The Etymology of Istanbul: Making Optimal Use of the Evidence

İSTANBUL’UN ETİMOLOJİSİ: MEVCUT KANITLARDAN MÜMKÜN OLDUĞUNCA FAYDALANILARAK

Abstract

The discussion of the origin of the Turkish city name Istanbul that began wellover a century ago has divided scholars into two groups: those who accept the Greekphrase εἰς τὴν πόλιν (or similar) as the source of the name, vs. those who try to traceit back directly to Greek Κωνσταντινούπολις ~ Κωνσταντινόπολις. The writings ofboth parties are encumbered by poor Turcology, inaccurate attention to early recordsand an overly narrow view of medieval Anatolian Greek phonetics. More scrupulousexamination of all three types of evidence has revealed a more interesting picture thanhas previously been suggested.

Özet

Türkçe bir şehir ismi olan İstanbul’un kökeni hakkında neredeyse yüz yıldırdevam eden tartışma bilim adamlarını, kelimenin kaynağını εἰς τὴν πόλιν vb. biçiminegötürenler ve kelimeyi doğrudan Yunanca Κωνσταντινούπολις ~ Κωνσταντινόπολιςbiçimine götürmeye çalışanlar olarak ikiye bölmüştür. Konuyu araştıranlarınzayıf Türkoloji bilgisi, önceki kayıtlara yönelik hatalı yaklaşımları ve Orta ÇağYunancasının fonetiğine dair oldukça kısıtlı fikirleri sebebiyle her iki grubun dafaraziyeleri atıl ve verimsiz kalmıştır. Buradaki konuyla ilgili üç tür kanıtın birazdaha itinalı incelenmesi, günümüze değin söylenenlerden daha dikkat çekici bir resmiortaya koymuştur.