Dergiler / Nefroloji Hemşireliği Dergisi / 2026 / Cilt: 20 Sayı: 3

Hemodiyaliz Hastalarının Konfor Düzeyleri ve Hemşirelik Bakımından Memnuniyetlerinin Değerlendirilmesi

Evaluation of Comfort Levels and Nursing Care Satisfaction of Patients Receiving Hemodialysis/Hemodiyaliz Hastalarının Konfor Düzeyleri ve Hemşirelik Bakımından Memnuniyetlerinin Değerlendirilmesi

Lale Yacan(Antalya Bilim Ünivertsitesi)0000-0001-5913-524X
Özgül Erol(Trakya Üniversitesi)0000-0001-9676-7115
Sayfa
158–167
Yayın Tarihi
2025-09-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 61,54±12,67 yıldır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Amaç: Hemodiyaliz tedavisi alan hastaların konfor düzeylerini ve hemşirelik bakımından memnuniyetlerinin değerlendirmektir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitsel olarak yürütülen çalışma, bir üniversite ve devlet hastanesinin hemodiyaliz biriminde tedavi gören 109 hemodiyaliz hastası ile gerçekleştirilmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 61,54±12,67 yıldır.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Konfor · Hemodiyaliz · Hemşirelik Bakımı

Özet

Amaç: Hemodiyaliz tedavisi alan hastaların konfor düzeylerini ve hemşirelik bakımından memnuniyetlerinin değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitsel olarak yürütülen çalışma, bir üniversite ve devlet hastanesinin hemodiyaliz biriminde tedavi gören 109 hemodiyaliz hastası ile gerçekleştirilmiştir. En az altı aydır hemodiyaliz tedavisi gören, iletişim güçlüğü olmayan ve çalışmaya katılmaya gönüllü olan hastalar dahil edilmiştir. Veriler “Hemodiyaliz Konfor Ölçeği” ve “Newcastle Hemşirelik Bakımından Memnuniyet Ölçeği” kullanılarak toplanmıştır. Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 61,54±12,67 yıldır. Araştırmaya katılan hemodiyaliz hastalarının %62,4’ü erkek, %72,5’i evli, %85,3’ü çocuk sahibi ve %89,9’u çekirdek aile yapısına sahiptir. Bireylerin yarısı (%50,5) ilkokul mezunu, %56,9’u emekli, %66,1’i orta gelir düzeyine sahiptir. Katılımcıların hastalık süresi 6,80±7,54 yıldır. Hemodiyaliz Konfor Ölçeği toplam puan ortalaması 3,30±0,86 ve Newcastle Hemşirelik Bakımı Memnuniyet Ölçeği toplam puanı 82,40±16,37 olarak bulunmuştur. Sonuç: Bu araştırmada, hemodiyaliz hastalarının konfor düzeylerinin orta seviyede ve hemşirelik bakımından memnuniyetlerinin yüksek olduğu saptanmıştır. Hemşireler hemodiyaliz sırasında hastaların konforunu ve bakımdan memnuniyetlerini periyodik olarak değerlendirmelidir.

Abstract

Aim: To evaluate the comfort levels and satisfaction with nursing care of patients receiving hemodialysis treatment. Materials and Methods: A descriptive and cross-sectional study was conducted with 109 patients receiving hemodialysis in units of a university and a state hospital. Patients who had been receiving hemodialysis treatment for at least six months, had no communication difficulties, and voluntarily agreed to participate were included in the study. Data were collected using the “Hemodialysis Comfort Scale” and the “Newcastle Satisfaction with Nursing Care Scale”. Results: The mean age of the patients was 61.54±12.67 years. Among the participants, 62.4% were male, 72.5% were married, 85.3% had children, and 89.9% lived in nuclear families. Half of the participants (50.5%) were primary school graduates, 56.9% were retired, and 66.1% had a moderate income level. Participants’ disease duration was 6.80±7.54 years. The mean total score of the Hemodialysis Comfort Scale was 3.30±0.86, and the mean total score of the Newcastle Satisfaction with Nursing Care Scale was 82.40±16.37. Conclusion: This study found that the comfort levels of hemodialysis patients were moderate, while their satisfaction with nursing care was at high level. Nurses should periodically evaluate patients’ comfort and care satisfaction during hemodialysis.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Yacan, L., Erol, Ö., Üstündağ, S. (2025). Hemodiyaliz Hastalarının Konfor Düzeyleri ve Hemşirelik Bakımından Memnuniyetlerinin Değerlendirilmesi. Nefroloji Hemşireliği Dergisi, Cilt: 20 Sayı: 3, 158–167. https://doi.org/10.47565/ndthdt.2025.108

