I’tidhār and Isti’ṭāf Poetry in the Period of Andulisian Caliphate

Abstract

I’tidhār and isti’ṭāf poetry is a kind of poem which the poet uses to express his regret for the satires he speaks about the rulers or to clear himself from the slanders or to apologize and seek for mercy from the rulers in the face of the negative situation caused by jealous people. In these poems, the slandered poet generally speaks of the services, wars and good character of the one from whom he seeks forgiveness and praises him. Afterwards, he tries to express his innocence in the face of the slander he fell victim to. In the period of Andalusian Caliphate, there are many poets who have been imprisoned for a slander against him and a political incident or a similar situation. Especially, the number of these poets is higher at the “Period of Hājibism” (under the rule of Amiries). These poets appealed to i’tidhār and isti’ṭāf poetry to get rid of these difficult situations. In this study, the poets who appealed to i’tidhār and isti’ṭāf poetry and their poems in the period of the Andalusian Caliphate are examined. After giving a brief information about i’tidhār and isti’ṭāf poetry, the poetry being talked about in the period of Andalusian Caliphate and the events that caused those poets to write such kind of poems are narrated.

Özet

İ‘tizâr ve isti‘taf şiiri, bir şairin yöneticiler hakkında söylediği hicivden ötürü duyduğu pişmanlığı dile getirmede veya atılan iftiralardan kendisini temize çıkarmada veyahut kıskanç insanlar sebebiyle gelişen menfi durum karşısında, hükümdardan özür ve merhamet dilemek suretiyle kullandığı şiir türüdür. Bu şiirler de genellikle iftiraya uğrayan şair, affını istediği kişinin bazı hasletlerinden, hizmetlerinden, savaşlarından bahseder ve onu över. Daha sonra da içinde bulunduğu durumu dillendirip, kendisine atılan iftira karşısında masumiyetini ifade etmeye çalışır. Endülüs Hilafet Dönemi’nde kendisine atılan bir iftiradan, karıştığı siyasî olaylardan ve benzeri durumlardan hapse düşmüş birçok şair vardır. Özellikle “Hâciblik Dönemi” denilen Âmiriler’in yönetimde söz sahibi oldukları dönemde bu şairlerin sayısı daha fazladır. Bu şairler, içine düştükleri bu zor durumdan kurtulmak için i‘tizâr ve isti‘tâf şiirine müracaat etmişlerdir. Bu çalışmada Endülüs Hilafet Dönemi’nde i‘tizâr ve isti‘tâf şiiri söyleyen şairler ve şiirleri incelenmiştir. İ‘tizâr ve isti‘tâf şiirleri hakkında kısa bir bilgi verildikten sonra Endülüs Hilafet Dönemi’nde i‘tizâr ve isti‘tâf şiiri kaleme alan şairlerin şiirleri ile bu şiiri söylemelerine sebep olan olaylar aktarılmıştır.

Keywords: Arap Dili ve Edebiyatı, Endülüs, Hilafet Dönemi, İ‘tizâr, İsti‘tâf