BEYİMBET MAYLİN’İN ‘ŞUĞA’NIN BELGİSİ’ ADLI HİKÂYESİ ÜZERİNE BİR TAHLİL DENEMESİ

Özet

Yirminci yüzyılın başındaki Kazak nesrinin gelişim sürecinde Beyimbet Maylin’in katkısı büyüktür. Onun hikâyelerinde toplumsal gerçekçiliğin hâkim olduğu belirgindir. Çocukluk yıllarından itibaren yaşamın zorluklarına maruz kalan yazar, kendisinin gördüklerini ve yaşadıklarını eserlerinde estetik ifadelerle betimlemiştir. Bunun yanı sıra tarihin derinliklerine inmeden, çağının zihniyeti ile değişimlerini derin duygularla ifade ederek, toplumdaki küçük meselelere de önemle baktığı görülmektedir. Anlatma esasına bağlı eserlerinde yerel yöneticilerle birlikte, toplumun aksaklıkları ve eksikliğini eleştirerek alt ve orta sınıfların yaşamını gerçekçi bir şekilde anlatmıştır. Bu çalışmada, Türk edebiyatında yaygın olarak kullanılan çağdaş metin çözümleme yöntemi kullanılmıştır. Bu bağlamda Beyimbet Maylin’in “Şuga’nın Belgisi” öyküsü yapı, tema ve anlatım bakımından incelenerek, metnin edebi değeri ve yazarın görüşleri dikkatlere sunulmuştur. Metnin tahlili sırasında Kazak halkının yirminci yüzyılın başlarındaki siyasi ve kültürel yaşamı, metnin yapısı, kişi, zaman ve mekân kavramları üzerinde durulmuştur. Bununla birlikte metnin dil ve anlatım özellikleri ele alınmıştır.

Abstract

The unique writer Beimbet Mailin made a significant contribution to the development of Kazakh prose in the early twentieth century. Obviously, a socialist-realistic approach prevails in his stories. The writer, who has been exposed to the difficulties of life since his childhood, described what he saw and experienced in his works with aesthetic expressions. In addition to this, it is seen that he takes care of minor issues in society, without going into the depths of history, expressing the mentality and changes of his age with deep feelings. In his stories, he not only realistic described the life of the lower and middle classes, but also critically analyzed the situation in society. In this study, we analyzed B. Mailin’s story “Shuganın belgisi” using a modern method of text analysis, which is widely used in Turkish literature, and tried to determine the literary value of the text and the views of the writer. In the course of the analysis of the text, the political and cultural views of the Kazakh people at the beginning of the twentieth century, the structure of the text, the concepts of character, time and space were analyzed, and the topic was determined. Linguistic features and writing style have been clarified.

Anahtar kelimeler: Yirminci yüzyılın başlarında Kazak edebiyatı, nesir, sosyalist-gerçekçi yaklaşım, gerçeklik, metin analizi