THE ACCOUNTING ASPECT OF COPYRIGHTS IN PUBLISHING SECTOR

Abstract

The aim of this study is to present the accounting aspect of in meabs of asserting the methods of payment, to calculate the copyright payments, and to explain the special accounts of copyright payments and fundamentals of special accounting records. Copyrights, which are of intellectual properties, hace been classified in our country in common law as part of "intangible rights". Turkish Tax Laws also generally use this concept. An enterprise can pay copyrights to an author in three different ways. These are as follows: copyrights according to the sales amount, according to the output, and according to lump sum. Different accounting records are used according to the calculation of the copyrights and the copyright occurred is recognized as periodic expense or production cost according to the expenses. While recording copyright expenses as periodic or production expenses causes a change in periodic income and loss of an enterprise, the most profitable copyright convention is that made according to the sales amount. Enterprises can generate incomes by selling the copyrights of a work they already acquired to another domestic or international company.

Özet

Bu çalışmanın amacı; yayıncılık sektöründe önemli bir konu olan telif haklarının muhasebe boyutunun ortaya konularak telif ödeme şekillerinin gösterilmesi, telif ödemelerinin hesaplanması, telif ödemeleri ile ilgili özellikli hesapların ve telifle ilgili özellikli muhasebe kayıtlarının yapılış esaslarının açıklanmasıdır. Fikri mülkiyet haklarından olan telif hakları, Ülkemizde önceden beri genel hukuk içinde “gayri maddi haklar” içinde düşünülmüştür. Türk Vergi kanunları da genellikle bu kavramı kullanmaktadır. İşletme eser sahibine telif hakkını üç farklı yolla ödeyebilir bunlar; satış miktarı üzerinden telif, üretim miktarı üzerinden telif veya tek seferde ödenen teliftir. Telifin hesaplanma şekline göre farklı muhasebe kayıtları yapılmakta ve ortaya çıkan telif giderleri hesaplanma şekline göre dönemsel gider veya üretim gideri olarak muhasebeleştirilmektedir. Telif giderlerinin hesaplanma şekline göre dönemsel veya üretim gideri olarak kaydedilmesi işletmenin dönem kâr ve zararı üzerinde değişikliğe sebep olurken işletme için en verimli olan telif anlaşması satış üzerinden yapılan anlaşmalardır. İşletmeler telif hakkını satın aldıkları bir eseri yurt içinde veya yurt dışında bir başka firmaya satarak gelir edebilirler.