Dergiler / Dergiabant / 2019 / Cilt: 7 Sayı: 14

Emevî Halifesi Ömer b. Abdülazîz’in Sosyal Hizmet Uygulamaları

Social Service Applications by the Umayyad Caliph Omar b. Abdulaziz

Sayfa
616–636
DOI
—

Özet

Sosyal hizmetler; hem fert hem de toplumun refahını hedefleyen bir disiplindir. Engelli, yaşlı, borçlu, zımmî, köle, yolcu, hükümlü, kimsesiz çocuk ve kadınlara yönelik her türlü destek sosyal hizmetlerin alanına girer. Ayrıca toplumun geneline yönelik yaşam şartlarını kolaylaştırıcı ve kaliteyi artırıcı faaliyetler de sosyal hizmet kapsamına dahildir. Ömer b. Abdülazîz sosyal hizmet uygulamaları konusunda İslâm Tarihinin ve Emevîlerin en önemli halifelerindendir. O, Emevîlerde kendisinden önceki halifelerin özellikle mâlî alandaki bazı yanlış uygulamalarına son vermiştir. Böylece devlet gelirlerinin büyük çoğunluğu topluma yönelik sosyal hizmetlere aktarılmıştır. Bunun sonucunda, yukarıda sayılan sosyal hizmet kapsamındaki gruplar her konuda desteklenmiş, toplumun geneline yönelik mâlî uygulamalar, eğitim-öğretim ve sağlık uygulamaları yaygınlaştırılmıştır. Bu çalışmanın temel amacı, sosyal hizmet kavramının aslında içerik olarak İslâm medeniyetinde uygulandığını Ömer b. Abdülazîz (99-101/717-720) dönemi özelinde göstermektir.

Abstract

Social services; it is a discipline aimed at the welfare of both the individual and society. All kinds of support for the disabled, the elderly, the debtor, the zimmi, the slave, voyager, the prisoner, the orphaned children and women fall within the scope of the social services. In addition, activities aimed at the general society are included in the scope of the social services. Omar b. Abdulaziz is one of the most important caliphs of Islamic history on social work practices. He ended some of the wrong practices in the financial field. Thus, the majority of state revenues were transferred to social services. As a result, the groups in the social services mentioned above have been supported in all subjects. Purpose of this study is to show that the concept of social service is actually applied in the context of Islamic civilization, in the special of Omer b. Abdulaziz period.

Anahtar kelimeler: Ömer b. Abdülazîz, Çocuk, Sosyal hizmetler, Sağlık, Eğitim