Dergiler / Toplum ve Demokrasi Dergisi / 2008 / Cilt: 2 Sayı: 4

Sivil Toplumun Yeni Aktörleri Olarak İslami Eğilimli Kadın Dernekleri

Sayfa
71–90
Yayın Tarihi
2016-07-25
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Ele alınan derneklerdeki aktivist kadınların bu konulardaki görüşleri ve kimlik algıları incelenmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:1980’lerde İslamcı kadınlar kamusal ve özel alanda İslami pratikleri daha görünür kılmaya çalışırken, moderniteyi reddetmeyerek Kemalist çağdaşlaşmanın araçlarından kendi dünya görüşleri çerçevesinde faydalanmışlardır. ‘28 Şubat Süreci’yle gelen siyasetten uzaklaşma ve türban sorunu yüzünden dışlanmışlık, şehirdeki eğitimli dindar kadını laik devlet ve İslami ideolojinin erkek egemen yapılarını ve pratiklerini sorgulamaya yöneltmiş ve bir bireysellik arayışının önünü açmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu çalışma, demokratikleşme sürecine katılmak ve toplumsal cinsiyet eşitsizliklerini sorgulamak iddiasındaki yeni dindar kadın hareketliliğinin temsilcilerine bakmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Ele alınan derneklerdeki aktivist kadınların bu konulardaki görüşleri ve kimlik algıları incelenmektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:İslamcı hareket · dindar kadın · kimlik

Özet

1980’lerde İslamcı kadınlar kamusal ve özel alanda İslami pratikleri daha görünür kılmaya çalışırken, moderniteyi reddetmeyerek Kemalist çağdaşlaşmanın araçlarından kendi dünya görüşleri çerçevesinde faydalanmışlardır. ‘28 Şubat Süreci’yle gelen siyasetten uzaklaşma ve türban sorunu yüzünden dışlanmışlık, şehirdeki eğitimli dindar kadını laik devlet ve İslami ideolojinin erkek egemen yapılarını ve pratiklerini sorgulamaya yöneltmiş ve bir bireysellik arayışının önünü açmıştır. Bu çalışma, demokratikleşme sürecine katılmak ve toplumsal cinsiyet eşitsizliklerini sorgulamak iddiasındaki yeni dindar kadın hareketliliğinin temsilcilerine bakmaktadır. İslami eğilimli kadın derneklerinde dindar kadın kimliğinin yeniden inşası bağlamında öne çıkan ve reformculuğun açmazları, feminizmle ilişki, kadın hareketi içindeki konumları ve örgütsel kapasite geliştirmeye ilişkin meselelerin altı çizilmektedir. Ele alınan derneklerdeki aktivist kadınların bu konulardaki görüşleri ve kimlik algıları incelenmektedir.

Abstract

In the 1980s, as the Islamic women were involved in making the Islamic practices visible in the private and public spheres, they also made use of the components of Kemalist modernization in line with their worldviews without totally rejecting modernity. However, de-politicization and exclusion due to the türban problem following the ‘Process of 28 February’ have forced the well-educated pious women of the cities to question the patriarchal structures and practices of the secular state and the Islamist ideology, and opened the way for a quest for individuality. This study looks at the representatives of this novel form of pious women’s activism, with a claim to get involved in the democratization process and challenging gender inequalities. It underlines the issues in the Islamic-oriented women’s associations raised in the context of the reconstruction of the pious women’s identity, such as dilemmas of reformism, relationship to feminism, their place in the women’s movement and organizational capacity building. The views of the activist women in these associations on these issues and their perception of identities are analyzed.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Akman, C. A. (2016). Sivil Toplumun Yeni Aktörleri Olarak İslami Eğilimli Kadın Dernekleri. Toplum ve Demokrasi Dergisi, Cilt: 2 Sayı: 4, 71–90. https://ajindex.com/articles/1009023

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (1)

  1. kesimdeki erkeklere yöneltilen eleştiriler dolaylı olarak ve cılız bir sesle çıksa da, kendi tartışmalarında kadın sorununa dine reformcu bir bakış açısı ile bakılması gerektiğini vurgulanmaktadır. Burada üstü örtük de olsa benimsenen reformcu yaklaşım ve feminist bakış açısı arasında süregelen bir gerilim vardır. Bugünün İslami eğilimli kadın dernekleri diğer kadın grup ve dernekleriyle ve hatta Kemalist kadın dernekleriyle de iletişime açık olarak, kadının insan hakları, modernite karşısında din, kimlik tartışmaları, İslam ve laiklik gibi konularda kadını bir özne olarak ortaya koyan bir yaklaşım geliştirme çabasındadır. Bu noktada, İslamcı kadınlarla birarada olmayı reddeden laik(çi) kadın kitlesiyle ve örgütleriyle aralarındaki mesafe, genel ve/veya toplumsal cinsiyet odaklı sorunları ancak beraber ve yeniden düşünerek ortaya çıkabilecek ve demokratikleşme için son derece gerekli oydaşmanın önünde en büyük engel olarak durmaktadır. Diğer taraftan, dindar kadının kimlik siyasetinin bugün en önemli unsuru laik kesim tarafından damgalanmışlığın (ve ötekileştirmenin) getirdiği derin bir gücenmişlik duygusudur. Başörtüsü sorunu İslami camianın kadınlarının üst-orta sınıf ve entellektüel bakışa yakın duran örgütlü kesiminde kurumsal enerjilerin büyük kısmını vakfettikleri en önemli meseledir. Bununla birlikte, dindar kadın bu sorunun bugün erkek siyasetçilerin erkek-egemen bir tarzda kadın üzerinden yürüttükleri bir savaşı haline geldiğinin de farkındadır. Bu savaşın nesnesi olmayı reddeden dindar kadın sivil toplumun aktörü olarak demokratikleşme ve toplumsal uzlaşma ve kadın haklarının geliştirilmesi için özne olarak kadın unsurununun önemini keşfetmiş görünüyor. Bu farkındalık ve diğer kesimlerdeki kadınlarla diyaloğa açık olmak demokratikleşmede ve dindar kadının güçlenme sürecinde önemlidir. Bununla birlikte, din ve modernitenin bağdaştırılmasında kadının rolünün ve reformcu çizgilerinin keskinleşmesi, organizasyon kapasitelerinin dindar ve dindar olmayan bütün kadınların sorunlarına kulak verecek, daha geniş kadın kitlelerine hitap edebilecek ve diğer dindar kadınları da temsil edebilecek yetkinliğe dönüşebilmeleri gerekmektedir. Acar, F., 1991, “Women in the Ideology of Islamic Revivalism in Turkey‟ içinde Islam in Modern Turkey: Religion, Politcs and Literature in a Secular State, eds. Tapper, R. & Tauris, I. B., London, pp. 280-303. _____, 1995, “Women and Islam in Turkey,” içinde Women In Modern Turkish Society: A Reader, ed. Tekeli, Ş., Zed Book L