Journals / Tiyatro Araştırmaları Dergisi / 2007 / Cilt: 23 - Sayı: 23
Çehov'dan Beckett'e Köprü Sözcükler Words Bridging Chekhov to Beckett
- Pages
- 89–98
- DOI
- —
Özet
Anton Çehov’un oyunlarında sunulan dünya Samuel Beckett’in sergilediği dünyayı önceler niteliktedir. Gün ışığının gözleri acıttığı Beckettyen dünyanın kapıları, içe dönük ve yaşadığı dünyaya inanmakta güçlük çeken Çehov tarafından aralanmıştır. Çehov’un yitip giden değerlere ağıtlarında teni incelten sözcüklerin, Beckett’in hiçliğe vurgu yapan oyunlarında insanın kaçınamadığı yazgısını, ölümü işaret ettiği görülür. Çehov’un oyun kişileri dünyaya bakışlarını özetleyen kimi sözcükleri özellikle birer ‘leitmotive’ gibi kullanırlar. Çehov’da dikkat çekici tekrarlarla rastladığımız bu sözcükler/sözcük grupları Beckett oyunlarında daha oylumlu bir işlev taşırlar. Artık sözcükler oyun kişilerinin duruşunu yansıtmaktan öteye geçerek oyunun durduğu zemini belirlemektedir. Beckett’te Çehov’un izlerini ararken sözcükler arasındaki sessizliklerin de üzerinde durulması gerekmektedir; söz,ses ve sessizlik arasındaki ilişki iki yazarın kurguladığı dünyada önemli roller üstlenmektedir. “Çehov’da Beckett’e Köprü Sözcükler” başlıklı bildirinin temel izleği, Çehov’un Beckettyen dünyaya kapıyı aralarken kullandığı anahtar sözcüklerin ardına düşmek; toplumsal arka plana bir dünya sahnesi olarak bakıp bu sahnede uçuşan repliklerin geçirdiği değişimi”diyaloga” değil “sözcükler” ile “sessizliğe” odaklanarak okumak ve bu okuma serüvenin sonuçlarını paylaşmaktır.