Truva’nın Ortaçağa Entelektüel Mirası: Bizans Kültür Hayatının Yapıtaşı Olarak Homeros

Intellectual Legacy of Troy in the Middle Ages: Homer as a Basic Part of Byzantine Cultural Life

Özet

Ortaçağ tarihi boyunca Truva’nın coğrafi konumu bilinmemesine ve bu bölge bu dönemde kilit bir rol oynamamasına rağmen Truva’nın toplumların hafızası ve kültüründe tuttuğu yer açısından bu konu Ortaçağ tarihi araştırmacıları açısından hala cazibesini korumaktadır. Pek çok Ortaçağ toplumunun aksine Bizanslılar Homeros’un metinlerine doğrudan erişme şansına sahiplerdi ve bu metinlerle temaslarını 15. yüzyıla kadar kesintisiz bir şekilde sürdürdüler. Bu ilişki içerisinde Bizanslılar eğitimden edebiyata pek çok alanda bu eserlerden faydalandılar, bu eserlerin diline ve içerdiği bilgeliğe hayranlık duydular, onların kopyalarını çıkardılar, muhafaza ettiler, incelediler, alıntıladılar, yorumladılar, kendi çağlarının ihtiyaçları doğrultusunda uyarladılar ve bu eserlerin başka toplumlara intikalini sağladılar. Bu çalışma Homeros’un eserlerinin Bizans’a nasıl intikal ettiği ve Bizanslıların bu eserlerden nasıl faydalandığı sorularından hareketle Bizans’ın Truva’nın entelektüel mirası ile kurduğu bu dinamik ve çok boyutlu ilişkinin anlamlı bir panoramasını sunmayı amaçlamaktadır.

Abstract

Although location of Troy remained unknown during the Middle Ages and the area played no key role in this period, the topic still attracts scholars of Medieval history in terms of Troy’s place in memories and cultural lives of the Medieval societies. Unlike many other Medieval societies, the Byzantines had the opportunity of a direct access to the works of Homer and they kept their touch with these texts uninterrupted until the 15th century. In the course of this relationship the Byzantines benefitted from these works in many fields of study from education to literature, they admired language and wisdom in them, they made copies of them, preserved them, studied them, cited them, interpreted them, they adapted them according to the needs of their time, and they transmitted them to the other nations. This study aims to provide meaningful panorama of this dynamic and multi-dimensional relationship of Byzantium with intellectual legacy of Troy with reference to the questions of how works of Homer were transmitted to Byzantium and how the Byzantines made use of them.