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (34)

  1. Akpınar NB, Ceran MA, Şafak Ş, Özkalp B. Hemodiyaliz hastalarının öz yeterlilik durumu, bakım gereksinimi ve günlük yaşam aktivitelerini gerçekleştirebilme düzeyleri. Hemşirelik Bilimi Dergisi. 2019[cited 2025 Jan 15];2(1):5-10. Available from: https://dergipark. org.tr/tr/download/article-file/756489
  2. Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü. Türkiye Böbrek Hastalıkları Önleme ve Kontrol Programı (2018- 2023) [Internet]. 2018[cited 2025 Jan 15]. Available from: https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/kronik-hastaliklar-ve-yasli-sagligi-db/ Dokumanlar/Kitaplar/Turkiye_Bobrek_Hastaliklari_Onleme_ve_Kontrol_Programi_2018-2023.pdf
  3. Altun B, Süleymanlar G, Utaş C, Arınsoy T, Ateş K, Ecder T, et al. Prevalence, awareness, treatment and control of hypertension in adults with chronic kidney disease in Turkey: Results from the CREDIT study. Kidney Blood Press Res. 2012;36(1):36-46. doi: 10.1159/000339025
  4. Ateş K, Seyahi N, Koçyiğit İ. Türkiye’de Nefroloji, Diyaliz ve Transplantasyon. Sağlık Bakanlığı ve Türk Nefroloji Derneği Ortak Raporu [Internet]. 2024[cited 2025 Jan 15]. Available from: https://nefroloji.org.tr/uploads/pdf/REGISTRY2023_web.pdf.
  5. Bayülgen MY, Gün M. The effect of reiki on fatigue and comfort in hemodialysis patients. Explore. 2023;19(4):553-60. doi: 10.1016/j.explore.2022.12.009.
  6. Akgöz N, Arslan S. Hemodiyaliz tedavisi alan hastalarda yaşanan semptomların incelenmesi. NefroHemDergi. 2017[cited 2025 Jan15];1(12):20-8. 7. Yanmış S, Mollaoğlu M. Hemodiyaliz tedavisi alan hastalarda yaşam doyumu ve etkileyen faktörler. NefroHemDergi. 2021;16(3):115-23. doi: https://doi.org/10.47565/ndthdt.2021.39
  7. sozluk.gov.tr [Internet]. Türk Dil Kurumu. Türk Dil Kurumu Sözlükleri [cited 2024 October 17]. Available from: https://sozluk.gov.tr/
  8. Kolcaba KY, Kolcaba RJ. An analysis of the concept of comfort. J Adv Nurs. 1991;16:1301-10. doi: 10.1111/j.1365-2648.1991.tb01558.x
  9. Erbay Ö, Yıldırım Y, Fadıloğlu Ç, Aykar FŞ. Rektum kanseri nedeni ile kolostomi açılan bir olgunun hemşirelik yönetiminde Kolcaba konfor kuramı’nın kullanımı. J Tradit Complem Med. 2019;2(1):42-8. doi: 10.5336/jtracom.2019-64998
  10. Terzi B, Kaya N. Konfor kuramı ve analizi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi. 2017[cited 2025 May 02];20(1):67-74. 12. İlter SM. Hemodiyaliz hastalarının özbakım gücü ve konfor düzeyleri arasındaki ilişki. GÖBEKLİTEPE International Journal Of Health Sciences. 2025[cited 2025 September 22];8(19):25-32. Available from: https://gobeklitepejournal.com/index.php/pub/article/view/351/328
