KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Milli Eğitim Dergisi / 2026 / Cilt: 55 Sayı: 249

Ortaokul 8. Sınıf Öğrencilerinin Üstbilişsel Okuma ve Okuduğunu Anlama Becerilerinin Değerlendirilmesi (Diyarbakır İli Örneği)

Evaluation of Metacognitive Reading and Reading Comprehension Skills of Secondary School 8th Grade Students (Diyarbakir Province Example)

Yunus Emre Çiftçi(TC MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI DİYARBAKIR)0000-0003-0529-6683
İlhami Bulut(DİCLE ÜNİVERSİTESİ, EĞİTİM FAKÜLTESİ)0000-0002-1040-6405
Sayfa
585–630
Yayın Tarihi
2026-02-01
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Araştırma sonucunda öğrencilerin üstbilişsel okuma becerilerinin orta düzey olduğu tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu araştırmada ortaokul sekizinci sınıf öğrencilerinin üstbilişsel okuma ve okuduğunu anlama becerileri arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yordayıcı ilişkisel tarama modelinde nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Araştırma 2023-2024 eğitim öğretim yılında Diyarbakır merkez Bağlar, Sur, Kayapınar ve Yenişehir ilçelerinde Millî Eğitim Bakanlığına bağlı resmî ortaokullarda okuyan 630 sekizinci sınıf öğrencisiyle gerçekleştirilmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Araştırma sonucunda öğrencilerin üstbilişsel okuma becerilerinin orta düzey olduğu tespit edilmiştir.
🔬Tür:Modelleme & Sayısal Simülasyon
📍Kapsam:2023-2024 Verileri
⚙️Değişkenler:Okuma · üstbilişsel okuma · okuduğunu anlama

Özet

Bu araştırmada ortaokul sekizinci sınıf öğrencilerinin üstbilişsel okuma ve okuduğunu anlama becerileri arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yordayıcı ilişkisel tarama modelinde nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırma 2023-2024 eğitim öğretim yılında Diyarbakır merkez Bağlar, Sur, Kayapınar ve Yenişehir ilçelerinde Millî Eğitim Bakanlığına bağlı resmî ortaokullarda okuyan 630 sekizinci sınıf öğrencisiyle gerçekleştirilmiştir. Araştırmada Okuma Stratejileri Üstbilişsel Farkındalık Envanteri ve Okuduğunu Anlama Başarı Testi veri toplama araçları kullanılmıştır. Araştırma sonucunda öğrencilerin üstbilişsel okuma becerilerinin orta düzey olduğu tespit edilmiştir. Öğrencilerin üstbilişsel okuma becerileri ile bir yılda okunan kitap sayısının, okumaya ayrılan günlük süre değişkenlerine göre anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Öğrencilerin okuduğunu anlama becerileri ile cinsiyet, anne ve baba eğitim düzeyi, okumaya ayrılan günlük süre, okulda uygulanan okuma saati değişkenlerine göre anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Ayrıca 8. sınıf öğrencilerinin üstbilişsel okuma becerileri ile okuduğunu anlama becerileri arasında pozitif yönde ve anlamlı ilişki olduğu tespit edilmiştir. Üstbilişsel okuma becerilerinin okuduğunu anlama becerilerini %3 oranında yordadığı belirlenmiştir. Üstbilişsel okuma becerilerini geliştiren etkinliklerin öğretim süreçlerinde kullanılması öğrencilerin okuduğunu anlama becerilerinin gelişmesine katkı sağlayabilir.

