KURGUSALLIK / İTİBÂRÎLİK BAĞLAMINDA EDEBİYAT

Özet

Bütün güzel sanatların; dolayısıyla bütün güzel sanat eserlerinin temel değer ve niteliklerinden birisi itibârîliktir. Edebiyat da güzel sanatların ana dallarından biri olduğuna göre, onun ve onun sınırları içinde kalan bütün edebî türlerin veya eserlerin temel değer ve niteliklerinden birisi itibârîlik olmalıdır. Prof. Dr. Şerif Aktaş tarafından dilimize ve edebiyat bilimimize kazandırılan itibârî/kurgusal ve itibârîlik/kurgusallık kavramlarının Türkçedeki kullanımına baktığımızda, çok büyük ölçüde “anlatma esasına bağlı eser/türler”in olay örgüsü, şahıs kadrosu, zaman, mekân ve anlatıcı gibi temel unsurlarının nitelenmesinde kullanıldığını görürüz. Her türlü sanat eseri gibi, her türlü edebiyat eseri de, temel unsurları durumundaki muhtevası, yapısı ve dili bakımından ve daha da önemlisi, söz konusu temel unsurların ferdî ve orijinal sentezinde hayat bulan “bütün”ün terkibi açısından kurgusal/itibârî bir metindir.