USING A GEOGRAPHIC INFORMATION SYSTEM AND NETWORK ANALYSIS METHOD TO DEVELOP ACCESSING SOLUTIONS FOR INDIVIDUALS WITH DISABILITIES: THE CASE OF ESKİŞEHİR

ENGELLİ BİREYLERE ERİŞİM ÇÖZÜMLERİNDE COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMLERİ VE AĞ ANALİZ YÖNTEMİNİN KULLANIMI; ESKİŞEHİR ÖRNEĞİ

Abstract

The international disasters database (UNISDR / EM-DAT) puts the number of people affected by natural disasters in 2018 at 61,772,617. According to (1), people with disabilities account for somewhere in the region of 15% of the global population. Despite being the most vulnerable group during emergencies and disasters, people with disabilities tend to be overlooked in risk mitigation efforts, making it vital that solutions be developed for them within the framework of international conventions. In Disaster Management, efforts to identify the area and population affected by the disaster are important factors in Crisis Management, and identifying danger zones and the segments of society who would be at the greatest risk in the event of a disaster in advance can be considered the first step in damage mitigation and lessening the impact of a disaster. This study approaches the issue of accessibility among individuals with special needs during a disaster using a geographic information system-based approach. A two-way accessibility analysis is made of the level of access to service points and the delivery of services to disaster victims, providing valuable base data for risk mitigation efforts. This study has associated addresses of individuals with disabilities in Eskişehir with geographic location information (latitude and longitude), bringing the data together in a database, together with other attributes. Geographic Information System (GIS) analysis techniques were used to store, query and analyze the data. Using GIS and network analysis methods, the fastest routes to emergency assembly points were identified for intellectual disabilitity, physical disability, hearing disabilitiy, visual disability. To this end, the Service Area network analysis method was used to establish accessibility area on the road network that would allow the focus population group to reach disaster assembly points within specific time periods, and the numbers and locations of the individuals with disabilities in these areas were identified. The results were interpreted through the creation of digital maps.

Özet

Uluslararası afet veri tabanına göre (UNISDR / EM-DAT) 2018 yılı içinde doğa kaynaklı afetlerden etkilenen kişi sayısı 61,772,617 kişi olarak raporlanmıştır. Dünya Sağlık Örgütü (World Health Organization- WHO) (2011) verilerine göre, dünya nüfusunun yaklaşık %15’i engelli bireylerden oluşmaktadır. Afet ve acil durum olaylarında, zarar görme olasılıkları diğer bireylere kıyasla çok daha yüksek olmasına karşın, risk azaltma çalışmalarında göz ardı edilen engelli bireyler için uluslararası sözleşmelere uygun çözümlerin geliştirilmesi son derece önemlidir. Afet yönetimi çalışmalarında afetten etkilenen alanın ve nüfusun hızlı bir şekilde belirlenmesine yönelik çalışmalar kriz yönetimi evresinde önem taşımaktadır. Ayrıca olası bir afet öncesinde tehlike alanlarının belirlenmesi, risklerin ve afetlerden etkilenebilecek nüfusun ortaya konması, afetin boyutunu azaltmaya yönelik zarar azaltma çalışmalarının ilk aşaması olarak değerlendirilebilir. Bu çalışmada, afetlerde özel gereksinimli bireylere erişme konusu coğrafi bilgi sistemleri kullanılarak değerlendirilmiştir. Afetzedeye, ihtiyaç duyulan hizmetlerin ulaştırılması veya hizmet noktalarına bu kişilerin erişebilmesi amacıyla çift yönlü bir erişebilirlik analizi risk azaltmaya yönelik çalışmalar için önemli veriler sağlayabilecektir. Bu çalışmada Eskişehir il örneğinde, engelli bireylerin yaşadığı adresler coğrafi konum bilgisi (enlem, boylam) ile ilişkilendirilmiş ve diğer öznitelik bilgileri ile birlikte veri tabanına aktarılmıştır. Bu verinin saklanması, sorgulanması ve analiz edilmesi aşamalarında Coğrafi Bilgi Sistemi (CBS) çözüm tekniklerinden yararlanılmıştır. CBS, ağ analiz yöntemleri kullanılarak zihinsel engelli, bedensel engelli, işitme engelli ve görme engelli bireylerin acil toplanma merkezlerine en hızlı erişebilecekleri ulaşım güzergahları belirlenmiştir. Bu kapsamda ağ analiz yöntemlerinden hizmet alanı yöntemiyle yol ağı üzerinde belirli zaman dilimleri içerisinde afet toplanma merkezlerine ulaşılabilirlik alanları oluşturulmuş ve bu alanlar içerisindeki engelli bireylerin konumları ve sayıları tespit edilmiştir. Elde edilen sonuçlar sayısal haritalar oluşturularak yorumlanmıştır.