Abstract

In this study, quantitative research method was used in the predictive relational screening model to determine the relationship between metacognitive reading and reading comprehension skills of eighth-grade secondary school students.The research was conducted with 630 eighth grade students studying in official public middle schools affiliated to the Ministry of National Education in the Bağlar, Sur, Kayapınar and Yenişehir districts of Diyarbakır center in the 2023-2024 academic year. Reading Strategies Metacognitive Awareness Inventory and Reading Comprehension Achievement Test were used as data collection tools in the research. As a result of the research, it was determined that the students’ metacognitive reading skills were at a moderate level. It was found that the students’ metacognitive reading skills showed a significant difference according to the variables of the number of books read in a year and the time allocated for daily reading. It was found that the students’ reading comprehension skills showed a significant difference according to the variables of gender, mother and father’s education status, daily time allocated for reading, and reading hours applied at school. In addition, it was determined that there was a positive and significant relationship between the metacognitive reading skills of 8th grade students and their reading comprehension skills. It has been determined that metacognitive reading skills predict reading comprehension skills by 3%. The use of activities that develop metacognitive reading skills in teaching processes can contribute to the development of students’ reading comprehension skills.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Çiftçi, Y. E., Bulut, İ. (2026). Ortaokul 8. Sınıf Öğrencilerinin Üstbilişsel Okuma ve Okuduğunu Anlama Becerilerinin Değerlendirilmesi (Diyarbakır İli Örneği). Milli Eğitim Dergisi, Cilt: 55 Sayı: 249, 585–630. https://doi.org/10.37669/milliegitim.1636216

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (96)

  1. Aghabalazadeh, E. (2014). Assessing YDS test takers’ metacognitive awareness levels of reading strategies and their attitudes towards reading. [Unbuplished master thesis]. Çağ Üniversitesi.
  2. Ağın-Haykır, H. (2012). İlköğretim 6, 7 ve 8. sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama becerisi ile yazılı anlatım becerisi arasındaki ilişki [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Ahi Evran Üniversitesi
  3. Akbabaoğlu, M., & Yıldız Duban, N. (2020). Sınıf öğretmeni adaylarının üst bilişsel okuma stratejileri, okuma motivasyonları ve kitap okuma alışkanlığına ilişkin tutumları. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 9(4), 1720-1740. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ teke/issue/59561/857038
  4. Akkaya, N., & Özdemir, S. (2013). Ortaöğretim öğrencilerinin okumaya yönelik tutumlarının incelenmesi: İzmir-Buca örneği. Bartın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(1), 75-96. https://dergipark.org.tr/en/pub/buefad/ issue/3812/51102
  5. Akkuş, Y. (2019). Farklı öğrenim düzeylerindeki öğrencilerin üstbilişsel okuma stratejilerini kullanma durumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Gaziantep Üniversitesi.
  6. Aktaş, A. (2013). Türkçe öğretimi dersi başarı düzeyi ile tutum ve üstbilişsel becerilerin etkileşimi [Yüksek lisans tezi] Trakya Üniversitesi.
  7. Altun, D. (2022). Türkçe öğretmen adaylarının üst bilişsel okuma stratejileri ile duygusal zekâları arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Ahi Evran Üniversitesi.
  8. Ardiansyah, W., Ujihanti, M., & Aryanti, N. (2021). Analyzing the effect of gender differences, and education of parents towards students’ reading comprehension achievement. International Online Journal of Education & Teaching, 8(1), 346. https://iojet.org/index.php/IOJET/article/view/898
  9. Aybek, B., & Aslan, S. (2016). Öğretmen adaylarının üstbilişsel okuma stratejilerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. International Journal of Social Science, 49, 533-546. http://dx.doi.org/10.9761/ JASSS3539
  10. Aziz, N. A., Rahim, S. A., Harun, E. H. B., Adzmi, N. A., Ahmat, H., Bidin, S., & Shaharudin, M. R. (2011). The reading strategies awareness among English as a second language (ESL) learners in Malaysia’s University. Theory and Practice in Language Studies, 1(7), 778-784. 10.4304/ tpls.1.7.778-784
  11. Bahar, M. A. (2017). 4MAT Öğretim düzenine göre gerçekleştirilen üstbilişsel okuma eğitiminin üstbilişsel okuma stratejisini kullanma ve olgusal bilgilendirici metinleri anlama düzeyine etkisi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Gazi Üniversitesi.
