TÜRKÇEDE HAYVAN ADLARI 1: TÜRKÇE SÖZLÜK’TEKİ TEMEL SÖZLÜKBİRİMLER BAĞLAMINDA TÜRKÇENİN HAYVAN EVRENİ

Özet

Bu çalışma, standart Türkiye Türkçesinin hayvan evreninin ortaya konulması amacıyla hazırlanmıştır ve genel dil kullanıcısının hayvan evreninde yer alan bütün hayvan adlarını (zoonimleri) tespit etmek iddiasındadır. Çalışmada genel dil kullanıcısının sözvarlığının sınırlarının nasıl belirleneceği sorunsalı bir kenara bırakılarak, bu dil kullanıcısının sözvarlığını -görece- en iyi yansıtan kaynakların, üyesi olduğu dilin genel sözlükleri olduğu kabul edilmiştir. Buna göre çalışmanın veri tabanını, 2011 yılında Türk Dil Kurumu tarafından basılan Türkçe Sözlük oluşturmaktadır. Ancak örneklemde yalnızca veri tabanındaki ana maddebaşları / temel sözlükbirimler yer almaktadır; bu sözlükbirimlerin sayısı 1.103’tür. Çalışmada hayvanlar zoologlarca yapılan ayrıntılı tasnifleri bakımından ele alınmamış, daha genel ve zooloji bilim dalının uzmanlarınca önem arz eden ayrıntılardan arındırılarak değerlendirilmiştir. Çalışmada hayvan adlarıyla ilgili veri eleştirel bir gözle ele alınmış ve başka çalışmalara da malzeme olabilmesi bakımından bütünlüklü olarak paylaşılmıştır; daha sonra verideki hayvan adları yapı, sözcük evreni, kaynak dil ve eşanlamlılık bakımlarından incelenmiştir.