Studies on Adaptation Abilities of Some Soybean (Glycine max (L.) Merill) Varieties and Lines Under Main Crop Conditions of Aksaray Region

Ana Ürün Koşullarında Bazı Soya (Glycine max (L.) Merill) Hat ve Çeşitlerinin Aksaray Bölgesine Adaptasyonu Üzerine Çalışmalar

Abstract

This research was carried out in Sapmaz village, Aksaray city in 2014 in order to determine some agricultural characteristics and yield properties of the some soybean varieties and lines under the main crop conditions in the Central Anatolia Region. Soybean genotypes BDSA 05, BATEM 317, BATEM 207, BDUS 04, BATEM 223, KAMA, BATEM 306, KANA, KASM 02 (KA03-03- 03), KASM 03 (KA03-03-04), ARISOY, ATAEM 7, NOVA, BRAVO were used as a material in this study. Field experiment was conducted based on Randomized Completely Block Design with three replications. Plots consisted of 3 rows 3 m long spaced, 5 cm apart where the 90 seeds were planted. Variance analysis was performed for each character. According to the results, it was determined that the differences for first pod height, plant height, thousand grain weight and grain yield of the lines and varieties were highly significant. Results of this study indicated that; registered variety ATAEM 7 (498.42 kg/da) and BATEM 317 (467.5 kg/da) line in respect to yield and investigated agricultural characteristics can be grown in Aksaray main crop conditions.

Özet

Yağlı tohumlu bitkilerden olan soya fasulyesi dünyada en önemli endüstri bitkilerinden bir tanesidir. Bu araştırma; İç Anadolu Bölgesinde ana ürün koşullarında bazı soya çeşit ve hatlarının verim ve tarımsal özelliklerini belirlemek amacıyla 2014 yılında Aksaray ili Sapmaz Köyünde yapılmıştır. Araştırmada BDSA 05, BATEM 317, BATEM 207, BDUS 04, BATEM 223, KAMA, BATEM 306, KANA, KASM 02, KASM 03, ARISOY, ATAEM 7, NOVA, BRAVO ismindeki soya genotipleri materyal olarak kullanılmıştır. Deneme Aksaray`da tesadüf blokları deneme deseninde 3 tekerrürlü olarak kurulmuştur. Her parselde 3 sıra, 70 cm sıra arası, 5 cm sıra üzeri olacak şekilde 3 metrelik sıraların her birine 90 tohumun ekimi gerçekleştirilmiştir ve ortadaki sıra hasat edilmiştir. Çalışma sonunda varyans analizlerine göre hat ve çeşitler arasında 1000 tane ağırlığı, ilk bakla bağlama yüksekliği, bitki boyu ve tohum verimi açısından farklılık söz konusu olduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak; tane verimi ve incelenen diğer özellikler göz önüne alındığında tescilli çeşit olan ATAEM 7 (498.42 kg/da) ile aday çeşit olan BATEM 317 (467.5 kg/da) Aksaray ana ürün koşulları için ümitvar genotipler olarak belirlenmiştir.