Ebu’l Fazl Mehmed Efendi (Defterdar Mehmed Efendi)

Abstract

Abul Fazl Mehmed Efendi rose up to the rank of kadi-ul asker that is one of the highest au-thorities fallowing the Grand Vizier in the Ottoman Empire. He served the nation to his coun-try throughout his life. While he was on duty he did not tolerate any illegal activities and en-forced the law. With a lofty personality Abul Fazl Mehmed Efendi is a kind of person that prefer his pride rather than his post. He had been grown up by his father Mevlana Idris-i Bitlisi and trained by ethics of his father and reached perfection by science of his father. He was righteous and a scholar and a historian same as his father. He completed his father’s works, which his father could not been able to complete during his life, and enabled those works to reach today’s world. Sources qualify him as a well-behaved, rhetoric, well-writing, religious, wise and helpful person, who was specialized in all aspects of politics. Historians noted that they became insuf-ficient to describe him comprehensively. Works written by him and services carried out by him will continue to be understood for ever and ever, as long as the earth continues to exist, and his personality will always be remembered with great appreciation and fondness.

Özet

Osmanlı Devleti’nde Sadrazamlıktan sonra gelen ve en yüksek makamlardan birisi olan “Kazaskerlik" makamına kadar yükselmiş kişidir Ebu’l Fazl Mehmed Efendi. Hayatı boyunca ülkesine, milletine hizmet etmiş birisidir. Görevde kaldığı sürede kanuna aykırı işlere müsamaha göstermemiş, hukuku makamına tercih etmiştir. Ulvi bir kişiliğe sahip olan Ebu’l Fazl Efendi; mevki ve makamdan daha ziyade onurunu, gururunu ve makamının hakkını gözeten kişidir. Babası Mevlana İdris-i Bitlisi’nin örsünde dövülmüş, O’nun terbiyesinde yetişmiş, O’nun ilmiyle kemale ermiştir. Babası gibi âlim, fadıl, tarihçi bir insandır. Babasının tamamla-yamadığı, yarım bıraktığı eserleri tamamlamış, bu eserlerin günümüze ulaşmasını sağlamıştır. Kaynaklar onu güzel huylu, etkili konuşan, kalemi kuvvetli, dindar, bilgili, yardımsever ve özellikle siyasetin inceliklerini bilen bir kimse olarak nitelendirilir. Tarihçiler O’nu anlatmak-tan aciz kaldıklarını yazarlar. Yazdığı eserler, yaptığı hizmetler dünya durdukça anılacak, kendileri her zaman rahmetle yâd edilecektir.