Dergiler / Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi / 2026 / Cilt: 40 Sayı: 3

Mahalle afet istasyonlarında ürünlerin yenilenmesi için çok periyotlu lokasyon-rotalama modelleri

Naz Şengüler(Eskişehir Teknik Üniversitesi)0009-0008-5990-2697
Mehmet Alegöz(Eskişehir Teknik Üniversitesi)0000-0002-6290-0448
Sayfa
1937–1950
Yayın Tarihi
2025-08-21
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Hesaplama sonuçları bir yandan öne sürülen modellerin gerçek hayat problemlerinde uygulanabilirliğini ortaya koyarken, diğer yandan önemli bazı yönetimsel çıkarımları da beraberinde getirmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Afet öncesi gerçekleştirilen hazırlık çalışmaları kapsamında değerlendirilen mahalle afet istasyonları, olası bir afet durumunda organize yardım gelene kadar yerleşim alanının ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla kurulan, içerisinde gıda ve sağlık ürünleri gibi ürünlerin bulunduğu konteyner yapılardır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Mahalle afet istasyonlarında depolanan ürünlerin bozulabilir olduğu ve afetin gerçekleşme zamanının belirsiz olduğu göz önünde bulunduğunda son kullanma tarihi yaklaşan ürünlerin yenilenmesi gerekliliği ortaya çıkmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Hesaplama sonuçları bir yandan öne sürülen modellerin gerçek hayat problemlerinde uygulanabilirliğini ortaya koyarken, diğer yandan önemli bazı yönetimsel çıkarımları da beraberinde getirmiştir.
🔬Tür:Modelleme & Sayısal Simülasyon
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Mahalle afet istasyonu · Lokasyon-rotalama problemi · Stokastik programlama

Özet

Afet öncesi gerçekleştirilen hazırlık çalışmaları kapsamında değerlendirilen mahalle afet istasyonları, olası bir afet durumunda organize yardım gelene kadar yerleşim alanının ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla kurulan, içerisinde gıda ve sağlık ürünleri gibi ürünlerin bulunduğu konteyner yapılardır. Mahalle afet istasyonlarında depolanan ürünlerin bozulabilir olduğu ve afetin gerçekleşme zamanının belirsiz olduğu göz önünde bulunduğunda son kullanma tarihi yaklaşan ürünlerin yenilenmesi gerekliliği ortaya çıkmaktadır. Bu gerçekten hareketle, bu çalışmada mahalle afet istasyonlarında bulunan bozulabilir ürünlerin stoklarının yenilenmesi sürecinde kullanılacak rotaların ve söz konusu istasyonlara ürünlerin gönderildiği depoların yerlerinin belirlenmesi için çok periyotlu lokasyon-rotalama modelleri öne sürülmüştür. Öne sürülen modellerin gerçek hayat uygulamalarında kullanılabilirliği Eskişehir ili Tepebaşı ilçesine yönelik bir örnek problem ile test edilmiştir. Hesaplama sonuçları bir yandan öne sürülen modellerin gerçek hayat problemlerinde uygulanabilirliğini ortaya koyarken, diğer yandan önemli bazı yönetimsel çıkarımları da beraberinde getirmiştir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Şengüler, N., Alegöz, M. (2025). Mahalle afet istasyonlarında ürünlerin yenilenmesi için çok periyotlu lokasyon-rotalama modelleri. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, Cilt: 40 Sayı: 3, 1937–1950. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.1549003

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (24)