  11. Demir CA, Özer Z. Hemodiyaliz tedavisi alan hastalarda semptom ve konfor ilişkisi. NefroHemDergi. 2022[cited 2025 September 22];17(1):10-20. 14. Cerit B. Hastaların hemşirelik bakımından memnuniyet düzeyi. HUHEMFAD. 2016[cited 2025 May 02];3(1):27-36. 15. Kuzu C, Ulus B. Cerrahi kliniklerde tedavi gören hastaların aldıkları hemşirelik bakımından memnuniyet durumlarının belirlenmesi. Acibadem Univ Saglik Bilim Derg. 2014[cited 2025 May 02];5(2):129-34. Available from: http://journal.acibadem.edu.tr/tr/download/article-file/1701458
  12. Hermalia I, Yetti K, Adam M. Nurses competence and hemodialysis adequacy achievement. Enferm Clin. 2021;31(2):126-29. doi: 10.1016/j.enfcli.2020.12.006
  13. Büyükyörük N, Dilmen B, Bayram M. Burdur Devlet Hastanesinde yatan hastaların intörn hemşirelerden memnuniyet düzeylerinin belirlenmesi. SDÜ Tıp Fak Derg. 2010[cited 2025 May 02];17(3):1-6. 18. Orak NŞ, Pakyüz SÇ, Kartal A. Ölçek geliştirme çalışması: Hemodiyaliz hastalarında konfor. NefroHemDergi. 2017[cited 2025 May 02];2(12):68-77. 19. Thomas LH, McColl E, Priest J, Bond S, Boys JR. Newcastle Satisfaction with Nursing Scales: An instrument for quality assessments of nursing care. Qual Health Care. 1996;5(2):67-72. doi: 10.1136/qshc.5.2.67
  14. Akin S, Erdogan S. The Turkish version of the Newcastle Satisfaction with Nursing Care Scale used on medical and surgical patients. J Clin Nurs. 2007;16:646-53. doi: 10.1111/j.1365-2702.2006.01583.x.
  15. Kasar KS, Erzincanli S, Akbas N. The effect of a stress ball on stress, vital signs and patient comfort in hemodialysis patients: A randomized controlled trial. Complement Ther Clin Pract. 2020;41:1-6. doi: 10.1016/j.ctcp.2020.101243.
  16. Gülay T, Eller ÇÖ, Ökdem Ş, Çıtak EA. Hemodiyaliz hastalarında konfor düzeyinin incelenmesi. HUHEMFAD. 2020;7(2):122-29. doi:https://doi.org/10.31125/hunhemsire.763155
  17. Güner SG, Köksal ZP, Durmuş Ş, Nural N. Hemodiyaliz tedavisi alan hastaların konfor düzeyi ve etkileyen faktörler: Tanımlayıcı ve kesitsel çalışma. GOBEKLITEPE Journal. 2024;7(16):57-66. doi: 10.5281/zenodo.13895488
  18. Dikmen RD, Aslan H. The Effects of the symptoms experienced by patients undergoing hemodialysis treatment on their comfort levels. J Clin Nephrol Ren Care. 2020;6(2):1-9. doi: 10.23937/2572-3286/1510060
  19. Turgay G, Eller ÇÖ, Ökdem Ş, Kaya S. Hemodiyaliz hastalarında progresif gevşeme egzersizinin konfor düzeyine etkisi. NefroHemDergi. 2020;15(1):16-22. doi: https://doi.org/10.47565/ndthdt.2020.2
  20. Keskin AY, Özpulat F. Kronik böbrek yetmezliği tanısıyla hemodiyaliz tedavisi uygulanan hastaların yaşadıkları güçlükler. Sağlık ve Toplum. 2019[cited 2024 October 17];29(1):32-43. Available from: https://ssyv.org.tr/wp-content/uploads/2019/06/4-Kronik-B%C3% B6brek-Yetmezli%C4%9Fi-Tan%C4%B1s%C4%B1yla-Hemodiyaliz-Tedavisi.pdf
