PREDICTION OF BLAST INDUCED GROUND VIBRATIONS BY USING ARTIFICIAL NEURAL NETWORKS

PATLATMA KAYNAKLI TİTREŞİMLERİN YAPAY SİNİR AĞLARI KULLANILARAK TAHMİNİ

Abdulkadir KARADOĞAN, Meriç Can ÖZYURT, Ülkü Kalaycı ŞAHİNOĞLU, Ümit ÖZER

Abstract

In this study, artificial neural networks (ANN) were used as a tool for estimation of blast-inducedvibrations. For this purpose, the blast shots carried out in a quarry in Istanbul were monitored andthe blast-induced vibrations were recorded.Peak Particle Velocities (PPV) and Scaled Distances (SD) of 24 events were recorded in thefirst 12 shots, subjected to statistical analysis and the site-specific ground vibration propagationequation was obtained. This data set was also used to train an ANN model while SD was aninput and PPV was an output; and a new model, that used to estimate blast-induced vibrationsin the related field, was developed. Using the vibration propagation equation and the developedANN model, blast-induced vibrations were estimated for 19 shots performed subsequently, andthe results were compared with 37 recorded vibration data. It was seen that there was linearrelationship with a high correlation between the values calculated with the equation and recordeddata; and there was linear relationship with a higher correlation between outputs of ANN modeland recorded data.

Özet

Bu çalışmada patlatma kaynaklı titreşim hızının tahmin edilmesinde yapay sinir ağları (YSA) kullanılmıştır. Bu kapsamda, İstanbul’da bulunan bir taşocağında yapılan patlatmalar izlenmiş ve patlatmalardan kaynaklanan titreşimler kayıt altına alınmıştır. İzlenen ilk 12 atımda kaydedilen 24 olaya ait maksimum parçacık hızları ile ölçekli mesafeler istatiksel analize tabi tutulmuş ve sahanın spesifik titreşim yayılım denklemi elde edilmiştir. Bu veri seti ayrıca, ölçekli mesafenin giriş, maksimum parçacık hızının ise çıkış olduğu bir YSA modelinin eğitilmesinde kullanılmış; ve ilgili sahada patlatma kaynaklı titreşimlerin tahmin edilmesinde kullanılan yeni bir model geliştirilmiştir. Titreşim yayılım denklemi ve geliştirilen YSA modeli kullanılarak, sonradan izlenen 19 atım için titreşim hızı tahminleri yapılmış, elde edilen değerler ile kaydedilen 37 olay karşılaştırılmıştır. Titreşim yayılım denklemi ile hesaplanan değerler ile kaydedilen olaylar arasında yüksek korelasyonlu doğrusal bir ilişki olduğu; YSA modelinin çıkışları ile kaydedilen olaylar arasında ise daha yüksek korelasyonlu doğrusal bir ilişki olduğu görülmüştür.