Four Concepts Expressing the Change in the Value of the Fulûs in Islamic Law: Rahs, Galâ, Kesâd, Inkıta’

İslam Hukukunda Fulûs’un Değerinde Değişimi İfade Eden Dört Kavram: Rahs, Galâ, Kesâd, Inkıta’

Abstract

Until the paper money is cured in the Islamic countries, “Dinar” and “Dirhem” produced from gold and silver are used with currencies produced from other metals called “Fels” (p. Fulûs). Gold and silver are created as money in classical sources. For this reason, the change in value / purchasing power does not affect the transaction in any way from the legal side. Fulûs is a nominal currency. The change in these currencies affects the transaction. Four terms are used in the Islamic Law sources for the change in the fulûs purchasing power. To withdraw completely from the market / To get rid of it, “Inkıta’”; departing from the cessation “Kesâd”; appreciation “Galâ” and for depreciation of the concepts “Rahs” are used. Because of this act, if the money was a debt of embezzlement and a change in the value of the day of payment had come to the fore, the Islamic Lawyers had different opinions on the payment of debts. In this article, these concepts and the provisions of sects / Islamic law schools in these circumstances will be tried to be determined.

Özet

İslam ülkelerinde kâğıt paranın tedavülüne kadar altın ve gümüşten üretilen “Dinar” ve “Dirhem” ile diğer metallerden üretilen ve “Fels” (ç. Fulûs) adı verilen para birimleri kullanılmıştır. Klasik kaynaklarda altın ve gümüşün para olarak yaratıldığı düşüncesi hakimdir. Bu nedenle değerinde/satın alma gücünde görülen değişim, yapılan işlemi hukuki yönden hiçbir şekilde etkilemez. Fulûs ise itibari bir para birimidir. Bu para birimlerinde görülen değişim işlemi etkiler. İslam Hukuku kaynaklarında fulûs’un satın alma gücünde görülen değişim için dört terim kullanılır. Piyasadan tamamen çekilme/Kullanımdan kalkma için, “Inkıta’”; tedavülden kalkma “Kesâd”; değer kazanma, “Galâ” ve değer kaybetme için “Rahs” kavramları kullanılır. Yapılan akit sonucunda bu para, zimmette borç olarak bulunuyorsa ve ödeme günü değerinde bir değişme meydana gelmiş ise İslam Hukukçuları borcun ödenmesinde farklı görüşler ileri sürmüşlerdir. Makalede bu kavramlar ve mezheplerin/İslam hukuk ekollerinin bu durumlarda vermiş oldukları hükümler belirlenmeye çalışılacaktır.