Dergiler / Çeviribilim ve Uygulamaları Dergisi / 2026 / Sayı: 40

Bharati Mukherjee'nin Türkçedeki Sesinin Postkolonyal Bağlamda İncelenmesi

An Examination of Bharati Mukherjee's Voice in Turkish within a Postcolonial Context

Güneş Yamanoğlu(ERZİNCAN BİNALİ YILDIRIM ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-8304-5356
Sayfa
281–302
Yayın Tarihi
2026-07-24
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Sonuç olarak, hem metaforik hem de diller arası çeviri süreçlerinin diller ve kültürler arasında kimliği yeniden yapılandıran dönüştürücü eylemler olarak işlev gördüğü ve böylece postkolonyal öznenin sesinin farklı sosyokültürel bağlamlarda duyulmasını sağladığı ortaya çıkmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Sömürgecilik sonrası edebiyat, sömürgecilikten ciddi şekilde etkilenen yazarlara, eserlerinin üslubu ve içeriği aracılığıyla kendilerini görünür kılma ve seslerini duyurma olanağı sağlamıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu doğrultuda, bu makalenin üç amacı bulunmaktadır: 1) Bharati Mukherjee'nin ‘kültürel çevirmen’ rolünü ortaya koymak, 2) başkahramanı, yazarı ve romanın kendisini ‘üçüncü alanda’ konumlandırmak ve 3) romanın Türkçe çevirisinin yazarın sesinin duyulduğu bir alan yaratmadaki katkısını göstermek.
💡
Sonuç & Katkı:Sonuç olarak, hem metaforik hem de diller arası çeviri süreçlerinin diller ve kültürler arasında kimliği yeniden yapılandıran dönüştürücü eylemler olarak işlev gördüğü ve böylece postkolonyal öznenin sesinin farklı sosyokültürel bağlamlarda duyulmasını sağladığı ortaya çıkmaktadır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Bharati Mukherjee · Jasmine · “üçüncü alan”

Özet

Sömürgecilik sonrası edebiyat, sömürgecilikten ciddi şekilde etkilenen yazarlara, eserlerinin üslubu ve içeriği aracılığıyla kendilerini görünür kılma ve seslerini duyurma olanağı sağlamıştır. Önde gelen kadın sömürgecilik sonrası yazarlardan biri olan Bharati Mukherjee, hem eserleriyle hem de yaşam öyküsüyle Güney Asya diasporasını temsil etmektedir. Diğer sömürgecilik sonrası yazarlar gibi Mukherjee de eserlerinde göç, kimlik, melezlik ve anlamın müzakeresi gibi temaları ele almaktadır. Hindistan'da doğup daha sonra önce Kanada'ya, ardından Amerika'ya göç eden yazar, ‘kültürel çevirmen’ olarak kabul edilebilir. Jasmine romanının başkahramanı olan ve roman boyunca kimliğini arayan Jasmine, aynı zamanda ‘üçüncü alanda’ yaşayan bir göçmen kadın karakterdir. Mukherjee'nin sesi bu roman aracılığıyla İngilizce konuşan insanlar tarafından duyulurken, Türkçe çevirisiyle sömürgecilik sonrası bir özne olarak sesi Türkçede de duyulmaktadır. Dolayısıyla, bu bağlamda çevirinin rolünün önemli olduğu açıktır. Bu doğrultuda, bu makalenin üç amacı bulunmaktadır: 1) Bharati Mukherjee'nin ‘kültürel çevirmen’ rolünü ortaya koymak, 2) başkahramanı, yazarı ve romanın kendisini ‘üçüncü alanda’ konumlandırmak ve 3) romanın Türkçe çevirisinin yazarın sesinin duyulduğu bir alan yaratmadaki katkısını göstermek. Bu amaçla, kaynak ve erek metinler, özellikle kültürel unsurlarına vurgu yapılarak karşılaştırmalı olarak incelenmektedir. Sonuç olarak, hem metaforik hem de diller arası çeviri süreçlerinin diller ve kültürler arasında kimliği yeniden yapılandıran dönüştürücü eylemler olarak işlev gördüğü ve böylece postkolonyal öznenin sesinin farklı sosyokültürel bağlamlarda duyulmasını sağladığı ortaya çıkmaktadır.

Abstract

Postcolonial literature provided a platform for authors who were seriously affected by colonialism to make themselves visible and to make their voices heard through the style as well as the content of their works. Bharati Mukherjee, one of the prominent female postcolonial authors, represents the diaspora in South Asia both through her works and her persona. Just like other post-colonial authors, Mukherjee addresses themes such as migration, identity, hybridity, and the negotiation of meaning in her works. Born in India and later migrating first to Canada and then to America, the author can be considered a ‘cultural translator’. The protagonist of her novel Jasmine, who is searching for her identity throughout the novel, is also a migrant female character living in a ‘third space.’ While the voice of Mukherjee is heard through this novel by English-speaking people, through its Turkish translation, her voice, as a postcolonial subject, can also be heard by Turkish-speaking people. Thus, the role of translation in this context is important. In line with these points, the aim of this article is threefold: 1) To consider the role of Bharati Mukherjee a ‘cultural translator,’ 2) To position the protagonist, along with the author, and the novel itself in a ‘third space,’ and 3) To demonstrate the contribution of the Turkish translation of the novel to creating a space where the author's voice is heard. To this end, the source and target texts are examined comparatively, with special emphasis on realia. As a result, both metaphorical and interlingual translation processes are expected to function as transformative acts that reconstruct identity across languages and cultures, thus enabling the postcolonial subject’s voice to be heard in different sociocultural contexts.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Yamanoğlu, G. (2026). Bharati Mukherjee'nin Türkçedeki Sesinin Postkolonyal Bağlamda İncelenmesi. Çeviribilim ve Uygulamaları Dergisi, Sayı: 40, 281–302. https://doi.org/10.37599/ceviri.1899117

