Journals / Journal of Universal History Studies / 2021 / Cilt: 4 - Sayı: 1

Ahmed Celaleddin Pasha, One of the Intelligence Chiefs of Sultan Abdulhamid II: His Life and Activities from Favorite of the Sultan to Desertion

Sultan II. Abdülhamid’in İstihbarat Şeflerinden Ahmed Celaleddin Paşa: “Gözdelikten Firara” Hayatı ve Faaliyetleri

Pages
30–53
DOI
—

Abstract

Ahmed Celaleddin Pasha, who led the intelligence organization of the Ottoman Empire for years under the title of “Serhafiye (Chief of intelligence)” during the reign of Sultan Abdulhamid II (1876-1909), is a very remarkable person with his life and activities. Ahmed Celaleddin Pasha, a Caucasian immigrant of Circassian origin, entered the service of Sultan Abdulhamid in Istanbul where he came at a young age. Ahmed Celaleddin Pasha, who was placed in the Tüfekçi Organization responsible for the protection of the Yıldız Palace, was appointed as the Chief of intelligence among the Sultan's officers. Ahmed Celaleddin Pasha assumed very important duties on behalf of the Ottoman Empire and in 1897 met with the Young Turks in Europe and persuaded them to withdraw from the opposition. Ahmed Celaleddin Pasha fled to Egypt in 1904 and lived for another twenty years after his desertion. He died in 1924. In this study, Ahmed Celaleddin Pasha’s life and activities were tried to be exposed in the light of archive sources.

Özet

Sultan II. Abdülhamid döneminde (1876-1909) “Serhafiye (Başhafiye)” unvanıyla yıllarca Osmanlı İmparatorluğu’nun istihbarat organizasyonunun başında bulunmuş olan Ahmed Celaleddin Paşa, hayatı ve faaliyetleriyle oldukça dikkat çekici bir kişidir. Çerkes kökenli bir Kafkasya göçmeni olan Ahmed Celaleddin Paşa, küçük yaşlarda geldiği İstanbul’da Sultan Abdülhamid’in hizmetine girmiştir. Yıldız Sarayı’nın muhafazasında görevli Tüfekçi Teşkilatı’nda yetişen Ahmed Celaleddin Paşa, padişahın yaverlerinden biri olarak serhafiyelik vazifesiyle görevlendirilmiştir. Bu görevinde Osmanlı İmparatorluğu adına çok önemli vazifeler üstlenen Ahmed Celaleddin Paşa, 1897 yılında Avrupa’da bulunan Jön Türklerle görüşerek, bunların bir kısmını muhalafetten çekilme konusunda ikna etmiştir. 1904 yılında Mısır’a firar eden Ahmed Celaleddin Paşa, firarından sonra yirmi yıl daha yaşamış, 1924’te vefat etmiştir. Bu çalışmada Ahmed Celaleddin Paşa’nın hayatı ve faaliyetleri arşiv kaynakları ışığında aydınlatılmaya çalışılmıştır.

Keywords: Ahmed Celaleddin Paşa, Sultan II. Abdülhamid, Osmanlı İstihbaratı, Serhafiye, Jurnal