Dergiler / Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi / 2023 / Cilt: 28 Sayı: 3

Bazı makarnalık buğday çeşitlerinde Fe, Zn ve Fe+Zn gübre uygulamalarının sarı pas hastalığının şiddetine etkileri

Effects of Fe, Zn and Fe+Zn fertiliser applications on the severity of yellow rust disease in some durum wheat varieties

Sayfa
694–711
Yayın Tarihi
2023-12-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Mirzabey 2000 çeşidi için Fe gübre dozu uygulamalarında hastalık şiddetinde azalmaların, daha çok erken dönemde (-%16.69) olduğu değerlendirilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu araştırmada, bazı makarnalık buğday çeşitlerinin fenolojik dönemlerinde farklı dozlarda uygulanan mineral gübre uygulamalarının pas hastalığının şiddeti üzerine etkileri 2018-2019 yetiştirme sezonunda araştırılmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Makarnalık (Kızıltan 91, Eminbey, Çeşit-1252 ve Mirzabey) ve standart buğday çeşitlerine (Morocco ve Little Clup) kardeşlenmeden sapa kalkma dönemine kadar olan farklı dozlarda Fe (Fe5, Fe10, Fe20), Zn (Zn7.5, Zn15, Zn30) ve kombinasyonları (Fe+Zn (5+7.5), Fe+Zn (10+15), Fe+Zn (20+30)) uygulanmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Mirzabey 2000 çeşidi için Fe gübre dozu uygulamalarında hastalık şiddetinde azalmaların, daha çok erken dönemde (-%16.69) olduğu değerlendirilmiştir.
🔬Tür:Deneysel Tarla Denemesi
📍Kapsam:2018-2019 Verileri
⚙️Değişkenler:Makarnalık Buğday · Çok Bantlı (Hiperspektral) Veriler · Mineral Gübreler

Özet

Bu araştırmada, bazı makarnalık buğday çeşitlerinin fenolojik dönemlerinde farklı dozlarda uygulanan mineral gübre uygulamalarının pas hastalığının şiddeti üzerine etkileri 2018-2019 yetiştirme sezonunda araştırılmıştır. Makarnalık (Kızıltan 91, Eminbey, Çeşit-1252 ve Mirzabey) ve standart buğday çeşitlerine (Morocco ve Little Clup) kardeşlenmeden sapa kalkma dönemine kadar olan farklı dozlarda Fe (Fe5, Fe10, Fe20), Zn (Zn7.5, Zn15, Zn30) ve kombinasyonları (Fe+Zn (5+7.5), Fe+Zn (10+15), Fe+Zn (20+30)) uygulanmıştır. Farklı dozda gübre uygulamalarına karşın hastalık şiddetindeki değişimler 4 farklı fenolojik dönemde ArcGIS‘ın “Image Classification” modülünde kontrolsüz sınıflandırma yöntemiyle değerlendirilmiştir. Gübre uygulaması yapılmayan çeşitlerle kıyaslandığında, erken dönemde makarnalık Kızıltan-91 ve Çeşit-1252 çeşitlerinde Fe ve Zn gübre uygulamalarının tüm dozlarda hastalık şiddetinde azalmaya neden olmuştur. Eminbey çeşidinde Fe, Zn ve Fe+Zn gübre dozu uygulamalarında hastalık şiddetinde değişen düzeylerde artışlar belirlenirken, en fazla artışlar orta-geç dönemde (+%200) saptanmıştır. Mirzabey 2000 çeşidi için Fe gübre dozu uygulamalarında hastalık şiddetinde azalmaların, daha çok erken dönemde (-%16.69) olduğu değerlendirilmiştir.

