Orta Asya’da Yeni Büyük Oyun’un Anahtarı: Afganistan

Özet

Afganistan, Orta Asya’da bir koridor niteliği taşıdığı için tarihin farklı dönemlerinde Orta Asya’yı kontrol altına almak isteyen büyük güçlerin hedefi olmuştur. Uluslararası ilişkiler literatüründe “Büyük Oyun” olarak adlandırılan bu mücadele, 19. yüzyılın büyük kısmında ve 20. yüzyılın son yirmi yılında Çarlık Rusyası ve Büyük Britanya ile sürdürülmüştür. 11 Eylül 2001 saldırıları ve akabinde Amerika Birleşik Devletleri(ABD)’nin Afganistan’a müdahalesiyle birlikte oyun alanı ve üssü yine Afganistan ancak oyuncuları farklı olan “Yeni Büyük Oyun” başlamıştır. Bu sebeple Afganistan’ı Orta Asya’da büyük güçleri dengeleyen bir dengeleyici aktör olarak nitelendirebiliriz.