Dergiler / Kadim / 2024 / Sayı 8

İki Bin Yıllık Geleneğin Sonu: 19. Yüzyıl Karadeniz’de Yunus Avcılığı ve Balık Yağı Endüstrisi

The End of a Two-Thousand- Years-Old Tradition: Porpois Hunting and Fish Oil Industry in the Black Sea during the 19th century

Dergi
Kadim
Sayfa
115–142
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu makalede dönem kaynakları, görsel materyaller, yerel anlatılar ve olay incelemeleri temel kaynakları arasında yer almaktadır ve balık yağının kullanım alanlarının nasıl genişlediği ve bu endüstrinin yunus popülasyonu üzerindeki etkileri değerlendirilmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu makalede insan ve yunusların etkileşimini tarih disiplini içerisinde araştırılmakta ve alanın sınırları denizcilik, biyoloji ve sosyolojiyle etkileşimlerle genişletilmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bölgedeki yunus avcılığının ve balık yağı endüstrisinin sosyo-ekonomik etkileri ele alınmakta, Sanayi Devrimi'nden sonra çevresel sonuçlarını ve gelişmelerini ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu makalede dönem kaynakları, görsel materyaller, yerel anlatılar ve olay incelemeleri temel kaynakları arasında yer almaktadır ve balık yağının kullanım alanlarının nasıl genişlediği ve bu endüstrinin yunus popülasyonu üzerindeki etkileri değerlendirilmektedir.
🔬Tür:Laboratuvar & Saha Deneyi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Yunus · Yunus Avcılığı · Balık Yağı Endüstrisi

Özet

Bu makalede insan ve yunusların etkileşimini tarih disiplini içerisinde araştırılmakta ve alanın sınırları denizcilik, biyoloji ve sosyolojiyle etkileşimlerle genişletilmektedir. Bölgedeki yunus avcılığının ve balık yağı endüstrisinin sosyo-ekonomik etkileri ele alınmakta, Sanayi Devrimi'nden sonra çevresel sonuçlarını ve gelişmelerini ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Geleneksel olarak başta aydınlatma olmak üzere deri, demircilik ve gemi inşa sektöründe istifade edilen balık yağının kullanım alanı Endüstri Devrimi’nden itibaren genişlemiştir ve ekosistemin bozulmasına neden olmuştur. Avcılık, yüksek tonajlı buhar gemileri ve modern teknikler sayesinde artmış ve böylece doğayı zarara uğratmış ve o memeli türünün yok olma tehlikesi yaratmış ve türleri zarara uğratmıştır. Yunus avcılığı bir zanaat olarak Doğu Karadeniz ve Kafkasya şehirleri için hayati önem taşırken, Karadeniz'in batı bölgesi gelişmelere uyum sağlayamadı veya balık yağı endüstrisinden faydalanamamıştır. Bu makalede dönem kaynakları, görsel materyaller, yerel anlatılar ve olay incelemeleri temel kaynakları arasında yer almaktadır ve balık yağının kullanım alanlarının nasıl genişlediği ve bu endüstrinin yunus popülasyonu üzerindeki etkileri değerlendirilmektedir.

Abstract

This article investigates the human interaction with dolphins within the discipline of history by extending the field's limits and offering interaction with maritime, biology, and sociology. It explores the evolution of porpoise hunting and the fish oil industry in the Eastern Black Sea region from the 19th century to the hunting prohibition. It aims to reveal the socio-economic impacts of porpoise hunting and the fish oil industry on the area, along with the environmental consequences and developments after the Industrial Revolution. Since then, fish oil use has expanded beyond its traditional applications in the lighting, leather, blacksmithing, and shipbuilding industries. So, it initiated ecosystem degradation, hurting the species. While dolphin hunting was vital in Eastern Black Sea and Caucasian cities, the western part of the Black Sea region could not adapt to the advancements or benefit from the fish oil industry. Dolphin hunting has escalated due to high-tonnage steamships and modern techniques, thus damaging nature and creating a danger of extinction for that mammal species. The primary sources include contemporary sources of the period, visual materials, local narratives, and event analyses to describe how the industry expanded and how it affected the dolphin population.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Uygun, S. (2024). İki Bin Yıllık Geleneğin Sonu: 19. Yüzyıl Karadeniz’de Yunus Avcılığı ve Balık Yağı Endüstrisi. Kadim, Sayı 8, 115–142. https://ajindex.com/articles/1023211