  21. Stevens PE, O’Donoghue DJ, de Lusignan S, Van Vlymen J, Klebe B, Middleton R, et al. Chronic kidney disease management in the United Kingdom: NEOERICA project results. Kidney Int. 2007;72:92-9. doi: 10.1038/sj.ki.5002273
  22. Akça NK, Baykan S. Hemodiyaliz tedavisi alan hastalarda ağrı ve konfor düzeyi arasındaki ilişki. NefroHemDergi. 2024;19(2):63-72. doi: https://doi.org/10.47565/ndthdt.2024.83
  23. Kısaarslan FA, Vicdan AK. Hemodiyaliz hastalarında hastalığı kabul ile konfor düzeyi arasındaki ilişkinin belirlenmesi: İlişki arayıcı çalışma. Turkiye Klinikleri J Nurs Sci. 2024;16(2):392-402. doi: 10.5336/nurses.2023-99932
  24. Hill NR, Fatoba ST, Oke JL, Hirst JA, O’Callaghan CA, Lasserson DS, et al. Global prevalence of chronic kidney disease -a systematic review and meta-analysis. PLoS ONE. 2016;11(7):1-18. doi: 10.1371/journal.pone.0158765
  25. Yanmış S, Mollaoğlu M. Comfort level of patients undergoing hemodialysis and associated factors in Turkey: A crosssectional study. Niger J Clin Pract. 2024;27(6):779-84. doi: 10.4103/njcp.njcp_890_23
  26. Hintistan S, Deniz A. Evaluation of symptoms in patients undergoing hemodialysis. Bezmialem Science. 2018;6:112-18. doi: 10.14235/bs.2018.1530
  27. Konta T, Hao Z, Abiko H, Ishikawa M, Takahashi T, Ikeda A, et al. Prevalence and risk factor analysis of microalbuminuria in Japanese general population: The Takahata study. Kidney Int. 2006;70(4):751-56. doi: 10.1038/sj.ki.5001504
  28. Chiang HH, Livneh H, Yen ML, Li, Tsai TY. Prevalence and correlates of depression among chronic kidney disease patients in Taiwan. BMC Nephrol. 2013[cited 2025 May 02];14(78):2-8. Available from: https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0158765
  29. Akgöz N, Arslan S. Hemodiyaliz tedavisi alan hastalarda yaşanan semptomların incelenmesi. NefroHemDergi. 2017[cited 2025 Jan15];1(12):20-8.
  30. Terzi B, Kaya N. Konfor kuramı ve analizi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi. 2017[cited 2025 May 02];20(1):67-74.
  31. Demir CA, Özer Z. Hemodiyaliz tedavisi alan hastalarda semptom ve konfor ilişkisi. NefroHemDergi. 2022[cited 2025 September 22];17(1):10-20.
  32. Cerit B. Hastaların hemşirelik bakımından memnuniyet düzeyi. HUHEMFAD. 2016[cited 2025 May 02];3(1):27-36.
  33. Büyükyörük N, Dilmen B, Bayram M. Burdur Devlet Hastanesinde yatan hastaların intörn hemşirelerden memnuniyet düzeylerinin belirlenmesi. SDÜ Tıp Fak Derg. 2010[cited 2025 May 02];17(3):1-6.
  34. Orak NŞ, Pakyüz SÇ, Kartal A. Ölçek geliştirme çalışması: Hemodiyaliz hastalarında konfor. NefroHemDergi. 2017[cited 2025 May 02];2(12):68-77.