Dergiler / Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Elektronik Dergisi / 2026 / Cilt: 17 Sayı: 2

Kapadokya’da İnanç Turizmi Rotaları: Üç Tematik Hıristiyanlık Mirası Rota Önerisi

Faith Tourism Routes in Cappadocia: Three Thematic Christian Heritage Route Proposals

Arif Akpınar(NEVŞEHİR HACI BEKTAŞ VELİ ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-1434-0367
Şule Aydın(NEVŞEHİR HACI BEKTAŞ VELİ ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-8760-643X
Sayfa
528–554
Yayın Tarihi
2026-06-07
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışma, sürdürülebilir turizm politikaları ve destinasyon yönetimi açısından uygulayıcılara yol gösterici nitelikte öneriler sunmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Kapadokya bölgesi, doğal oluşumları kadar zengin kültürel mirasıyla da dikkat çeken bir destinasyondur.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu çalışma, farklı özellikleri temelinde sınıflandırılan Hristiyanlık mirasına ait ziyaret yerlerini Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) desteğiyle inanç turizmi rotaları şeklinde planlamayı ve turizm sektörüne entegre etmeyi hedeflemektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışma, sürdürülebilir turizm politikaları ve destinasyon yönetimi açısından uygulayıcılara yol gösterici nitelikte öneriler sunmaktadır.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:İnanç Turizmi · Hristiyanlık Dini · Coğrafi Bilgi Sistemleri

Özet

Kapadokya bölgesi, doğal oluşumları kadar zengin kültürel mirasıyla da dikkat çeken bir destinasyondur. Kültürel unsurlar arasında en fazla öne çıkan grup ise Hıristiyanlık dini ziyaret yerleridir. Bu çalışma, farklı özellikleri temelinde sınıflandırılan Hristiyanlık mirasına ait ziyaret yerlerini Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) desteğiyle inanç turizmi rotaları şeklinde planlamayı ve turizm sektörüne entegre etmeyi hedeflemektedir. Nitel araştırma yöntemi çerçevesinde literatür taraması ile belirlenen ziyaret yerleri kurgulanan farklı rotalar şeklinde CBS yazılımları ile haritalandırılmıştır. Çalışma kapsamında "Kapadokya'nın Gizli Hazineleri", "İnancın ve Doğanın İzinde" ve "Kutsal Noktalar Dini Miras Rotası" olmak üzere üç farklı rota önerisi geliştirilmiştir. Bu rotalar hem dini hem de seküler ziyaretçiler için alternatif turizm fırsatları sunarak bölge turizminin gelişmesine katkı sağlayabilir. Çalışma, sürdürülebilir turizm politikaları ve destinasyon yönetimi açısından uygulayıcılara yol gösterici nitelikte öneriler sunmaktadır.

Abstract

The Cappadocia region stands out not only for its unique natural formations but also for its rich cultural heritage. Among the cultural elements, Christian religious sites are the most prominent group. This study aims to plan and integrate Christian heritage sites—classified based on their distinct characteristics—into faith tourism routes with the support of Geographic Information Systems (GIS). Within the framework of qualitative research, the identified sites, determined through literature review, were mapped using GIS software as part of the proposed routes. As a result, three route proposals were developed: “Hidden Treasures of Cappadocia,” “In the Footsteps of Faith and Nature,” and “Sacred Sites Religious Heritage Route.” These routes can offer alternative tourism opportunities for both religious and secular visitors, contributing to the development of tourism in the region. The study provides practical recommendations for policymakers and stakeholders in terms of sustainable tourism policies and destination management.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Akpınar, A., Aydın, Ş. (2026). Kapadokya’da İnanç Turizmi Rotaları: Üç Tematik Hıristiyanlık Mirası Rota Önerisi. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Elektronik Dergisi, Cilt: 17 Sayı: 2, 528–554. https://ajindex.com/articles/1066444

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (48)

