Migration of Shīʿī Scholars to Safavid Iran According to The Western Researchers

Abstract

In the West research on the migration of scholars to the Safavid Iran which began with the E. G. Browne’s studies has been increasing lately. According to the majority of the researchers, the Safavids invited the Imāmi scholars from Iraq, Jabal ‘Āmil and Bahrain regions to Iran to help them. The Arab Imāmi scholars living under the Sunni administrations accepted the invitation because of different persecutions they were exposed to. Nowadays, Rula Abisaab is the main advocate of this thesis which although, was first established by Browne. Whereas, Andrew J. Newman opposes the majority of the Western researchers on the subject matter. According to Newman, the immigration of ‘Āmili scholar to the Safavid Iran is not as exaggerated. And the Sunni administrations in the region did not persecute the Imami scholars, as such many of them preferred staying in their homeland to going to the Safavid Iran. Researchers such as Kathryn Babayan and Jean Calmard also accepted Newman’s thesis. The researchers who advocate both theses, despite using the same data in the course of studies, the topic is examined from different perspectives. The aim of this study is to examine the approaches of the Western researchers on the subject matters such as the reasons for the migration of the scholars to the Safavid Iran, which region they migrated from and the tasks they undertook in the administration.

Özet

Batıda E. G. Browne’nun çalışmalarıyla başlayan Safevî İran’a ulemâ göçü konusundaki araştırmalar, son zamanlarda giderek artmaktadır. Araştırmacıların çoğunluğuna göre Safevîler, kendilerine yardımcı olmaları için Irak, Cebel-i Âmil ve Bahreyn bölgelerinden İmâmî ulemâyı İran’a davet etmişlerdir. Sünnî idareler altında yaşayan Arap İmâmî âlimler, çeşitli baskılara maruz kaldıklarından bu davete icabet etmiştir. İlk kez Browne tarafından dile getirilen bu tezin günümüzde savunucularının başında Rula Abisaab gelmektedir. Andrew J. Newman ise Batılı araştırmacıların çoğunluğu tarafından dile getirilen teze karşı çıkmaktadır. Newman’a göre Safevî İran’a Âmilî âlimlerin göçü fazla abartılmaktadır. Bölgedeki Sünnî yönetimler, İmâmî ulemâya her hangi bir baskı yapmadıklarından birçok İmâmî âlim, kendi vatanlarında kalmayı Safevî İran’a gitmeye tercih etmişlerdir. Kathryn Babayan ve Jean Calmard gibi araştırmacılar da Newman’ın öne sürdüğü tezi kabul etmektedir. Her iki tezi de savunan araştırmacılar, çalışmalarında aynı verileri kullanmalarına rağmen konuyu farklı açılardan incelemektedirler. Bu çalışmada Safevî İran’a ulemâ göçünün nedeni, hangi bölgelerden ulemâ göçü olduğu, göç eden âlimlerin Safevî yönetiminde üstlendikleri görevler gibi konularda Batılı araştırmacıların yaklaşımları ele alınmaktadır.

Keywords: İslam Mezhepleri Tarihi, İmâmiyye Safevî İran, Cebel-i Âmil, Ulemâ, Göç