Appointment of Arbitrator and Authorities of These Assigned Arbitrators in the Case of Severe Incompatibility (Şiqaq) in Islamic Family Law

İslam Aile Hukukunda Şiddetli Geçimsizlik (Şikâk) Durumunda Hakem Tayini ve Tayin Edilen Hakemlerin Yetkileri

Abstract

In the Quran, for those who want to divorce due to severe incompatibility, one of the family members is recommended to be appointed as an arbitrator. This article examines the authorities and responsibilities of the arbitration board, which have recently been described as family council too. Initially, the evaluations expressed in classical and contemporary Tafsir are presented in the scope of the 35th verse of Surat an Nisa; then the applications in the Sunnah are discussed. Moreover, the approaches of Fiqh schools about this issue and debates whether the arbitrators who are assigned for reconciliation have offficial authority to divorce the parties are being examined. In this context, the arrangement made in accordance with Malîkî Fiqh schools in the 1917 Family Law Decision is evaluated.

Özet

Kur’an’da şiddetli geçimsizlik sebebiyle boşanma durumuna gelenleri uzlaştırmak için tarafların ailelerinden birer hakem tayini önerilmektedir. Bu makale, son dönemlerde aile meclisi olarak da nitelendirilen, hakem heyetinin yetki ve sorumluluklarını incelemektedir. Öncelikle, Nisa Suresi 35. Ayeti kapsamında klasik ve çağdaş tefsirlerde dile getirilen değerlendirmelere yer verilmekte, daha sonra Sünnet’teki uygulamalar ele alınmaktadır. Fıkıh ekollerinin konuyla ilgili yaklaşımları, özellikle tarafları uzlaştırmak için görevlendirilen hakemlerin, re’sen tefrik yetkilerinin olup olmadığı konusundaki tartışmalar irdelenmektedir. Bu kapsamda 1917 tarihli Aile Hukuku Kararnamesi’nce Mâlikî fıkıh ekolünün görüşü doğrultusunda yapılan düzenleme değerlendirilmektedir.