XVIII. YÜZYIL AFYONKARAHİSAR’DAKİ EĞİTİM KURUMLARI, VAKIFLAR VE VAKIF GÖREVLİLERİ (HURUFAT DEFTERLERİNE GÖRE)

Özet

Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde vakıf sisteminin gelişmesi, şehirlerin sosyo-kültürel alanda gelişmelerine büyük katkı sağlamıştır. Vakıfların siyasi, ticari, iktisadi, ictimai, eğitim ve kültür açısından önemli görevleri bulunmaktadır. Bu çalışmamızda XVIII. yüzyılda Afyonkarahisar şehrinin gelişimine etkisi bulunan eğitim kurumları, vakıflar ve vakıf görevlileri hakkında bilgi verilmeye gayret edilmiştir. Çalışmamızın ana kaynağı olarak Vakıflar Gelen Müdürlüğü arşiv kaynaklarından Hurufat Defterleri kullanılmıştır. Bu kaynaklar XVIII. yüzyıl Afyonkarahisar’ının dinî, kültürel, sosyal ve iktisadi durumlarının ortaya konulabilmesi açısından büyük önem arz etmektedir. Afyonkarahisar kazasına ait toplam yirmi bir adet defter incelenmiştir. Bu belgelerin tamamı XVIII. yüzyıl Afyonkarahisar’ın merkez mahalleleri ile çevresinde bulunan köy ve kasabalara ait kayıtlardan oluşmaktadır. Defterlerin tamamının tasnifi yapılarak Afyonkarahisar’da bulunan eğitim kurumları, vakıflar ve görevlilerin ücretleri tespit edilmiştir.