APPOINTMENT OF M. S. VORONTSOV AS NAMESTNIC TO THE CAUCASIA

Abstract

As many other states the Russian Empire also saw it was necessary to establish an imperial local administration in order to make the lands included in its borders a part of homeland. However, it had been not easy in practice, especially in regions where non-Russian population was dominant and which had special conditions. One of these regions was Caucasus. By the last quarter of the 18. Century the Russian Empire succeeded in transforming its military occupations in the region. It achieved to establish its first provincial administration in these lands in 1785. The Russian local administration, which continued with various structural and legal changes within the framework of authority-responsibility from 1785 to 1845, was determined by Petersburg due to its inability to adapt to the regional conditions and the strategies and policies followed by the army rulers with different approaches that were appointed to the head of this administration failed to achieve its aims. These failures resulted in the Russian dominance into a deep crisis especially in the second quarter period of 19. Century. All these negativities accelerated the administrative reforms to solve the crisis. Moreover, it was decided to establish the Namestnik administration that meant a great concession from the centralist policies in the region. This decision brought about the selection of the statesman to be appointed with the title of Tsar Namestnik. This study aims to deal with this change in the Russian administration in the Caucasus and the appointment of M.S. Vorontsov. As to improve our claims firsthand sources and the examination works and especially Russian archival documents were used.

Özet

Birçok devlet gibi Rusya İmparatorluğu da sınırlarına dâhil ettiği toprakları vatanın bir parçası haline getirmek için buralarda imparatorluk mahalli idaresini kurmayı zaruret olarak görmüştür. Fakat bu zarureti gidermek uygulamada bilhassa gayri Rus nüfusun hâkim olduğu ve özel şartlara sahip bölgelerde pek kolay olmamıştır. Bu bölgelerden biri de Kafkasya’dır. XVIII. yüzyılın son çeyreği itibarıyla bölgedeki askerî işgallerini hukuki egemenliğe dönüştürmeyi başaran Rusya İmparatorluğu, bu topraklardaki ilk taşra yönetimini 1785’te kurmuştur. Bu tarihten 1845 yılına kadarki süreçte uğradığı çeşitli yapısal ve yetki-sorumluluk çerçevesindeki hukuksal değişimlerle birlikte sürdürülen Kafkasya’daki Rus mahalli idaresi, bölge şartlarıyla uyum gösterememesi ve bu idarenin başına atanan birbirinden farklı yaklaşımlara sahip ordu mensubu idarecilerin izledikleri strateji ve politikalar nedeniyle Petersburg’un belirlediği hedeflere ulaşmada başarısız kalmıştır. Bu başarısızlıklar, bilhassa XIX. yüzyılın ikinci çeyreğinde alevlenen Kafkas halklarının bağımsızlık savaşıyla bölgedeki Rus hâkimiyetini derin bir krize sürüklemiştir. Bütün bu olumsuzluklar, söz konusu krizi çözmeye yönelik idari reform çalışmalarını hızlandırmış ve 1845 yılına gelindiğinde bölgede merkeziyetçi politikalardan büyük bir ödün verilmesi anlamına gelen namestniklik idaresinin kurulmasına karar verilmiştir. Bu karar ise söz konusu nev-i şahsına münhasır yönetimin başına “Çar Namestniği” unvanıyla atanacak devlet adamının seçimi konusunda hassasiyeti doğurmuştur. Kafkasya’daki Rus idaresindeki bu değişimi ve yeni kurulacak olan idarenin başına dönemin önde gelen komutan ve yöneticilerinden M. S. Vorontsov’un atanma sürecini ele alan bu çalışmada Rusça arşiv belgeleri başta olmak üzere birinci el kaynaklar ve tetkik eserlerden faydalanılmıştır.

Keywords: Rusya İmparatorluğu, Kafkasya Namestnikliği, I. Nikolay, M. S. Vorontsov