B0R%C4%B0K%C4%B0TABI%20G%C3%9CNCEL.pdf#page=137
  9. Calp, M. H., & Bütüner, R. (2022). Society 5.0: Effective technology for a smart society. In A. E. Hassanien, J. M. Chatterjee, & V. Jain (Eds.) Artificial Intelligence and Industry 4.0 (pp.175-194). Academic Press. https://doi.org/10.1016/B978-0-323-88468-6.00006-1
  10. Canlıoğlu, G. (2008). Değişen toplum yapılarında bilginin değişen konumu [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Marmara Üniversitesi, Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü.
  11. Cem, H. (2021). Endüstri 4.0'dan Toplum 5.0'a dijital dönüşüm (1. baskı). Orion Kitabevi. Ankara.
  12. Çalış Duman, M. (2022). Toplum 5.0: İnsan odaklı dijital dönüşüm. Journal of Social Policy Conferences, 82, 309-336. https://doi.org/10.26650/jspc.2022.82.1008072
  13. Doğru, B., & Meçik, O. (2018). Türkiye’de Endüstri 4.0’ın işgücü piyasasına etkileri: Firma beklentileri. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 23, 1581-1606. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1037053
  14. Er, H., Turan, S., & Kaymakçı, S. (2021). Toplum 5.0 sürecinin gelişimi ve eğitime etkisinin değerlendirilmesi. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 39, 27-76. https://doi.org/10.14520/adyusbd.993699
  15. Eren, Z., (2020). Toplum 5.0 ve dijital dünyada toplumsal dönüşüm ve eğitim 5.0. In D. Akçay & E. Efe (Eds.) Dijital Dönüşüm ve Süreçler & Digital Transformation and Processes (ss.169-206). İstanbul Gelişim Üniversitesi Yayınları.
  16. Fukuyama, M. (2018). Society 5.0: Aiming for a new human-centered society. Japan SPOTLIGT. July/August 2018. 47-50. https://www.jef.or.jp/journal/pdf/220th_Special_Article_02.pdf
  17. Gladden, M.E. (2019). Who will be the members of Society 5.0? Towards an anthropology of technologically posthumanized future societies. Social Sciences, 8(5), 148. https://doi.org/10.3390/socsci8050148
  18. Government of Japan. (2016). The 5th Science and Technology Basic Plan. Provisional translation. https://www.cao.go.jp/
  19. Government of Japan. (2018). The 5th Science and Technology Basic Plan. https://www.keidanren.or.jp/policy/2018/095.html
  20. Gürakan, İ. & Uzunırmak, Y. (2025), Toplum 5.0: Büyük Dönüşüm. Toplum Çalışmaları Enstitüsü Yayınları, No: 9. Ankara.
  21. Harayama, Y. (2017). A living concept “Society 5.0” and the role of universities. Council for Science, Technology and Innovation (CSTI). https://blog.richiebartlett.com/Science_%E7%A7%91%E5%AD%A6/What-is-Society-5/Harayama%20Society5%20Finland.pdf https://www.kureselamaclar.org/. (2024, July 15). Sürdürülebilir kalkınma için küresel amaçlar.
  22. İyigüngör, T. (2022). Ekonomik ve toplumsal dijitalleşme: Endüstri 4.0'dan Toplum 5.0'a. Smac Journal, 4(1), 47-59. DOI:10.29228/smacjournal.54209.
  23. Kang, J. (2018). Change: From Industry 4.0 to Society 5.0-Taking the comparison of related development strategies between Germany and Japan as an example. In 2018 4th International Conference on Humanities and Social Science Research (pp. 569-573). Atlantis Press. DOI:10.2991/ichssr-18.2018.108
  24. KEIDANREN (Japan Business Federation). (2016). Toward realization of the new economy and society. https://www.keidanren.or.jp/en/policy/2016/029_outline.pdf
  25. KEIDANREN (Japan Business Federation). (2018). Society 5.0 - Co creating the future. https://www.keidanren.or.jp/en/policy/2018/095_proposal.pdf
  26. Kılıç, R. (2023). Sanayi devrimlerinin serüveni: Endüstri 1.0’dan Endüstri 5.0’a. Takvim-i Vekayi, 11(2), 276-291. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/3620483.
  27. Kinoshita, M. (2019). Japan on the new industrial revolution (NIR): Direction and its global implication for inclusive and sustainable industrial development. University of Tokyo. https://www.pp.u-tokyo.ac.jp/wp-content/uploads/2016/02/51178026.pdf
  28. Koçak, R. (2020). Beşinci sanayi devrimi: Toplum 5.0 ve yapay zekâ kültürü. Uluslararası Halkbilimi Araştırmaları Dergisi, 5, 1-17. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1271553.
