Televizyon Yarışma Programlarının Liseli Gençlerin Kimlik Gelişimi ve Sosyalleşme Sürecine Etkilerinin Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi: “Survivor Örneği"

Özet

Betimsel ve ilişkisel bir çalışma olarak hazırlanan bu araştırmanın amacı, ‘’Survivor’’ özelinde, televizyon yarışma programlarının, liseli öğrencilerin kimlik gelişimi ve sosyalleşme sürecine etkilerini çeşitli değişkenler açısından incelemektir. Bu değişkenler içerisinde yer alan “izleme sıklığı” kategorik bir değişken olup, seçenekleri “çok sık, sık, orta düzeyde, az, çok az” şeklindedir. Yarışma programlarının etkisi ise ‘’Televizyon yarışma programlarındaki karakter(ler)in yerinde olmak isteme; beğenme veya yerinde olmak istememe; beğenmeme”, yarışma programlarına katılmak isteme veya istememe, yarışma programlarına SMS ile katılım sağlama ya da sağlamama şeklinde ifade edilmiştir. Uygulanan ankette izlenilen yarışma programları listesinden en az birini tercih eden öğrenciler, yarışma programlarının çocuk eğitimi açısından olumlu model oluşturmadığını(%63,8, P= 0,001≤0,001 **), yarışma programlarında kendisine benzemek istediği kişi ya da kişiler bulunmadığını(%80,9, p=0,005≤0,005 **), yarışma programlarında yansıtılan kadın erkek rollerinin gerçek hayattakine benzer özellikler göstermediğini(%21,3, X²= 60,513), televizyonu bir eğlence aracı olarak(%39,1) görmek gerektiğini ifade etmişlerdir. Yarışma programlarında yer alan tiplemeleri kendisine model alan gençlerin bu davranış kalıbı yaşa, cinsiyete, ailedeki birey sayısına, gelir düzeyine, ebeveynin eğitim düzeyine ve okulun bulunduğu çevreye göre farklılaşmaktadır. Yaşı küçük olanlar büyük olanlara göre; erkek öğrenciler kız öğrencilere göre; ailede üye sayısı fazla olanlar az olanlara göre; aile gelir düzeyi düşük olan yüksek olanlara göre; ebeveyn eğitimi düşük olanlar yüksek olanlara göre ve kent çevresi okullarında yer alanlar kent merkezindekilere göre daha fazla oranlarda model alma davranışında bulunmaktadırlar.