From Gogol’s ‘Overcoat’: The Origins of Left(ist) Historiographies in Marxist Historiographies

Gogol’un ‘Palto’sundan: Sol(cu) Tarihyazımlarının Marksist Tarihyazımlarındaki Kökenleri

Abstract

Marxist historiography is often associated with the Soviet Union. That is why it is often assumed that it had gone nearly extinct after the collapse of the Soviet Union. The notion of left(ist) historiography on the other hand is more generic, more flexible, but vague. Its conceptual borders are not as clear as those of Marxist historiography. This is due to the fact that some strands of Marxist historiography expanded their views on the basis of gender, ethnicity, culture and other potential axes of oppression, repression and suppression, to evolve into left(ist) historiographies. This evolution paved the way for the relatively younger areas of economic history, social history, labor history, feminist history etc. Secondly, various Marxist historians had already left the ranks of the Soviet Union either due to the acts of the Soviet Union that they find unacceptable or due to the influence of Latin American popular movements which do not completely follow the Soviet recipe for revolution and socialism. Thus, in this paper, we present and discuss the origins of left(ist) historiography in Marxist historiographies.

Özet

Marksist tarihyazımı, çoğunlukla Sovyetler Birliği ile ilişkilendirilir. Bu nedenle, yine çoğunlukla onun neslinin Sovyetler Birliği’nin çöküşünden sonra neredeyse tükendiği varsayılır. Öte yandan, sol(cu) tarihyazımı kavramsallaştırması, daha genel, esnek ama muğlaktır. Onun kavramsal sınırları, Marksist tarihyazımınınki kadar açık ve net değildir. Bu, kimi Marksist tarihyazımı yönelimlerinin kendi görüşlerini toplumsal cinsiyet, etnisite, kültür ve diğer potansiyel zulüm, baskı ve bastırma eksenleri temelinde genişletmelerinden ileri gelmektedir. Bu evrim, görece daha yeni olan ekonomik tarih, toplumsal tarih, emek tarihi, feminist tarih vd. gibi alanların önünü açtı. Bu nedenle, Marksist tarihyazımının Sovyetler Birliği’nin çöküşünden sonraki ölüm ilanına karşın, o, büyük ölçüde, sol(cu) tarihyazımının çeşitli biçimlerinde ve tarih araştırmalarının görece daha güncel alanlarında sağ kalmayı bildi. Dahası, Marksist tarihyazımlarının kimi biçimleri, var olmayı sürdürerek Sovyetler sonrası dünyadaki gelişmelere yanıt verdi. Sovyetler Birliği’yle birlikte çekip gitmediler. Bunun nedeni, çeşitli Marksist tarihçilerin Sovyetler Birliği çizgisini, Sovyetler’in kabul edilemez buldukları kimi hareketleri nedeniyle ya da Sovyet devrim ve sosyalizm reçetesini tümüyle izlemeyen Latin Amerikalı halk hareketlerinin etkisi dolayısıyla çok önceden terk etmiş olmalarıydı. Bu makalede, sol(cu) tarihyazımının Marksist tarihyazımlarındaki kökenlerini sunuyor ve tartışıyoruz.

Keywords: Marksizm, tarihyazımı, Marksist tarihyazımı, solculuk, solcu tarihyazımı