KUR’AN-I KERİM’DE GEÇEN VE ÖZNESİ ALLAH OLAN “EDALLE” VE “YÜDILLÜ” FİİLLERİNİN TÜRKÇEYE ÇEVİRİ SORUNU

Abstract

Asound interpretation of Quran draws from the substantive and relative meanings of words in Quran. The specific meaning of the homonyms, i.e., those words that have multiple meanings, is likewise elemental to understanding the verses. The words in the verses are not isolated, or, independent from the context. As Quran attributes to the words synonymous or antonymous qualities, the meanings of cited words must be placed in context. The same synonym-antonym relationships also serve the appropriate tool to understand adalla and yudillu – the verbs attributed to God. In 21 of 33 verses, where God appears as the subject, there exists the opposite of hidaya, i.e., a word that means to “guide,” “lead to the right path,” and “bring to truth.” The antonym of hidaya is idlal, which means “not to guide,” “not to lead to the right path,” “not to bring to truth,” and “to leave one in astray.”

Özet

Kur’an’ın doğru anlaşılmasında kelimelerin aslî ve izafî anlamlarının önemi kadar çok anlamlı sözcüklerin Kur’an’da geçtiği ayette hangi anlamda kullanıldığının tespitinin de önemi vardır. Kur'ân kelimeleri tek başlarına, birbirlerinden ayrı ve yalın halde bulunmazlar. Her kelime, başka bir kelime ile eş veya zıt anlam ilişkisine sahiptir. Kelimelerin Kur’an’daki anlamı, bu ilişki ve bağlam dikkate alınarak anlamlandırılmalıdır. Kur’ân’da faili Allah olan “edalle” ve “yudıllü” fiillerinin doğru anlaşılması için eş ve zıt anlamlı kelimeleri dikkate almak gerekir. Öznesi Allah olan 33 ayetten 21’i, “hidayet” kelimesinin zıt anlamlısı olarak kullanılmıştır. “Hidayet" kelimesi sözlükte yol göstermek, doğru yola iletmek ve gerçeğe ulaştırmak anlamına gelir. Dolayısıyla zıddı olan “idlâl” kelimesi de yol göstermemek, doğru yola iletmemek ve gerçeğe ulaştırmamak, sapıklıkta bırakmak anlamına gelir.