İslami Literatürlerde Gayrı Müslim Azınlık Kavramının Ortaya Çıkışı ve Tarihi Süreci

Özet

Azınlıklar, ilk olarak dinî azınlıklar daha sonra dil ve kültürel azınlıklar şeklin-de ortaya çıkmıştır. Onlar, kültür, dil ve din bakımından çeşitli sorunlarla karşıkarşıya kalmışlardır. Bu sorunların çözümü birçok bilim dalı tarafından araş-tırılmıştır. Bu bilim dallarından biri de İslâm hukuku olmuştur. İslam huku-kunda azınlıklardan kasıt gayrimüslim azınlıklardır. İslâm hukukundaki dörtmezhep imamların içinde bulunduğu cumhura göre gayrimüslim azınlıklar,Mekke’nin fethinden sonra ortaya çıkmaya başlamış. Bunlara İslâmî literatür-lerde “Muâhid, Ehl-i Ahd, Ehl-i Zimme, Zimmîler, sair millet, el-Ekalliyât” gibikavramlar kullanılmıştır. Ancak bu kavramlardan bazıların kimi dönemde di-ğerlerine göre daha yaygın kullanıldığı görülmüştür.Bu çalışmamızda önce azınlıkların tanımı yapılmış, sonra da tarihî süreç içindeİslâmî literatürlerde onları ifade etmek için kullanılan kavramlar tespit edilme-ye çalışılmıştır.