  29. Mavrodieva, A.V., & Shaw, R. (2020). Disaster and climate change issues in Japan’s Society 5.0: A discussion. Sustainability, 12(5), 1893. https://www.mdpi.com/2071-1050/12/5/1893
  30. Minina, A., & Mabrouk, K. (2019). Transformation of university communication strategy in terms of digitalization. In 2019 communication strategies in digital society workshop (pp. 117-120). https://ieeexplore.ieee.org/abstract/document/8709652?casa_token=ncAkEpjWdHoAAAAA:g6hFBcGIfg7mUCJUrM2uCSYi3Roayh1ZVy5cL4Rf-zPqBAij6WyJp1YsHa1mGYaqnC-idifEq8I
  31. Mondejar, M.E., Avtar, R., Diaz, H.L.B., Dubey, R. K., Esteban, J., Morales, A.G.,. Segura, S.G. (2021). Digitalization to achieve sustainable development goals: Steps towards a smart green planet. Science of The Total Environment, 794, 148539. https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0048969721036111
  32. Nagahara, M. (2019). A research project of Society 5.0 in Kitakyushu, Japan. In IEEE Conference on Control Technology and Applications (CCTA) (pp. 803-804). DOI:10.1109/CCTA.2019.8920449
  33. Öcal, F.M., & Altıntaş, K. (2018). Dördüncü sanayi devriminin emek piyasaları üzerindeki olası etkilerinin incelenmesi ve çözüm önerileri. OPUS International Journal of Society Researches, 8(15), 2066-2092. https://doi.org/10.26466/opus.439952
  34. Rojas, C.N., Alomia Peñafiel, G.A., Loaiza Buitrago, D.F., & Tavera Romero, C.A. (2021). Society 5.0: A Japanese concept for a superintelligent society. Sustainability, 13(12), 6567. https://doi.org/10.3390/su13126567
  35. Serpa, S., & Ferreira, C.M. (2018). Society 5.0 and social development. Management and Organizational Studies, 5(4), 26-31. https://doi.org/10.20944/preprints201811.0108.v2
  36. Simões, A.C., Soares, A.L., & Barros, A.C. (2020). Factors influencing the intention of managers to adopt collaborative robots (Cobots) in manufacturing organizations. Journal of Engineering and Technology Management, 57, 101574. https://doi.org/10.1016/j.jengtecman.2020.101574
  37. Sowa, K., Przegalinska, A., & Ciechanowski, L. (2021). Cobots in knowledge work: Human–AI collaboration in managerial professions. Journal of Business Research, 125, 135-142. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2020.11.038.
  38. Şendoğdu, A.A. (2021). Toplum 5.0'da insan kaynakları yönetiminin robotik kaynaklar yönetimiyle işbirliğinde açmazı ve bir çözüm önerisi. Five Zero, 1(1), 46-56. https://doi.org/10.54486/fivezero.2021.4.
  39. Tüysüz, Ş., & Öncel, A. (2022). Türkiye’de yeşil ekonomi açısından sürdürülebilir enerji kaynaklarının SWOT analizi. İktisadi idari ve siyasal araştırmalar dergisi, 7(19), 644-661. https://doi.org/10.25204/iktisad.1148730.
  40. Varışlı, N., & Bayar, M. (2021). Toplum 5.0 ve işletmeler. Euroasia Journal of Social Sciences & Humanities, 8(23), 31-41. https://www.researchgate.net/publication/357827537_TOPLUM_50_VE_ISLETMELER.
  41. Yasuura, H. (2016). ICT impact to society and education. In Future services & societal systems in Society 5.0. https://www.researchgate.net/profile/David-Nordfors/publication/332736096_Disrupting_Unemployment/links/5cc71b5892851c8d220d5556/Disrupting-Unemployment.pdf#page=224
  42. Yacan, İ. (2021). Endüstri 4.0 teknolojileri ve Toplum 5.0 kavramı. Yeni Fikir Dergisi, 13(27), 31-39. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1831480.
  43. Yılmaz, H., & Öncel, A. (2023). Endüstri 4.0 kapsamında akıllı fabrikalar ve çalışma ilişkileri üzerindeki etkileri. Sakarya İktisat Dergisi, 12(3), 398-422. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/3356894.
  44. Mondejar, M.E., Avtar, R., Diaz, H.L.B., Dubey, R. K., Esteban, J., Morales, A.G.,. Segura, S.G. (2021). Digitalization to achieve sustainable development goals: Steps towards a smart green planet. Science of The Total Environment, 794, 148539. https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0048969721036111
  45. Varışlı, N., & Bayar, M. (2021). Toplum 5.0 ve işletmeler. Euroasia Journal of Social Sciences & Humanities, 8(23), 31-41. https://www.researchgate.net/publication/357827537_TOPLUM_50_VE_ISLETMELER.