  1. AFAD Türkiye’de Afet Yönetimi ve Doğa Kaynaklı Afet İstatistikleri (2018). https://afad.gov.tr/kurumlar/afad.gov.tr/35429/xfiles/Turkiye_de_Afetler.pdf. Erişim tarihi Haziran 1, 2024.
  2. AFAD Türkiye Afet Risk Azaltma Planı (2022). https://www.afad.gov.tr/turkiye afet-risk-azaltma-plani-tarap. Erişim tarihi Haziran 1, 2024.
  3. Gökçe, M. A., & Ercan, E., Multi-Period Vehicle Routing & Replenishment Problem of Neighbourhood Disaster Stations for Pre-Disaster Humanitarian Relief Logistics. IFAC-Papersonline, 52 (13), 2614-2619, 2019.
  4. Yoruk, E., & Baykasoğlu, A. Research on Employing Containers as Pre-Disaster Storage Units to Enhance the Effectiveness of Post-Disaster Operations. Journal of the Faculty of Engineering and Architecture of Gazi University 40 (2), 815-828, 2025.
  5. Hürriyet (2018). https://www.hurriyet.com.tr/yerel-haberler/izmir/deprem-konteynerleri-yerlestirildi-40760594. Erişim tarihi Haziran 1, 2024.
  6. Ferreira, G. O., Arruda, E. F., & Marujo, L. G., Inventory Management Of Perishable Items In Long-Term Humanitarian Operations Using Markov Decision Processes. International Journal of Disaster Risk Reduction, 31, 460 469, 2018.
  7. Jiang, Y., Bian, B., & Liu, Y., Integrated Multi-Item Packaging and Vehicle Routing with Split Delivery Problem for Fresh Agri-Product Emergency Supply at Large-Scale Epidemic Disease Context. Journal Of Traffic and Transportation Engineering (English Edition), 8 (2), 196-208, 2021.
  8. Rawls, C. G., & Turnquist, M. A., Pre-Positioning Of Emergency Supplies for Disaster Response. Transportation Research Part B: Methodological, 44 (4), 521-534, 2010.
  9. Rawls, C. G., & Turnquist, M. A., Pre-Positioning Planning for Emergency Response with Service Quality Constraints. OR Spectrum, 33, 481 498, 2011.
  10. Görmez, N., Köksalan, M., & Salman, F. S., Locating disaster response facilities in Istanbul. Journal of the operational research society, 62 (7), 1239-1252, 2011.
  11. Rezaei-Malek, M., Tavakkoli-Moghaddam, R., Zahiri, B., & Bozorgi-Amiri, A., An Interactive Approach for Designing a Robust Disaster Relief Logistics Network with Perishable Commodities. Computers & Industrial Engineering, 94, 201-215, 2016.
  12. Özdamar, L., Ekinci, E., & Küçükyazici, B., Emergency Logistics Planning in Natural Disasters. Annals of Operations Research, 129, 217-245, 2004
  13. Hsueh, C. F., Chen, H. K., & Chou, H. W., Dynamic Vehicle Routing for Relief Logistics in Natural Disasters. Vehicle Routing Problem, 1, 71-84, 2008.
  14. Yi, W., & Özdamar, L., A Dynamic Logistics Coordination Model for Evacuation And Support In Disaster Response Activities. European Journal of Operational Research, 179 (3), 1177-1193, 2007.
  15. Akbari, V., Shiri, D., & Salman, F. S., An Online Optimization Approach to Post-Disaster Road Restoration. Transportation Research Part B: Methodological, 150, 1-25, 2021.
  16. Fragkos, M. E., Zeimpekis, V., Koutras, V., & Minis, I., Supply Planning for Shelters and Emergency Management Crews. Operational Research, 1-37, 2022.
  17. Wang, Q., Liu, Y., & Pei, H., Modelling A Bi-Level Multi-Objective Post-Disaster Humanitarian Relief Logistics Network Design Problem Under Uncertainty. Engineering Optimization, 56 (8), 1220-1254, 2024.
  18. Tavana, M., Abtahi, A. R., Di Caprio, D., Hashemi, R., & Yousefi-Zenouz, R., An Integrated Location-Inventory-Routing Humanitarian Supply Chain Network with Pre- and Post-Disaster Management Considerations. Socio Economic Planning Sciences, 64, 21-37, 2018.
  19. Qezelbash-Chamak, J., Badamchizadeh, S., & Seifi, A., A Fast-Response Mathematical Programming Approach for Delivering Disaster Relief Goods: An Earthquake Case Study. Transportation Letters, 16 (9), 1091-1114, 2024.
  20. Wang, G., Disaster Relief Supply Chain Network Planning Under Uncertainty. Annals of Operations Research, 1-30, 2024.
  21. Aliakbari, A., Rashidi Komijan, A., Tavakkoli-Moghaddam, R., & Najafi, E., A New Robust Optimization Model for Relief Logistics Planning Under Uncertainty: A Real-Case Study. Soft Computing, 26 (8), 3883-3901, 2022.
  22. Barzinpour, F., & Esmaeili, V., A Multi-Objective Relief Chain Location Distribution Model for Urban Disaster Management. The International Journal of Advanced Manufacturing Technology, 70, 1291-1302, 2014.
  23. Yoruk, E., Baykasoglu, A., & Avci, M. G., Location and Replenishment Problems of Disaster Stations for Humanitarian Relief Logistics Along with An Application. Natural Hazards, 119 (3), 1713-1734, 2023.
  24. Kara, I., & Bektas, T., Integer Linear Programming Formulations of Multiple Salesman Problems and its Variations. European Journal of Operational Research, 174 (3), 1449-1458, 2006.