Dergiler / Sağlık Bilimleri ve Meslekleri Dergisi / 2015 / Cilt: 2 Sayı: 1

Vardiyalı ve Nöbet Sistemi Şeklindeki Çalışma Düzeninin Hemşireler Üzerine Etkisi

-

Sayfa
33–45
Yayın Tarihi
2015-06-11
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulgular: Hemşirelerin %56.2’si 30-39 yaş grubunda, %38.8’i 15 yıl ve üzeri çalışma deneyimine sahip, %47.1’i gece ve gündüz şeklinde ve servis hemşiresi olarak çalışmakta (%64.6), %35.2’inin ise bir sağlık sorunu vardır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu araştırma, vardiyalı ve nöbet sistemi şeklindeki çalışma sisteminin hemşireler üzerine etkisinin olup olmadığının belirlenmesi amacıyla yapılmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Yöntem: Tanımlayıcı tipte planlanan çalışmanın evrenini Trabzon il merkezindeki dört kamu ve bir üniversite hastanesinde çalışan 1657 hemşire oluşturmuştur.
💡
Sonuç & Katkı:Bulgular: Hemşirelerin %56.2’si 30-39 yaş grubunda, %38.8’i 15 yıl ve üzeri çalışma deneyimine sahip, %47.1’i gece ve gündüz şeklinde ve servis hemşiresi olarak çalışmakta (%64.6), %35.2’inin ise bir sağlık sorunu vardır.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Hemşire · vardiyalı çalışma · nöbet şeklinde çalışma

Özet

Bu araştırma, vardiyalı ve nöbet sistemi şeklindeki çalışma sisteminin hemşireler üzerine etkisinin olup olmadığının belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı tipte planlanan çalışmanın evrenini Trabzon il merkezindeki dört kamu ve bir üniversite hastanesinde çalışan 1657 hemşire oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemi, %5 güvenirlikte tabakalı oranlı örnekleme tekniği kullanılarak seçilen ve araştırma anketini yanıtlamayı kabul eden 477 hemşire oluşturmuştur. Araştırmanın verileri Ocak-Haziran2014 tarihleri arasında ilgili hastanelerden yazılı izin ve hemşirelerden sözel onay alındıktan sonra yüz yüze görüşme yöntemi ile toplanmıştır. Anket formunda yer alan sorular hemşirelerin demografik özellikleri ve çalışma saatlerinin fiziksel sağlıklarını, uyku, yemek düzeni gibi günlük yaşam aktivitelerini, sosyal ve aile yaşamlarını, psikolojik sağlıklarını ve güvenliklerini nasıl etkilediğine yönelik olarak kapalı ve açık uçlu soru formunda hazırlanmıştır. Verilerin analizinde sayı ve yüzdelik dağılımı ve ki-kare testi kullanılmıştır. Sonuçlar p≤0.05 anlamlılık düzeyinde değerlendirilmiştir. Bulgular: Hemşirelerin %56.2’si 30-39 yaş grubunda, %38.8’i 15 yıl ve üzeri çalışma deneyimine sahip, %47.1’i gece ve gündüz şeklinde ve servis hemşiresi olarak çalışmakta (%64.6), %35.2’inin ise bir sağlık sorunu vardır. Hemşirelerin %87.4’ü çalışma saatlerinin sosyal ve aile yaşamları üzerine, %87.2’si psikolojik sağlıkları üzerine, %95.2’si fiziksel sağlıkları üzerine ve %77.6’sı kendi güvenlikleri üzerine bir ya da birden fazla olumsuz etkisi olduğunu bildirmişlerdir. Sonuç: Vardiyalı ve nöbetli çalışmanın, hemşireler üzerinde fizyolojik, psikolojik sağlıkları, sosyal yaşamları ve kendi güvenlikleri üzerinde olumsuz etkileri olduğu saptanmıştır.