  12. Baker, L., Scher, D., & Mackler, K. (1997). Home and family influences on motivations for reading. Educational Psychologist, 32(2), 69-82. https:// doi.org/10.1207/s15326985ep3202_2
  13. Balcı, A., Uyar, Y., & Büyükikiz, K. (2012). İlköğretim 6. sınıf öğrencilerinin okuma alışkanlıkları, kütüphane kullanma sıklıkları ve okumaya yönelik tutumlarının incelenmesi. Turkish Studies, 7(4), 965-985. https://www. ajindex.com/dosyalar/makale/acarindex-1423933380.pdf
  14. Bars, M. (2016). Öğretmen adaylarının üstbilişsel farkındalıkları, öğretmenlik mesleğine yönelik öz yeterlikleri ve problem çözme becerilerine ilişkin algılarının incelenmesi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Dicle Üniversitesi.
  15. Baş, E. (2014). Ders kitaplarında yer alan okuma metinlerinin yazı karakterlerinin okuduğunu anlamaya etkisi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Uşak Üniversitesi.
  16. Bayraktar, İ. (2017). Ortaokul 7. sınıf öğrencilerinin okuma tutumları ile okuduğunu anlama becerileri arasındaki ilişki. International Journal of Languages’ Education and Teaching, 5(4), 582-594. https://dergipark. org.tr/tr/pub/ijlet/issue/82539/1425873
  17. Bayram, K. (2021). 8. sınıf öğrencilerinin üstbilişsel okuma stratejilerini kullanma düzeyleri ile okuduğunu anlama başarıları arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Pamukkale Üniversitesi.
  18. Bayram, S. (2023). İlkokul 4. sınıf öğrencilerinin okuma stratejileri üst bilişsel farkındalığı, okuduğunu anlama öz yeterliliği ve okuma motivasyonu arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Hasan Kalyoncu Üniversitesi.
  19. Bektaş-Bedir, S. (2018). Üstbilişsel okuma stratejileri öğretiminin öğrencilerin üstbilişsel farkındalığı, İngilizce okuma başarısı ve öz yeterliliklerine etkisi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi.
  20. Bentahar, A. (2012). Can ESL teachers teach reading metacognitive strategies. [Unbuplished master thesis]. Boise State University.
  21. Black, A., & Young, J. (2005). Attitudes to reading: An investigation across the primary years. Paper presented at the AATE/ALEA National Conference, Melbourne.
  22. Büyüköztürk, Ş. (2015). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. Pegem Akademi Yayıncılık.
  23. Can, A. (2014). SPSS ile bilimsel araştırma sürecinde nicel veri analizi. Pegem Akademi
  24. Can, R., Türkyılmaz, M., & Karadeniz, A. (2010). Ergenlik dönemi öğrencilerinin okuma alışkanlıkları. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 11(3), 1-21. https://dergipark.org.tr/tr/pub/kefad/ issue/59502/855330
  25. Cha, S. E. (2024). Families read together: Exploring the relationship between family dynamics and children’s reading time. Journal of Family Relations, 29(2), 3-21. 10.21321/jfr.29.2.3
  26. Coe, R. (2002). It’s the effect size, stupid what effect size is and why it is important. Paper presented at the Annual Conference of the British Educational Research Association, University of Exeter, England.
  27. Cohen, L., Manion, L., & Morrison, K. (2007). Research methods in education. London: Routledge-Falmer.
  28. Çetinkaya-Edizer, Z. (2014). Türkçe öğretmen adaylarının kitap okuma alışkanlığına ilişkin tutumları ile üst bilişsel okuma stratejilerini kullanım düzeyleri arasındaki ilişki. K. Ü. Kastamonu Eğitim Dergisi, 23(2), 645- 658, http://dergipark. gov.tr/kefdergi/issue/22599 /241438.