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (4)

  1. Başkanlık Osmanlı Arşivi (BOA). Cevdet Maliye (C.ML), 474/193/12. Dâhiliye İrade-i Umumiye (DH.İ.UM), 93/1. İrade Dâhiliye (İ. DH), 682/47514. Hariciye Nezareti Tahrirat (HR. TH. 71/25). Meclis-i Vâlâ (MVL), 645/31. Meclis-i Vâlâ (MVL), 683/88. Meclis-i Vâlâ (MVL), 836/38. Cumhuriyet Arşivi (CA.), 541, 44242, 210164, Sıra 1, 3, 5, 7,8, (16.01 1930); (02.01.1930). Cumhuriyet Arşivi (CA.), 61.4.13, (21. 01.1936). ACCIM (Archives de la Chambre de Commerce et d’Industrie Marseille) ACCIM, Anneles du Commerce Exterieur Turquie, Faite Commerciaux, S. 1, Ministres de l’Agriculture du Commerce et des Travaux Publics, 3. Seri Numarası: 190, (Paris: 1895). AFL (Archives de l’Association French Lines) AFL. 1997 002 4467, Rapport General de Service de Samsun, Chapitre 1, Personnel, 1906. Bilge, İbrahim. “Amatörlerin avlayacakları balıklar ve av araçları ile av yerleri”. Balık ve Balıkçılık. 21/2 (Nisan 1974), 35-41. Bilge, İbrahim. “Balık Ürünlerimiz ve Bizlere Düşen Görev”. Balık ve Balıkçılık. 23/4 (Ağustos 1975), 19-21. Bilge, İbrahim. “Su ürünleri Problemi ve Alınması Gereken Tedbirler”. Balık ve Balıkçılık, 22/5 (Ekim 1974), 33-35. Acara, Altan. “Balık Yağlarının İstihsali”. Balık ve Balıkçılık Mecmuası. 1/12 (Aralık 1956), 7-8. Bertrand, Le gerant du Consulat de Franmce a Trebizonde, Turquie d’Asie, Commerce de Trebizonde en 1889. Ministére du commerce, de l’industrie et des colonies, Bulletin consulaire Français recueil des rapports commerciaux. 20/2. Semestre, Paris: 1890. Bıjışkyan, Minas. Karadeniz Kıyıları Tarih ve Coğrafyası 1817-1819. trc. Hırand D. Andressyan. İstanbul: Edebiyat Fakültesi Basımevi, 1969. Bulletin mensuel de la Chambre de commerce française de Constantinople. 23/268. İstanbul: 31 Temmuz 1909. Bulletin mensuel de la Chambre de Commerce Française de Constantinople. 13/145. İstanbul: 30 Nisan 1899. Bulletin mensuel de la Chambre de Commerce Française de Constantinople. 19/219, İstanbul: 30 Haziran 1905. Bulletin mensuel de la Chambre de Commerce Française de Constantinople. 24/281. İstanbul: 31 Ağustos1910. Ahmet Mithat Efendi. Sayyadane bir Cevalan. ed. Davut Yılmaz. İstanbul: Kapra Yayıncılık, 2002. Alfred H. Allen. Commercial Organic Analysis
  2. Cilt.Philadelphia: P. Blakiston & Co., 1887. Alfred H. Allen, An Introduction to the Practice of Commercial Organic Analysis
  3. Cilt. London: 1882. Cuinet, Vital. La Turquie d'Asie, géographie administrative: statistique, descriptive et raisonnée de chaque province de l'Asie Mineure
  4. Cilt. Pa