Abstract

Objective: The purpose of this study is to investigate the opinions of nurses about their working systems and their state of being affected by these systems. Methods: The universe of this descriptive study consisted of 1657 nurses working in 4 state hospitals and a university hospital in Trabzon city center. Having been selected by using 5% proportional stratified sampling technique 477 nurses accepting to respond the research survey constituted the sample. After receiving written permission from the hospitals and verbal consent from the nurses, data were collected in January- June 2014 using face to face interview technique. The survey questions were prepared as closed and open ended questions including how nurses' demographic characteristics and working hours affect their physical health, daily activities such as sleeping and eating layouts, social and family life, psychological health and safety. The data evaluated consisted of numeric values, percentage distributions and Chi-square. Results were evaluated at a significance level of p < 0.05. Findings: 56.2 % of the nurses were 30-39 years old, 38.8 % had 15 years or more work experience, 47.1 % worked day and night, 64.6 % worked as ward nurses and 35.2% had a health problem. %87.4, 87.2%, 95.2%, 77.6 % of the nurses reported that working hours had one or more adverse effects on their social and family life, psychological, physical health and their own safety respectively. Conclusion: Shift work and rotating shift schedules were found to have adverse effects on nurses ‘physiological, psychological health, social life and their own safety

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ÇALIK, K. Y., AKTAŞ, S., BULUT, H. K., ANAHAR, E. Ö. (2015). Vardiyalı ve Nöbet Sistemi Şeklindeki Çalışma Düzeninin Hemşireler Üzerine Etkisi. Sağlık Bilimleri ve Meslekleri Dergisi, Cilt: 2 Sayı: 1, 33–45. https://ajindex.com/articles/1004922

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (12)

  1. THD (Türk Hemşireler Derneği). 7 gün-24 saat / hasta başında Türkiye’de hemşirelerin çalışma koşulları. Ankara: 2008. (Güncelleme tarihi: 10.10.2012; Erişim taarihi: 10.10.2014). mebk12.meb.gov.tr/meb_iys./04111333_trkhemrelerderne.docx Çalıyurt O. Sirkadiyen uyku uyanıklık düzenini etkileyen iş ve çalışma gruplarında uyku kalitesinin değerlendirilmesi. [Uzmanlık Tezi]. Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı, Edirne, Türkiye, 1998.
  2. Nicholson PJ, D’Auriat DAP. Shift work, health, the working time regulations and health assessments. Occup Med 1999; 49(3):127-137.
  3. Ursavaş A, Ege E. Uyku apne sendromu ve trafik kazaları. Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 2004;30 (1):37-41. Knutsson A. Health disorders of shiftworkers. Occupatioanal Medicine 2003; 53:103-108.
  4. Yıldız AN, Gedikli FG, Küçükbiçer B. Vardiyalı çalışmalarda iş sağlığı ve güvenliği konuları. Ankara: Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu Yayını, Aydoğdu Ofset; 2012.
  5. International Labour Organization. “What is workplace stress?”. (Güncelleme tarihi: 10.3.2001; Erişim tarihi: 02.10.2014). http://www.ilo.org/public/english/protection/safework/stress/whatis.htm
  6. DeMoss C, Mcgrail M, Haus E, Crain L, Asche S. Health and performance factors in health care shift workers. Journal of Occupational Enviromental Medicine 2004; 46: 1278-1281. Gedikli FG. Otomotiv sektöründe faaliyet gösteren bir işyerinde vardiya sistemi ile yapılan çalışmanın sağlık ve güvenlik üzerine etkileri, [Yüksek Lisans Tezi]. Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara, Türkiye, 2008.
  7. Selvi Y, Özdemir PG, Özdemir O, Aydın A, Beşiroğlu L. Sağlık çalışanlarında vardiyalı çalışma sisteminin sebep olduğu genel ruhsal belirtiler ve yaşam kalitesi üzerine etkisi. Düşünen Adam Psikiyatri ve Nörolojik Bilimler Dergisi 2010;23(4): 238-243.
  8. Ohayon MM, Lemoine P, Arnaud-Briant V, Dreyfus M. Prevalence and consequences of sleep disorders in a shift worker population. J Psychosom Res 2002; 53(1):577-583.
  9. Akerstedt T, Wright KP. Sleep loss and fatigue in shift work and shift work disorder. Sleep Med Clin 2009; (4):257-271.
  10. Axelsson J, Akerstedt, Kecklund G, Lowden A. Tolerance to shift work how does it relate to sleep and wakefulness? Int Arch Occup Environ Health 2004;77:121-9.
  11. Dorrien J, Lamond N, Heuvel C, Pincombe J, Rogers A, Dawson D. A pilot study of the safety implications of australian nurses’ sleep and work hours. Chronobiology International 2006; 23( 6):1149-1163.
  12. Drake CL, Roehrs T, Richardson G,