  29. Çolak, F. (2019). Role of metacognitive reading strategies on English reading comprehension: A meta-analysis study [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Atatürk Üniversitesi.
  30. Çöğmen, S. (2008). Eğitim fakültesi öğrencilerinin kullandıkları okuduğunu anlama stratejileri [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Adnan Menderes Üniversitesi.
  31. Dardjito, H. (2019). students’ metacognitive reading awareness and academic English reading comprehension in efl context. International Journal of Instruction, 12(4), 611-624. https://doi.org/10.29333/iji.2019.12439a
  32. Demir, N., Kızılay, E., & Bektaş, O. (2016). 7. sınıf çözeltiler konusunda başarı testi geliştirme: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Necatibey Eğitim Fakültesi Elektronik Fen ve Matematik Eğitimi Dergisi, 10(1), 209-237. https://doi.org/10.17522/nefefmed.52947
  33. Demir, T. (2022). Beden eğitimi ve spor öğretmen adaylarının üstbilişsel okuma stratejileri ile çoklu zekâ alanları arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Anadolu Üniversitesi.
  34. Demircan, U., & Aydın, İ. S. (2020). Okuduğunu anlama becerisini etkileyen faktörler üzerine bir alan yazını incelemesi. Turkish Studies- Educational Sciences, 15(6), 4057-4090. http://dx.doi.org/10.47423/ TurkishStudies.43300
  35. Deveci, C. (2019). İlkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin okumaya yönelik tutumları ile okuduğunu anlama becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi ve bu sürece ilişkin öğretmen görüşleri [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Trabzon Üniversitesi.
  36. Emre, P. (2019). İngilizce öğretmen adaylarının okuduğunu anlama stratejileri ile üstbilişsel okuma stratejilerini kullanma düzeyleri arasındaki ilişki [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Ahi Evran Üniversitesi.
  37. Epçaçan, C., & Erzen, M. (2010). Okuduğunu anlama becerileri ölçeği geçerlik ve güvenirlik çalışması.Millî Eğitim, 40(185), 22-32.
  38. Epçaçan, C. (2018). Okuduğunu anlama becerisinin gelişiminde özetleme tekniğinin etkisi üzerine bir değerlendirme. EKEV Akademi Dergisi, 22(74), 11-30.
  39. Flavell, J. H. (1979). Metacognition and cognitive monitoring: A new area of cognitive–developmental inquiry. American Psychologist, 34(10), 906– 911. https://doi.org/10.1037/0003-066X.34.10.906
  40. Francisco, L. D., & Madrazo, C. A. (2019). Reading habits, reading comprehension and academic performance of grade V pupils. Asian ESP, 15(2), 138-165.
  41. Gökşen, M. E. (2019). İngilizce öğretmen adaylarının üst bilişsel okuma stratejilerini kullanma düzeylerinin farklı değişkenler açısından incelenmesi (Erciyes Üniversitesi Örneği) [Yüksek lisans tezi] Erciyes Üniversitesi.
  42. Göktaş, Ö. (2010). Okuduğunu anlama becerisinin ilköğretim ikinci kademe matematik dersindeki akademik başarıya etkisi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. İnönü Üniversitesi.
  43. Gül, S. (2020). Yabancı dil olarak Türkçe öğrenen öğrencilerin üstbilişsel okuma stratejilerine ilişkin görüşleri üzerine bir araştırma [Yayımlanmamış doktora tezi]. Hacettepe Üniversitesi.
  44. Günday, F. İ. (2023). Ortaokul 7. sınıf öğrencilerinin üst bilişsel okuma stratejileri ve öğrenme stilleri [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi.