  1. Afnarius, S., Yuliani, F., ve Akbar, F. (2019). Developing Mobile GIS Application for Religious Tourism and Its Proponent in Bukittinggi. Proceedings of Tourism Development Centre International Conference. https://doi.org/10.2478/9788395720406-009
  2. AHİKA. (2023). Kapadokya Bölgesi Turizm Sektörü Değer Zinciri ve GZFT Analizi. Nevşehir.
  3. Akgöz, E., Göral, R., ve Gürsoy, Y. (2014). Yenilik kapsamında turistik ürün çeşitlendirmesi ve kurban bayramı örneği. Selcuk University Journal of Institute of Social Sciences, 1-12.
  4. Akpınar, A., ve Aydın, Ş. (2024). Coğrafi bilgi sistemi aracılığıyla inanç turizmi rotalarının oluşturulması: Kapadokya örneği (PhD). Nevşehir Hacı Bektaş Veli University, Nevşehir.
  5. Akpınar, G., ve Koç, H. (2022). Kapadokya turizminin SWOT analizi ile incelenmesi ve bölgede turizmi geliştirmek için öneriler görünümü. Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, 7(2), 346-334. Geliş tarihi gönderen https://tutad.org/index.php/tutad/article/view/669/640
  6. Aksoy, T., Can Metin, T., Cevdet Altunel, M., Kavlak, M. Ö., Erdoğan, Ö., Korkmaz, C., … Çabuk, A. (2021). Relational analysis of publications on the use of geographic information systems in tourism-Recreation planning and management. https://doi.org/10.48119/toleho.1558730
  7. Amaro, S., Antunes, A., ve Henriques, C. (2018). A closer look at Santiago de Compostela’s pilgrims through the lens of motivations. Tourism Management, 64, 271-280. https://doi.org/10.1016/J.TOURMAN.2017.09.007
  8. Aydın, Ş., ve Akpınar, A. (2023). Faith tourism potential of Cappadocia region. Içinde M. Tuna, G. Kaya, E. Hazarhun, H. U. Mutlu, N. Yıldız, & S. B. Bayar (Ed.), Anatolian Landscape and Faith Tourism: Ancient Times to Present (ss. 343-353). Ankara: Detay Yayıncılık.
  9. Aydın, Ş., Eren, D., Çoban, Ö., ve Katlav, E. Ö. (2021). Kapadokya Bölgesi (Nevşehir): Turizm tanıtım stratejisi hedef pazar analizi raporu. Nevşehir.
  10. Benur, A. M., ve Bramwell, B. (2015). Tourism product development and product diversification in destinations. Tourism Management, 50, 213-224. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2015.02.005
  11. Boers, B., ve Cottrell, S. (2007). Sustainable tourism infrastructure planning: A GIS-supported approach. Tourism Geographies, 9(1), 1-21. https://doi.org/10.1080/14616680601092824
  12. Chen, R. J. C. (2007). Geographic information systems (GIS) applications in retail tourism and teaching curriculum. Journal of Retailing and Consumer Services, 14(4), 289-295. https://doi.org/10.1016/J.JRETCONSER.2006.07.004
  13. Chhetri, P., ve Arrowsmith, C. (2008). GIS-based modelling of recreational potential of nature-based tourist destinations. Tourism Geographies, 10(2), 233-257. https://doi.org/10.1080/14616680802000089;JOURNAL:JOURNAL:RTXG20;WGROUP:STRING:PUBLICATION
  14. Collins-Kreiner, N. (2010). The geography of pilgrimage and tourism: Transformations and implications for applied geography. Applied Geography, 30(1), 153-164. https://doi.org/10.1016/J.APGEOG.2009.02.001
  15. ÇEKÜL. (2014). Çukurova Kültürel Rota Sistemi: Mekansal Planlama Rehberi. Çekül Vakfı.
  16. ÇEKÜL. (2015). Kültür rotaları planlama rehberi. İstanbul: ÇEKÜL Vakfı - Tarihi Kentler Birliği Yayınları.