Abstract

In this study, the effects of mineral fertiliser applications at different doses on the severity of rust disease during the phenological stages of some durum wheat varieties were investigated during 2018-2019 production period. Different doses of Fe (Fe5, Fe10, Fe20), Zn (Zn7.5, Zn15, Zn30) and their combinations (Fe+Zn (5+7.5), Fe+Zn (10+15), Fe+Zn (20+30)) were applied to durum (Kiziltan 91, Eminbey, Variety-1252 and Mirzabey) and standard wheat varieties (Morocco and Little Clup) from tillering to stalk emergence. Changes in disease severity against different doses of fertiliser applications were evaluated by uncontrolled classification method in "Image Classification" module of ArcGIS in 4 different phenological periods. Fe and Zn fertiliser applications caused a decrease in disease severity at all doses in durum cultivars Kiziltan-91 and Variety-1252 in the early period compared to the cultivars without fertiliser application (control). In Eminbey cultivar, Fe, Zn and Fe+Zn fertiliser dose applications caused increases in disease severity at different levels, while the highest increases were found in the middle-late period (+200%). For Mirzabey 2000 variety, it was evaluated that the decreases in disease severity in Fe fertiliser dose applications were mostly in the early period (-16.69%).

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

AYDOĞDU, M., AKAN, K. (2023). Bazı makarnalık buğday çeşitlerinde Fe, Zn ve Fe+Zn gübre uygulamalarının sarı pas hastalığının şiddetine etkileri. Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, Cilt: 28 Sayı: 3, 694–711. https://ajindex.com/articles/1020192

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (10)

  1. Abd-El-Kareem, F., El-Mougy, N.S., El-Gamal, N.G., & Fotouh, Y.O. (2004). Induction of resistance in squash plants against powdery mildew and Alternaria leaf spot diseases using chemical inducers as protective or therapeutic treatments. Egyptian Journal of Phytopathology, 32 (1-2), 65-76. https://doi.org/10.21657/soilst.1328499
  2. Agrios, G.N. (2005). Plant pathology. 5th edn, Elsevier Academic Press,
  3. California, USA. Akan, K. (2019). Sarı pas (Puccinia striiformis f. sp. tritici) hastalığına dayanıklı makarnalık buğday hatlarının geliştirilmesi. Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi, 6 (4), 661-670. https://doi.org/10.30910/turkjans.633548
  4. Anonim (2019). Ankara Yenimahalle Lokasyonu İklim Verileri. T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü. Atkinson, D., & McKinlay, R.G. (1997). Crop protection and its integration within sustainable farming systems. Agriculture, Ecosystems & Environment, 64 (2), 87-93. https://doi.org/10.1016/S0167-8809(97)00026-1
  5. Batish, D.R., Singh, H.P., Setia, N., Kohli, R.K., Kaur, S., & Yadav, S.S. (2007). Alternative control of littleseed canary grass using eucalypt oil. Agronomy for Sustainable Development, 27, 171-177. https://doi.org/10.1051/agro:2007008
  6. Bolle-Jones, E.W., & Hilton, R.N. (1956). Zinc-deficiency of Hevea brasiliensis as a predisposing factor to Oidium infection. Nature, 177 (4509), 619-620. Camprubí, A., Estaún, V., El Bakali, M.A., Garcia-Figueres, F., & Calvet, C. (2007). Alternative strawberry production using solarization, metham sodium and beneficial soil microbes as plant protection methods. Agronomy for Sustainable Development, 27, 179-184. https://doi.org/10.1051/agro:2007007
  7. Cat, A., Tekin, M., Akan, K., Akar, T., & Catal, M. (2021). Races of Puccinia striiformis f. sp. tritici identified from the coastal areas of Turkey. Canadian Journal of Plant Pathology, 43 (sup2), S323-S332. https://doi.org/10.1080/07060661.2021.1978000
  8. Cat, A., Tekin, M., Akan, K., Akar, T., & Catal, M. (2023). Virulence characterization of the wheat stripe rust pathogen, Puccinia striiformis f. sp. tritici, in Turkey from 2018 to 2020. Canadian Journal of Plant Pathology, 45 (2), 158-167. https://doi.org/10.1080/07060661.2023.2166126
  9. Cat, A., Tekin, M., Catal, M., Akan, K., & Akar, T. (2017). Wheat stripe rust and breeding studies for resistance to the disease. Mediterranean Agricultural Sciences, 30 (2), 97-105.
  10. Çat Ahmet (2022). Tescilli makarnalık buğday (Triticum durum) çeşitlerinin sarı pas