  45. Güneş, F. (2014). Anlama modelleri. Dil ve Edebiyat Eğitimi Dergisi, 9, 59-74.
  46. Kana, F. (2014). Ortaokul öğrencilerinin üstbiliş okuma stratejileri farkındalık düzeyleri. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 16(1), 100- 120. http://dergipark.gov.tr/ erziefd/article/80459
  47. Kanmaz, A. (2012). Okuduğunu anlama stratejisi kullanımının, okuduğunu anlama becerisi, bilişsel farkındalık, okumaya yönelik tutum ve kalıcılığa etkisi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Adnan Menderes Üniversitesi.
  48. Karasakaoğlu, N., Saracaloğlu S. A., & Özelçi, Y. S. (2012). Türkçe öğretmeni adaylarının okuma stratejileri, eleştirel düşünme tutumları ve üst bilişsel yeterlilikleri. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi (KEFAD), 13(1), 207-221.
  49. Karasar, N. (2020). Bilimsel araştırma yöntemi: kavramlar, ilkeler, yöntemler. Pegem Akademi.
  50. Karatay, H. (2007). İlköğretim Türkçe öğretmeni adaylarının okuduğunu anlama becerileri üzerine alan araştırması [Yayımlanmamış doktora tezi]. Gazi Üniversitesi.
  51. Karayazgan, B. (2024). Comparing the effects of comprehension-based speed reading strategies on L2 reading comprehension, reading rate, motivation for reading and metacognitive reading strategies [Unpublished master’s thesis]. Bahçeşehir Üniversitesi.
  52. Keskin-Deniz, M. (2013). İlköğretim beşinci sınıf öğrencilerinde okuduğunu anlama becerisi ile matematik dersindeki akademik başarıları arasındaki ilişkinin incelenmesi [ Yayımlanmamış üksek lisans tezi] Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi.
  53. Kılıç, E. (2019). Okuduğunu anlama öz yeterlik algısının ve üstbilişsel okuduğunu anlama farkındalığının okuduğunu anlamaya etkisi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Akdeniz Üniversitesi.
  54. Kızgın, A. (2019). Okuma motivasyonu ve okuduğunu anlamanın akademik başarıya etkisi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi.
  55. Köksal, K., & Değirmenci, H. (2015). İlköğretim okullarında uygulanan okuma saatlerinin değerlendirilmesine ilişkin öğretmen görüşleri. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 19(2), 11-28. https://doi.org/10.20296/tsad.39094
  56. Köse, N. (2016). Üniversite öğrencilerinin okuma sürecinde üstbilişsel stratejileri kullanma durumları [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi] Bartın Üniversitesi.
  57. Kristiani, N., Susilo, H., Rohman, F., & Corebima, D. (2015). The contribution of students‟ metacognitive skills and scientific attitude towards their academic achievements in biology learning implementing Thinking Empowerment by Questioning (TEQ) learning integrated with inquiry learning (TEQI). International Journal of Educational Policy Research and Review, 2(9), 113-120. 10.15739/IJEPRR.020
  58. Kumlu, G. (2012). Alternatif kavramlara sahip fen ve teknoloji öğretmen adaylarından fen metinlerini okurlarken aktif hale gelen bilişsel ve üstbilişsel staretejiler [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi] Gazi Üniversitesi.
  59. Kush, J. C. & Watkins, M. W. (1996). Long-term stability of children’s attitudes toward reading. The Journal of Educational Research, 89(5), 315-319.
  60. Mahdavi, M. & Mehrabi, M. (2014). Metacognitive awareness of reading strategies among Iranian EFL learners in an “input-poor” environment. International Journal of Innovation and Applied Studies, 5(4), 360-366.