  17. Çınar, K., Zafer Kavacık, S., ve Erul, E. (2025). Bibliometric Analysis of GIS-based Tourism Research: Trends, Topics, and Future Directions in Terms of Sustainable Tourism Management. SAGE Open, 15(2). https://doi.org/10.1177/21582440251335733;ISSUE:ISSUE:DOI
  18. De Jerphanion, G. (1925). Une nouvelle province de l’art byzantin: les églises rupestres de Cappadoce (C. 5). Librairie orientaliste Paul Geuthner.
  19. Derinalp, G., ve Birdir, S. (2021). Destinasyonlarda yeni ürün geliştirme ve inovasyon. Içinde Turizmde Geleceği Anlamak: Akıllı Turizm, Hazırlıklar ve Çözümler Kongresi (s. 141). Nevşehir: Kapadokya Üniversitesi Yayınları.
  20. Egresi, I. (2016). Alternative Tourism in Turkey: Role, Potential Development and Sustainability (I. Egresi, Ed.). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-319-47537-0_15
  21. Erol, G. (2020). Kapadokya Bölgesine Gelen Yerli ve Yabancı Turistler Üzerine Dönemsel Bir İnceleme. Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 55(3), 1412-1431. https://doi.org/10.15659/3.SEKTOR-SOSYAL-EKONOMI.20.06.1381
  22. Fernandes, C., Pimenta, E., Gonçalves, F., ve Rachão, S. (2012). A new research approach for religious tourism: the case study of the Portuguese route to Santiago. Içinde Int. J. Tourism Policy (C. 4).
  23. Gavalas, D., Kasapakis, V., Konstantopoulos, C., Pantziou, G., ve Vathis, N. (2016). Scenic route planning for tourists. Personal and Ubiquitous Computing 2016 21:1, 21(1), 137-155. https://doi.org/10.1007/S00779-016-0971-3
  24. Giumbelli, E. (2019). Religious Tourism and Religious Monuments: the Politics of Religious Diversity in Brazil. International Journal of Latin American Religions, 3(2), 342-355. https://doi.org/10.1007/S41603-019-00084-0/TABLES/1
  25. Güngör, Ş. (2022). Kapadokya Kültür Yolu’nun alternati̇f turi̇zm rotası bağlamında değerlendi̇ri̇lmesi̇. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 12(3), 1784-1802. https://doi.org/10.30783/nevsosbilen.1140505
  26. Güzel, Ö. (2010). Turistik ürün çeşitlendirmesi kapsamında yeni bir dinamik: İnanç turizmi. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 2(2), 87-100.
  27. Haq, F., ve Medhekar, A. (2018). The Benefits of applying GIS in Spiritual Tourism Management and Promotion. Içinde S. Chaudhuri & N. Ray (Ed.), GIS Applications in the Tourism and Hospitality Industry.
  28. Ijaz, A. (2021). Types of Religious Tourism. Içinde Global Development of Religious Tourism (ss. 297-309). IGI Global.
  29. Jolivet-Levy, C. (2002). Etudes Cappadociennes / Studies in Byzantine Cappodocia. Pindar Press. Geliş tarihi gönderen https://books.google.com.tr/books?id=s-OyEAAAQBAJ
  30. Kumar, N., Kshirsagar, R., Mungantiwar, C., ve Mukherjee, S. (2025). Disaster Oriented Tourism Planning: Risk Management and Vulnerability Assessment by Using Geographic Information System. European Economic Letters (EEL), 15(3), 1001-1011. https://doi.org/10.52783/eel.v15i3.3495
  31. Lim, K. H., Chan, · Jeffrey, Karunasekera, S., Leckie, · Christopher, Kwan, B., Lim, H., … Leckie, C. (2018). Tour recommendation and trip planning using location-based social media: a survey. Knowledge and Information Systems 2018 60:3, 60(3), 1247-1275. https://doi.org/10.1007/S10115-018-1297-4
