Televizyon Belgesel Filmleri Anlatı Yapısının İzler Kitle Beklentilerine Etkileri Ve Örnek Belgesel Film Çözümlemesi

Abstract

Documentaries are about what has happened, what is happening, and what will happen. A documentary takes the picture of life. In this photograph, sometimes there is pain, sometimes tears, sometimes happiness, sometimes joy, sometimes war, sometimes screams, and sometimes tears, etc. The language of this presentation brings forth the style, narrative structure, format, form and type of the documentary. The subjects, events, facts, people, objects, places, and similar other objects shown in the documentary depends on the specified format, narrative structure and genre, which are blended, drawn and edited in the documentary. In this process, the production of the documentary occurs for social purposes. The basic purpose of the documentary is to change the perspectives of people. In the present study, which was dealt with in this context, the subjects such as what the documentary film is, its types, the effects of documentary films on the expectations of the audience were discussed in a theoretical context. These topics were examined in the narrative structure of the television documentary films, and were then discussed in the context of the documentary film “Renkler” (i.e. “the Colors”), which was selected as an example for the present study. The analysis of the documentary “Renkler”, which was selected as an example for the study, was carried out with the Content Analysis Method. The purpose of the study was to seek the answers to the following questions: Which of the audience expectations were met in the documentary that was analyzed? Did the narrative structure of the documentary “Renkler” meet the expectations of the audience? The universe of the study consisted of all television documentaries broadcast on national television channels in Turkey in 2019. The documentary “Renkler”, which was presented by Ayhan Sicimoğlu, was selected as the sampling in line with the Purposeful Sampling Method. In the Result part of the study, it was concluded that the narrative characteristics of the television documentary “Renkler” were effective in meeting the expectations of the audience.

Özet

Belgesel yaşanmış olan, yaşanan, yaşanacak olana ilişkindir. Yaşamın fotoğrafını çeker belgesel. Çekilen bu fotoğrafın içinde kimi zaman acı, kimi zaman gözyaşı, kimi zaman mutluluk, kimi zaman sevinç, kimi zaman savaş, kimi zaman çığlık, kimi zaman gözyaşı, vb. konular vardır. Bu konular ve konuların dili, sunumu, tarzı, anlatı yapısı, belgeselin formatını, biçimini, türünü çıkarır karşımıza. Belirlenen formata, anlatı yapısına, türe bağlı olarak gösterilen konu, olay, olgu, kişi, nesne, mekan, vb. öğeler belgeselin içinde harmanlanır, çekilir, kurgulanır. Bu süreçte belgeselin üretimi sosyal amaçla gerçekleşir. Belgeselin temel amacı, insanların bakış açılarını değiştirmeye yöneliktir. Bu çerçevede ele alınan çalışmada belgesel filmin ne olduğu, belgesel filmin türleri, belgesel filmin izler kitle beklentilerine etkileri teorik çerçevede ele alınmıştır. Ele alınan konular televizyon belgesel filminin anlatı yapısı içinde incelenmiş ve çalışmaya örnek olarak seçilen Renkler isimli belgesel film üzerinde tartışılmıştır. Çalışmaya örnek olarak seçilen Renkler belgeselinin çözümlemesi içerik analiz yöntemi ile yapılmıştır. Çözümlemesi yapılan belgeselde izler kitle beklentilerinden hangileri karşılanmıştır? Renkler isimli belgeselin anlatı yapısı, izler kitle beklentilerini karşılamış mıdır? Sorularının cevabı çalışmanın amacını oluşturmuştur. Yapılan çalışmanın evrenini 2019 yılında Türkiye’de ulusal televizyon kanallarında yayınlanan tüm televizyon belgeselleri oluşturmuştur. Ayhan Sicimoğlu’nun sunduğu Renkler belgeseli çalışmaya amaçlı örneklem kapsamında seçilmiştir. Çalışmanın sonuç kısmında, Renkler belgeselinin izler kitle beklentilerinin karşılanmasında, televizyon program anlatı özelliklerinin etkili olduğu sonucuna varılmıştır.