  61. MEB (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Ortaokul Türkçe Dersi Öğretim Programı. Meniado, J. C. (2016). Metacognitive reading strategies, motivation, and reading comprehension performance of Saudi EFL students. English Language Teaching, 9(3), 117-129. 10.5539/elt.v9n3p117
  62. Mokhtari, K., & Reichard, C. A. (2002). Assesing students’ metacognitive awareness of reading strategies, Journal of Educational Psychology, 94, 249-259. 10.1037/0022-0663.94.2.249
  63. Muhid, A., Amalia, E. R., Hilaliyah, H., Budiana, N., & Wajdi, M. B. N. (2020). The Effect of Metacognitive Strategies Implementation on Students’ Reading Comprehension Achievement. International Journal of Instruction, 13(2), 847-862. https://doi.org/10.29333/iji.2020.13257a
  64. Noor, N. M. (2011). Reading habits and preferences of EFL post graduates: A case study. Indonesian. Journal of Applied Linguistics, 1(1), 1-9. 10.17509/ ijal.v1i1.95
  65. O’Malley, J. M., & Chamot, A. U. (1990). Learning strategies in second language acquisition. Cambridge, UK: Cambridge University Press.
  66. Osuji, C. J. (2017). Cognitive and metacognitive strategy use in first and second language reading comprehension. A thesis submitted for the degree of PhD in Applied Linguistics Department of Language and Linguistics University of Essex, UK
  67. Ökcü, M. (2019). Beşinci sınıf olağan gelişim gösteren ve özel yetenekli öğrencilerin okuma tutumları ve okuduğunu anlama becerilerinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Biruni Üniversitesi.
  68. Özbilgin, E. (2018). 8. sınıf öğrencilerinin üstbilişsel okuma becerileri üzerine bir araştırma [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi] İstanbul Üniversitesi.
  69. Özcan, S. (2018). 5. sınıf normal ve üstün zekalı öğrencilerin üstbilişsel düşünme, üstbilişsel okuma ve okuduğunu anlama becerilerinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Yıldız Teknik Üniversitesi.
  70. Özdemir, S., & Şerbetçi, H. N. (2018). İlkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin okumaya yönelik tutumları (Bartın Örneklemi). İlköğretim Online, 17(4), 2110-2123. https://doi.org/10.17051/ilkonline.2019.506973
  71. Özdemir, S. (2018). Öğretmen adaylarının okuma stratejilerini kullanma düzeyleri. Bartın University Journal of Faculty of Education, 7(1), 296- 315. https://doi.org/10.14686/buefad.381007
  72. Özdemir, Y., & Kıroğlu, K. (2019). Okuduğunu anlama becerilerinin gelişimine boylamsal bir bakış. Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 8(1), 85-124.
  73. Öztürk, E. (2012). Okuma stratejileri üstbilişsel farkındalık envanterinin Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması. İlköğretim Online, 11(2), 292- 305. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ilkonline/issue/8589/106734
  74. Phakiti, A. (2003). A closer look at gender and strategy use in L2 reading. Journal of Language Learning, 53(4), 649-702. https://doi. org/10.1191/0265532203lt243
  75. Price, J., & Kalil, A. (2019). The effect of mother–child reading time on children’s reading skills: Evidence from natural within‐family variation. Child Development, 90(6), 688-702. 10.1111/cdev.13137
  76. Rajab, A., Rahman, H. A., Wahab, S. R. A., Nor, F. M., Zakaria, W. Z. W., & Rajim, W. Z. (2017). Metacognitive reading strategies among undergraduates. International Journal of Information and Education Technology, 7(7), 548-551. 10.18178/ijiet.2017.7.7.928
  77. Ray Reutzel, D., & Hollingsworth, P. M. (1991). Reading time in school: Effect on fourth graders’ performance on a criterion-referenced comprehension test. The Journal of Educational Research, 84(3), 170-176. https://doi.or g/10.1080/00220671.1991.10886011
  78. Razı, S. (2014). Metacognitive reading strategy training of advanced level EFL learners in Turkey. The Reading Matrix,14(2), 337-360
  79. Ross, M. J. (2020). Exploring the Effectiveness of Collaborative Strategic Reading for K12 Students through an Integrative Review [Unpublished doctoral thesis]. Regent University.