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (25)

  1. Aixelá, J.F. (1996). Culture-specific items in translation. Román Álvarez and Carmen A. Vidal (Eds). Translation, Power, Subversion. (pp. 52-78). Multilingual Matters.
  2. Bassnett, S., & Trivedi, H. (Eds.). (1999). Post-colonial translation: Theory and practice. Routledge.
  3. Bassnett, S. (2010). Postcolonial translation. A concise companion to postcolonial literature. S. Chew & D. Richards (Eds.). Wiley-Blackwell Publishing. https://doi.org/10.1002/9781444317879
  4. Bassnett, S., Lefevere, A. (Eds.). (1990). Translation, history and culture. Cassell.
  5. Bhabha, H. (1994). The location of culture. Routledge. https://doi.org/10.4324/9780203820551
  6. Chaturvedi, S. (2005). Bharati Mukherjee: Problems of non-resident Indians. In A. N. Prasad (Ed.), New lights on Indian women novelists in English (pp. 144–150). Sarup & Sons.
  7. Hoppe, J. K. (1999). The technological hybrid as post-American: Cross-cultural genetics in Jasmine. MELUS, 24(4), 137–156. https://doi.org/10.2307/468178
  8. Li, D. L. (1998). Imagining the nation: Asian American literature and cultural consent. Stanford Stanford University Press.
  9. Moore, Michelle E. (2004). Bharati Mukherje, Great world writers: Twentieth century (Vol. 7). (Ed.) Patrick M. O‘Neil. Marshall Cavendish Corporation.
  10. Mukherjee, B. (1989). Jasmine. Grove Press.
  11. Mukherjee, B. (1992). Yasemin (Trans.) N. Tanöver. Can Yayınları.
  12. Mukherjee, B. (1997, January/February). American Dreamer. Mother Jones Magazine, 1-6.
  13. Munday, J. (2001). Introducing translation studies: Theories and applications. Routledge. https://doi.org/10.4324/9780429352461
  14. Patil, M. (2003). Bharati Mukherjee's Wife: A post-modernist novel. In G. Kumar & U. S. Ojha (Eds.), Indian English fiction: Readings and reflections (pp. 116–123). Sarup & Sons. https://oiirj.org/oiirj/june2019-special- issue01/24.pdf
  15. Ray, S. (1996). Rethinking migrancy: Nationalism, ethnicity, and identity in Jasmine and The Buddha of Suburbia. In H. Schwarz & R. Dienst (Eds.), Reading the shape of the world: Toward an international cultural studies (pp. 183–201). Westview Press.
  16. Rege, J. (2000). Bharati Mukherjee. In B. H. Gelfant & L. Graver (Eds.), The Columbia companion to the twentieth-century American short story (pp. 394–399). Columbia University Press. https://doi.org/10.7312/gelf11098
  17. Robinson, D. (2011). Translation and empire: Postcolonial theories explained. St. Jerome Publishing. https://doi.org/10.4324/9781315760476
  18. Ruppel, T. (1995). Re-inventing ourselves a million times: narrative, desire, identity, and Bharati Mukherjee’s Jasmine. College Literature, 22(1),181-192.
  19. Simon, S. (2000). Introduction. In S. Simon & P. St-Pierre (Eds.), Changing the terms: Translating in the postcolonial era (pp. 9–30). University of Ottawa Press. http://www.jstor.org/stable/j.ctt1ckpcz7
  20. Tandon, S. (2004). Bharati Mukherjee’s fiction: A perspective. Sarup & Sons.
  21. Tong, M. Y. (1999). Asian religions in popular and elite culture. In T. A. Tweed & S. A. Prothero (Eds.), Asian religions in America: A documentary history (pp. 335–360). Oxford University Press.
  22. Trivedi, H. (2007). Translating culture versus cultural translation. In P. St-Pierre & P. C. Kar (Eds.), Translations: Reflections, refractions, transformations (pp. 277–287). Pencraft International. https://doi.org/10.1075/btl.71
  23. Tymoczko, M. (1999). Translation in a postcolonial context: Early Irish literature in English translation. St. Jerome Publishing. https://doi.org/10.4324/9781315538624
  24. Tymoczko, M. (2002). Post-colonial writing and literary translation. S. Bassnett and H. Trivedi (Eds.), Post- colonial translation: Theory and practice (pp. 19- 40). Routledge. https://doi.org/10.4324/9780203068878
  25. Vlahov, S., & Florin, S. (1980). Neperevodimoe v perevode. Mezhdunarodnye otnosheniya.