YENİ ASUR DEVLETİ’NİN KUZEY YAYILIMI VE DOĞU ANADOLU’NUN TARİHÎ COĞRAFYASI

Özet

Yeni Asur Devleti’nin değişik amaç ve stratejiler içeren kuzey yayılım politikalarında, Doğu Anadolu bölgesi belirleyici bir rol oynamıştır. Doğu Anadolu’nun Asur için cazibe merkezi olmasının en önemli nedeni, yeraltı ve yerüstü zenginlikleridir. Zira Asurluların Doğu Anadolu ve Urartular üzerine yapmış oldukları seferleri anlatan metinlerin analizi, söz konusu seferlerin kökeninde ekonomik nedenlerin yattığını bütün açıklığıyla gözler önüne sermektedir. Özellikle Malatya ve çevresi, işlek bir yol üzerinde bulunan konumu ve zengin maden kaynaklarına sahip oluşu nedeniyle, Yeni Asur Devleti’nin kuzey yayılım politikasının öncelikli hedeflerinden birisini oluşturmuştur. Geç Hitit Şehir Devletleri üzerindeki Urartu etkisini ortadan kaldırmak, Asur’un kuzey seferlerinin bir diğer önemli amacını oluşturmuştur. İşte bu çalışmanın amacı, Asur ve Urartu kaynakları ışığında, Yeni Asur Devleti’nin bölge üzerindeki siyasal ve sosyo-ekonomik hedeflerini gözler önüne sermektir. Bu yönüyle çalışma, M.Ö. I. Bin yıl Asur-Urartu ilişkileri ve Doğu Anadolu’nun tarihî coğrafyası konusunda genel bir değerlendirmeyi de içermektedir.