  80. Rüzgar, M. E. (2014). Beşinci sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama düzeylerinin öğrenme stilleri bağlamında incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Ankara Üniversitesi.
  81. Schraw, G., & Dennison, R. S. (1994). Assessing metacognitive awareness. Contemporary Educational Psychology, 19, 460-475. http://dx.doi. org/10.1006/ceps.1994.1033
  82. Semizoğlu, R. (2013). İlköğretim 5. sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama ve görsel okuma düzeyi ile problem kurma becerisi arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Gazi Üniversitesi.
  83. Sert, A. (2010). İlköğretim altıncı sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama becerilerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Selçuk Üniversitesi.
  84. Sheorey, R., & Mokhtari, K. (2001). Differences in the metacognitive awareness of reading strategies among native and non-native readers. System: An International Journal of Educational Technology and Applied Linguistics, 29, 431-449. 10.1016/S0346- 251X(01)00039-2.
  85. Solmaz, D. Y. (2015). Öğrencilerin üstbilişsel okuma stratejileri: Anadolu Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulunda bir araştırma. Pamukkale Journal of Sport Sciences, 6(1), 25-38. https://dergipark.org. tr/en/pub/psbd/issue/20586/219367
  86. Sontay, G., & Karamustafaoğlu, S. (2017). 5. Sınıf Fen Bilimleri Dersi “Yer Kabuğunun Gizemi” ünitesine yönelik başarı testi geliştirme. Fen Bilimleri Öğretimi Dergisi, 5(1), 62-86. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ fbod/issue/71987/1157996
  87. Sulak, S. E., & Behriz, A. (2018). Sınıf öğretmenlerinin Türkçe derslerinde öğrencilerine üstbilişsel okuma stratejilerini kullandırma düzeylerinin incelenmesi. Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 8(2), 393-407. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/515040
  88. Tanju, E. H. (2010). Çocuklarda kitap okuma alışkanlığına genel bir bakış. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 21(21), 30-39. https://doi.org/10.21560/ spcd.43960
  89. Tuncel, F. (2014). Üstbilişsel okuma stratejilerinin İngilizce dersine entegrasyonu. [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Çağ Üniversitesi.
  90. Ural, A., & Çınar, F. N. (2014). Anne ve babanın eğitim düzeyinin öğrencinin matematik başarısına etkisi, Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Dergisi, (4), 41-56. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ ebed/issue/22328/239290
  91. Ülper, H. (2011). Öğrencilerin, okumaya isteklendirici etmenlerle karşılaşma durumu: Öğretmen, aile, arkadaş ve kitap boyutları üzerinden bir araştırma. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 30, 221-237. https://dergipark.org.tr/tr/pub/deubefd/issue/25121/265265
  92. Wallace, M. P., Li, V. M., Huang, T. C., & He, N. C. (2021). Metacognitive strategy use for EFL readers: Differences in gender and reading ability. Tesl-Ej, 25(2), 1-22. https://tesl-ej.org/wordpress/issues/volume25/ej98a8/
  93. Xiaofeng, M., Wenhui, D., & Aibao, Z. (2018). The link between parental absence and poor reading comprehension: Evidence from the left-behind children in rural China. In Frontiers in Education, 3, 71. https://doi.org/10.3389/ feduc.2018.00071
  94. Yemenici, A. İ., & Ulu, H. (2020). Öğretmen adaylarının okuma stratejileri bilişsel farkındalık düzeylerinin incelenmesi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 8(4), 1406-1420. https://doi.org/10.16916/aded.793896
  95. Kush, J. C. & Watkins, M. W. (1996). Long-term stability of children’s attitudes toward reading. The Journal of Educational Research, 89(5), 315-319.
  96. Mahdavi, M. & Mehrabi, M. (2014). Metacognitive awareness of reading strategies among Iranian EFL learners in an “input-poor” environment. International Journal of Innovation and Applied Studies, 5(4), 360-366.