  32. Özen, İ. A., ve Akpınar, A. (2023). Current issues in Cappadocia World Heritage Sites within sustainable tourism management implications from online reviews. Içinde M. A. Ercan & K. Aydıner (Ed.), Valorising Underground Built Heritage in Cappadocia (ss. 93-110). Rome: Cnr Edizioni.
  33. Özen, İ. A., ve Özdemir, G. (2019). Kapadokya sıcak hava balonculuğu üzerine nitel bir araştırma. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 9(2), 579-595.
  34. Raj, R. (2012). Religious tourist’s motivation for visiting religious sites. International Journal of Tourism Policy, 4(2), 95-105. https://doi.org/10.1504/IJTP.2012.048997
  35. Restle, M. (1967). Byzantine wall painting in Asia Minor I-III. Recklinghausen, Vienna, 246.
  36. Rinschede, G. (1992). Forms of religious tourism. Annals of Tourism Research, 19(1), 51-67. https://doi.org/10.1016/0160-7383(92)90106-Y
  37. Santos, X. M. (2002). Pilgrimage and tourism at Santiago de Compostela. Tourism Recreation Research, 27(2), 41-50. https://doi.org/10.1080/02508281.2002.11081219
  38. Schilbrack, K. (2010, Aralık). Religions: Are there any? Journal of the American Academy of Religion, C. 78, ss. 1112-1138. https://doi.org/10.1093/jaarel/lfq086
  39. Smith, V. L. (1992). Pilgrimage and Tourism: The Quest in Guest; Special Issue. Geliş tarihi gönderen https://books.google.com.tr/books?id=xkEbzwEACAAJ
  40. Šoltésová, M., Iannaccone, B., Štrba, Ľ., ve Sidor, C. (2025). Application of GIS Technologies in Tourism Planning and Sustainable Development: A Case Study of Gelnica. ISPRS International Journal of Geo-Information 2025, Vol. 14, Page 120, 14(3), 120. https://doi.org/10.3390/IJGI14030120
  41. Sucu, F., ve Mantaş, Ş. (2025). Coğrafi Bilgi Sistemleri Destekli Turizm Rota Planlaması: Nevşehir İli Örneği. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 13(1), 468-484. https://doi.org/10.21325/JOTAGS.2025.1568
  42. TBB, TKB, ve ÇEKÜL. (2012). Kapadokya Yön Planı: Vizyon Geliştirme Kurulu Toplantı Raporu.
  43. Temren, B. (1998). Din antroplojisi açısından inanç ve din olgusuna ilişkin bir değerlendirme. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi, 38(1-2), 301-311.
  44. Terzidou, M., Scarles, C., ve Saunders, M. N. K. (2017). Religiousness as tourist performances: A case study of Greek Orthodox pilgrimage. Annals of Tourism Research, 66, 116-129. https://doi.org/10.1016/j.annals.2017.06.009
  45. UNESCO. (2024). Routes of Santiago de Compostela: Camino Francés and Routes of Northern Spain - UNESCO World Heritage Centre. Geliş tarihi 14 Ocak 2024, gönderen World Heritage Convention website: https://whc.unesco.org/en/list/669/
  46. Yildirim, M., ve Turan, G. (2012). Sustainable development in historic areas: Adaptive re-use challenges in traditional houses in Sanliurfa, Turkey. Habitat International, 36(4), 493-503. https://doi.org/10.1016/j.habitatint.2012.05.005
  47. Erol, G. (2020). Kapadokya Bölgesine Gelen Yerli ve Yabancı Turistler Üzerine Dönemsel Bir İnceleme. Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 55(3), 1412-1431. https://doi.org/10.15659/3.SEKTOR-SOSYAL-EKONOMI.20.06.1381
  48. Smith, V. L. (1992). Pilgrimage and Tourism: The Quest in Guest; Special Issue. Geliş tarihi gönderen https://books.google.com.tr/books?id=xkEbzwEACAAJ