Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightBulgular, seçim günü yaklaştıkça dolaşımdaki iddia sayısının belirgin biçimde arttığını göstermekte ve dezenformasyon faaliyetlerinin politik rekabetle paralel olarak yoğunlaştığını ortaya koymaktadır.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bu çalışma, 2023 Cumhurbaşkanlığı Seçimi ve 28. Dönem Türkiye Büyük Millet Meclisi Milletvekili Genel Seçimi bağlamında dezenformasyonun rolünü, iki önemli doğrulama platformunun - Teyit (teyit.org) ve Doğruluk Payı (dogrulukpayi.com) - karşılaştırmalı bir analizi üzerinden incelemektedir. Dezenformasyonu stratejik ve manipülatif bir iletişim biçimi olarak ele alan kuramsal çerçeveye dayanarak, araştırma yanlış veya yanıltıcı bilgilerin seçim dönemlerinde dolaşıma girmesinin demokratik süreci nasıl etkilediğini araştırmaktadır. Çalışmada nicel içerik analizi yöntemi, belge analiziyle desteklenerek kullanılmıştır. Yüksek Seçim Kurulu (YSK) tarafından belirlenen 18 Mart–28 Mayıs 2023 tarihleri arasındaki resmi seçim döneminde dolaşıma giren toplam 243 doğrulanmış iddia - Teyit’ten 154, Doğruluk Payı’ndan 89 - incelenmiştir. Bulgular, seçim günü yaklaştıkça dolaşımdaki iddia sayısının belirgin biçimde arttığını göstermekte ve dezenformasyon faaliyetlerinin politik rekabetle paralel olarak yoğunlaştığını ortaya koymaktadır. İddiaların çoğunluğunun Millet İttifakı’nı hedef aldığı, doğrulanan içeriklerin büyük bölümünün ise yanlış olarak sınıflandırıldığı görülmüştür. Bu durum, siyasi iletişim sürecinde dezenformasyonun baskınlığını göstermektedir. Her iki platformun da hızlı hareket ettiği, iddiaların önemli bir kısmını üç gün içinde doğruladığı belirlenmiştir. Ayrıca, dezenformasyonun yayılmasında sosyal medyanın temel kanal olduğu (%91,35) ve video ile görsel içeriklerin en sık kullanılan biçimler olarak öne çıktığı tespit edilmiştir. Genel olarak, araştırma doğrulama platformlarının şeffaflığı ve bilgi doğruluğunu teşvik etmede kritik bir rol oynadığını; ancak dijital dezenformasyonun yaygın ve hızlı doğasının demokratik süreçlerin bütünlüğünü tehdit etmeye devam ettiğini vurgulamaktadır. Çalışma, dezenformasyonla etkili mücadele için yalnızca doğrulama çabalarının yeterli olmadığını, bunun yanında medya okuryazarlığı, algoritmik şeffaflık ve etik medya uygulamalarını içeren sistematik stratejilerin geliştirilmesi gerektiğini; böylece dijital çağda bilginin güvenilirliğinin ve seçimlerin adilliğinin korunabileceğini savunmaktadır.
Abstract
This study examines the role of disinformation in the context of the 2023 Presidential Election and 28th Term General Election of Members of Parliament in Türkiye through a comparative analysis of two major fact-checking platforms: Teyit (teyit.org) and Doğruluk Payı (dogrulukpayi.com). Building on the theoretical framework of disinformation as a form of strategic and manipulative communication, the research investigates how false or misleading information circulated during election periods affects the democratic process. The study employs a quantitative content analysis method, supported by document analysis, to evaluate a total of 243 verified claims-154 from Teyit and 89 from Doğruluk Payı-circulated between March 18 and May 28, 2023, the official election period designated by the Supreme Election Council (YSK). The findings reveal that the number of circulating claims increased significantly as election day approached, demonstrating that disinformation activity intensifies in parallel with political competition. The majority of the claims targeted the Nation Alliance (Millet İttifakı), while most of the verified content was classified as false, indicating the dominance of disinformation in the political communication process. Both platforms were found to act quickly, verifying a substantial portion of claims within three days. The analysis also shows that social media served as the primary channel for dissemination (91.35% of all claims), with videos and images emerging as the most frequently used content types. Overall, the research highlights that while fact-checking platforms play a critical role in promoting transparency and information accuracy, the pervasive and rapid nature of digital disinformation continues to challenge the integrity of democratic processes. The study concludes that combating disinformation effectively requires not only verification efforts but also systemic strategies encompassing media literacy, algorithmic transparency, and ethical media practices to preserve the reliability of information and the fairness of elections in the digital age.