Dergiler / Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi / 2020 / Cilt: 26 - Sayı: 4

Ağız ve diş sağlığı hizmeti sunan tesislerin etkinlik ölçümü için bir veri zarflama analizi modeli: İstanbul örneği

Sayfa
768–778
Yayın Tarihi
2020-08-20
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu sonuçlar, ağız ve diş sağlığı hizmetlerinde tesis büyüklüğünün etkinlik için önemli bir unsur olduğunu göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışmada, ağız ve diş sağlığı hizmeti sunan tesislerin göreli etkinliklerini ölçmek için bir Veri Zarflama Analizi (VZA) modeli önerilmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Tesislerin etkinlik performanslarına bakıldığında ise, Ağız ve Diş Sağlığı Merkezleri (ADSM) ve Ağız ve Diş Sağlığı Hastaneleri (ADSH) gibi büyük ölçekli tesislerin Eğitim Araştırma Hastaneleri (EAH) ve Devlet Hastaneleri (DH) gibi ağız ve diş sağlığı açısından küçük ölçekli tesislere göre çok daha etkin olduğu görülmüştür.
💡
Sonuç & Katkı:Bu sonuçlar, ağız ve diş sağlığı hizmetlerinde tesis büyüklüğünün etkinlik için önemli bir unsur olduğunu göstermektedir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:etkinlik analizi · veri zarflama analizi · ağırlık kısıtlama

Özet

Bu çalışmada, ağız ve diş sağlığı hizmeti sunan tesislerin göreli etkinliklerini ölçmek için bir Veri Zarflama Analizi (VZA) modeli önerilmiştir. Bu amaçla, karar verici tercihlerinin model çıktılarına, yani tedavi alternatiflerine yansıtılabildiği Ağırlık Kısıtlı VZA (AK-VZA) modeli kurgulanmıştır. Çıktıların hepsinin eşit önemde olduğunu varsayan Temel VZA (T-VZA) modeli ise karşılaştırma amacıyla kullanılmıştır. İstanbul’da Sağlık Bakanlığı’na bağlı tesisler üzerinde yapılan analiz sonuçları, önerilen AK-VZA’nın T-VZA’ya göre daha gerçekçi ve seçici sonuçlar verdiğini göstermiştir. Tesislerin etkinlik performanslarına bakıldığında ise, Ağız ve Diş Sağlığı Merkezleri (ADSM) ve Ağız ve Diş Sağlığı Hastaneleri (ADSH) gibi büyük ölçekli tesislerin Eğitim Araştırma Hastaneleri (EAH) ve Devlet Hastaneleri (DH) gibi ağız ve diş sağlığı açısından küçük ölçekli tesislere göre çok daha etkin olduğu görülmüştür. Bu sonuçlar, ağız ve diş sağlığı hizmetlerinde tesis büyüklüğünün etkinlik için önemli bir unsur olduğunu göstermektedir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

TELATAR, D. E., SARI, K. (2020). Ağız ve diş sağlığı hizmeti sunan tesislerin etkinlik ölçümü için bir veri zarflama analizi modeli: İstanbul örneği. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, Cilt: 26 - Sayı: 4, 768–778. https://ajindex.com/articles/107187

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (19)

  1. Farrell MJ, “The measurement of productive efficiency”. Journal of the Royal Statistical Society, Seri A, 120(3), 253-290, 1957. Ramanathan R. An Introduction to Data Envelopment Anaylsis, A Tool for Performans Measurement. New Delhi, Thousand Oaks, London, Sage Publications India Pvt Ltd, 2003.
  2. Charnes A, Cooper WW, Rhodes E. “Measuring the efficiency of decision making units”. European Journal of Operational Research, 2(6), 429-444, 1978. Senyücel O. Türkiye’de Elektrik Dağıtımında Hizmet Kalitesi ve Etkinlik Ölçümü. Ankara,
  3. Türkiye, Rekabet Kurumu, 2012.
  4. Linna M, Nordblad A, Koivu M. “Technical and cost efficiency of oral health care provision in Finnish health centres”. Social Science & Medicine, 56, 343-353, 2003.
  5. Özyavaş S. “Türkiye’de ağız ve diş sağlığı politikası: mevcut durum analizi”. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 21(4), 789-805, 2018.
  6. T.C. Sağlık Bakanlığı. “Sağlık İstatistikleri Yıllığı 2017 Haber Bülteni”. https://sbsgm.saglik.gov.tr/ TR,49093/saglik-istatistikleri-yilligi-2017-haber-bulteni.html (27.10.2018). T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu. “Kamu Hastaneleri İstatistik Yıllığı 2014”.
  7. T.C. Sağlık Bakanlığı, Ankara, Türkiye, 196-198, 2015. T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Kamu Hastaneleri Genel Müdürlüğü. “Ağız ve Diş Sağlığı Hizmetleri 2015”.
  8. Ankara,
  9. T.C. Sağlık Bakanlığı, Türkiye, 26-28, 2016. T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu. “Ağız ve Diş Sağlığı Hizmetleri Rapor Bülteni 2016”.
  10. Ankara, T.C. Sağlık Bakanlığı,Türkiye, 21-23, 2017. T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu. “Kamu Hastaneleri İstatistik Raporu 2017”.
  11. Ankara,
  12. T.C. Sağlık Bakanlığı, Türkiye, 195, 2018.
  13. Dyson RG, Allen R, Camanho AS, Podinovski VV, Saricco CS, Shale EA. “Pitfalls and protocols in DEA”. European Journal of Operational Research, 132, 245-259, 2001.
  14. Çakmak M, Öktem MK, Ömürgönülşen U. “Türk kamu hastanelerinde teknik verimlilik sorunu veri zarflama analizi tekniği ile sağlık bakanlığı’na bağlı kadın doğum hastanelerinin teknik verimliliklerinin ölçülmesi”. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 12(1), 1-36, 2009.
  15. Karahan A, Özgür E. Hastanelerde Performans Yönetim Sistemi ve Veri Zarflama Analizi. Ankara,
  16. Türkiye, Nobel, 2011.
  17. Tarazona MC, Clemente IM, Consuelo DV, Martínez IB. “A model to measure the efficiency of hospital performance”. Mathematical and Computer Modelling, 52, 1095-1102, 2010. Yolalan R. İşletmelerarası Göreli Etkinlik Ölçümü. Ankara,
  18. Türkiye, Milli Prodüktivite Merkezi, 1993.
  19. Charnes A, Cooper W,